BizLIVE - "Thu nhập của một bộ phận công nhân chưa đủ sống, chuyện học hành của con cái họ, chỗ ở của công nhân còn nhiều khó khăn...", Thủ tướng Nguyễn Xuân Phúc trăn trở.
Thủ tướng: Ưu tiên xây dựng nhà ở, trường học phục vụ công nhân trong 5 năm tới
Thủ tướng Nguyễn Xuân Phúc làm việc với Tổng LĐLĐ Việt Nam. Ảnh: VGP
Sáng nay (24/12), Thủ tướng Nguyễn Xuân Phúc đã chủ trì cuộc làm việc với Đoàn Chủ tịch Tổng Liên đoàn Lao động (LĐLĐ) Việt Nam bảo đảm việc làm bền vững, nâng cao mức sống, cải thiện điều kiện làm việc của công nhân lao động (CNLĐ). Đồng thời, đánh giá quy chế phối hợp công tác giữa Chính phủ và Tổng LĐLĐ Việt Nam giai đoạn 2016-2020.
Công nhân chiếm 27% lực lượng lao động nhưng đóng góp 65% GDP
 Thủ tướng cho biết, đây là lần thứ 5 trong nhiệm kỳ này, Thủ tướng làm việc với Tổng LĐLĐ Việt Nam để giải quyết các kiến nghị, xử lý các vấn đề đặt ra về mối quan hệ hợp tác giữa Chính phủ với tổ chức công đoàn.
“Vấn đề đời sống, việc làm và phong trào của giai cấp công nhân là rất quan trọng", Thủ tướng khẳng định và đề nghị "cần tập trung thảo luận, đưa ra các giải pháp, phương hướng, nhiệm vụ cụ thể trong các vấn đề như giải quyết việc làm bền vững, nâng cao hơn nữa đời sống vật chất và tinh thần, nhất là cải thiện điều kiện làm việc của công nhân lao động nước ta trong thời gian tới, thời gian mà chúng ta đang thực hiện mục tiêu kép".
"Chúng ta nói về tăng trưởng phát triển, nhưng ai làm ra của cải vật chất trong lĩnh vực công nghiệp, dịch vụ, đó chính là giai cấp công nhân. Chúng ta phải biết ơn, cảm ơn giai cấp công nhân Việt Nam đã ngày đêm lao động miệt mài để phát triển đất nước, vượt qua thách thức”, Thủ tướng nhấn mạnh.
Người đứng đầu Chính phủ cho biết, 5 năm qua, sự phối hợp giữa Chính phủ và Tổng LĐLĐ Việt Nam rất chặt chẽ. Nhiều vấn đề liên quan đến quyền, lợi ích hợp pháp, chính đáng của công nhân lao động và hoạt động công đoàn được Chính phủ quan tâm giải quyết kịp thời.
Thủ tướng đánh giá, tổ chức Công đoàn đã phát huy vai trò tích cực trong việc tham gia xây dựng và hoàn thiện hệ thống chính sách, pháp luật liên quan đến người lao động; tham gia xây dựng thể chế, kiểm tra, giám sát và phản biện xã hội...
Thủ tướng khẳng định, giai cấp công nhân là chủ thể của phương thức sản xuất công nghiệp, là giai cấp đại diện cho xu thế xã hội hóa của lực lượng sản xuất hiện đại, là giai cấp quyết định sự tồn tại và phát triển của xã hội hiện đại và thông qua đó, chuẩn bị những tiền đề vật chất cho xã hội tương lai. Mặc dù chỉ chiếm 14% dân số và 27% lực lượng lao động xã hội, nhưng đóng góp hằng năm của giai cấp công nhân cho đất nước chiếm hơn 65% tổng sản phẩm quốc dân và hơn 70% ngân sách nhà nước.
Tuy nhiên, trong bối cảnh mới, nhất là dưới tác động của hội nhập quốc tế và chuyển đổi số diễn ra mạnh mẽ, công nhân và người lao động đang đối mặt với không ít thách thức. Trình độ tay nghề đang là vấn đề rất lớn, khả năng thích ứng, thu nhập một số ngành ngành còn thấp. Do dịch COVID-19 diễn ra trên toàn cầu, nhiều nhà máy, xí nghiệp, công ty phải giảm, giãn việc.
Thu nhập của một bộ phận công nhân chưa đủ sống, học hành của con cái họ, chỗ ở của công nhân còn nhiều khó khăn hay hình ảnh những công nhân xanh xao, gầy gò “là nỗi trăn trở của tất cả chúng ta, của Thủ tướng Chính phủ đối với giai cấp công nhân Việt Nam”.
Theo Tổng Liên đoàn Lao động Việt Nam, số lượng công nhân có việc làm bền vững tăng đều các năm. Ảnh minh họa
Bảo đảm việc làm, nâng cao mức sống công nhân là nhiệm vụ cấp bách
Thủ tướng nêu rõ, trong giai đoạn phát triển mới, sự lớn mạnh của giai cấp công nhân và tổ chức Công đoàn Việt Nam là một điều kiện tiên quyết bảo đảm thành công của công cuộc đổi mới, công nghiệp hoá, hiện đại hoá đất nước và hội nhập quốc tế. Vì vậy, việc chăm lo, bảo đảm việc làm bền vững, nâng cao mức sống và điều kiện làm việc cho công nhân lao động là nhiệm vụ quan trọng và cấp bách của Ðảng, Nhà nước, của cả hệ thống chính trị, của mỗi công nhân và toàn xã hội, trong đó tổ chức công đoàn có vai trò, trách nhiệm to lớn.
Thủ tướng yêu cầu các bộ, ngành, chính quyền địa phương phối hợp chặt chẽ với các cấp công đoàn và người sử dụng lao động trong lĩnh vực quy hoạch đất đai, xây dựng nhà ở, trường học và các thiết chế phục vụ công nhân. Đây là nhiệm vụ cần được ưu tiên đặc biệt trong 5 năm tới. Các địa phương phải dành nguồn lực thỏa đáng chăm lo, hỗ trợ công nhân lao động.
 "Vấn đề nhà ở cho người lao động trước hết là các địa phương, các khu công nghiệp phải lo, phải dành quỹ đất cho việc này và chúng ta thực hiện thiết chế công đoàn tốt hơn, trong đó có vấn đề nhà ở, trường học, căng tin, nhà trẻ”, Thủ tướng yêu cầu.
Nhà nước sẽ bố trí nguồn lực hỗ trợ cùng với các địa phương, doanh nghiệp xây dựng nhà ở cho công nhân, Thủ tướng khẳng định và mong doanh nghiệp, người sử dụng lao động vừa lo phát triển doanh nghiệp đồng thời phải lo cho công nhân, lao động để hài hòa lợi ích, không để người lao động thất nghiệp.
Chính phủ khuyến khích người sử dụng lao động áp dụng các tiêu chuẩn kỹ thuật, hệ thống quản lý hiện đại và áp dụng công nghệ tiên tiến, công nghệ cao, công nghệ thân thiện với môi trường vào hoạt động sản xuất, kinh doanh nhằm cải thiện điều kiện lao động, bảo đảm an toàn cho người lao động.
Thủ tướng kêu gọi toàn thể công nhân cả nước phát huy truyền thống giai cấp công nhân Việt Nam, vượt qua khó khăn, không ngừng học tập, nâng cao trình độ, lao động sáng tạo, đóng góp cho sự lớn mạnh của từng doanh nghiệp, vì hạnh phúc của chính mình, gia đình mình và sự phồn vinh của đất nước. “Chúng ta kỳ vọng người công nhân Việt Nam thời kỳ mới là những người có tri thức, kỹ năng cao, tự tôn dân tộc, lao động sáng tạo, tác phong công nghiệp, có việc làm bền vững và mức sống ngày càng cao”, Thủ tướng nhấn mạnh.
Theo báo cáo của Chủ tịch Tổng LĐLĐ Việt Nam Nguyễn Đình Khang tại cuộc làm việc, tính đến nay, cả nước có khoảng 53,5-54 triệu người từ 15 tuổi trở lên có việc làm (nữ chiếm khoảng 48%); số lượng lao động làm công hưởng lương là khoảng 24-24,5 triệu người, trong đó, CNLĐ trong các doanh nghiệp chiếm trên 60%. Trong 5 năm qua, CNLĐ trong các doanh nghiệp đã tăng khoảng 26%.
Sau 5 năm, số CNLĐ có việc làm tăng 26%, trong đó số có việc làm bền vững, thu nhập cao tăng đều các năm; mức lương tối thiểu vùng tăng 1,3 lần, thu nhập bình quân tăng 35% góp phần cải thiện thu nhập, đời sống cho người lao động.
Với sự quan tâm, hỗ trợ của Chính phủ, chính quyền các cấp và doanh nghiệp, từ năm 2016-2020 đã có gần 22 triệu lượt đoàn viên, người lao động được hỗ trợ trong dịp Tết Nguyên đán với tổng số tiền ước tính 11.626 tỷ đồng; hỗ trợ xây mới và sửa chữa 13.802 nhà mái ấm công đoàn với số tiền gần 420 tỷ đồng.
Chủ tịch Tổng LĐLĐ Việt Nam dẫn khảo sát của Viện Công nhân và công đoàn, quý 4/2020 cho thấy, tiền lương làm căn cứ đóng bảo hiểm xã hội (lương cơ bản) của CNLĐ là 5,22 triệu đồng/tháng, tiền lương làm thêm giờ là 934.000 đồng/tháng, tổng tiền thưởng, chuyên cần là 2,1 triệu/tháng, tổng thu nhập thực tế là khoảng 7,4 triệu đồng/tháng.
Tiền lương tháng thực nhận của CNLĐ phân theo vùng lương trung bình giao động từ 6,860-8,301 triệu đồng/tháng.
Tính đến năm 2019, sau 11 năm thực hiện chính sách bảo hiểm thất nghiệp, đã có gần 13 triệu người tham gia bảo hiểm thất nghiệp, chiếm 22,6% lực lượng lao động trong độ tuổi cả nước.
Tuy nhiên, báo cáo của Tổng LĐLĐ Việt Nam cũng chỉ ra, vẫn còn một bộ phận lớn CNLĐ có việc làm bấp bênh, thu nhập thấp, cuộc sống rất khó khăn. Đặc biệt, năm 2020 tác động của đại dịch COVID-19 đã làm 31,8 triệu lao động từ 15 tuổi trở lên bị ảnh hưởng. Trong đó, 68,9% lao động bị giảm thu nhập, gần 40% phải giảm giờ làm, nghỉ giãn việc, nghỉ luân phiên và khoảng 14% buộc phải tạm nghỉ việc.

HOÀNG HÀ