HSBC thoái vốn khỏi Techcombank: 12 năm ấy biết bao mặn nồng!

Lan Anh

07:48 29/06/2017

BizLIVE - Cuộc “hôn nhân” giữa các nhà băng nội – ngoại dấy lên một thời trong giai đoạn 2006-2010 khi các ngân hàng Việt đua nhau bán vốn cho các ngân hàng ngoại. Techcombank là ngân hàng Việt thứ 2 bán vốn cho HSBC.

HSBC thoái vốn khỏi Techcombank: 12 năm ấy biết bao mặn nồng!
Techcombank được gì?
Ngân hàng ngoại đầu tiên là ngân hàng ANZ được sở hữu 10% cổ phần của ngân hàng TMCP Sài Gòn Thương Tín (Sacombank).
Tiếp đó, đến tháng 12/2005, HSBC (ngân hàng Hồng Kông Thượng Hải) đã mua thành công 10% vốn điều lệ của ngân hàng TMCP Kỹ Thương Việt Nam (Techcombank).
Tính đến cuối năm 2005, tổng tài sản của Techcombank đạt 10.666 tỷ đồng. Vốn điều lệ đạt 617 tỷ đồng. Vốn chủ sở hữu đạt 1.009 tỷ đồng. Lợi nhuận trước thuế đạt 286 tỷ đồng.
Với sự đầu tư vốn của HSBC, tốc độ tăng trưởng vốn, tổng tài sản và lợi nhuận của Techcombank tăng như thổi.
Cụ thể, kết thúc năm 2006, vốn điều lệ của Techcombank được nâng lên 1.500 tỷ đồng (tăng 74%). Tổng tài sản tăng 62% lên mức 17.326 tỷ đồng. Dĩ nhiên, lợi nhuận trước thuế cũng tăng nhanh 25% lên 356 tỷ đồng.
Đến tháng 7/2007, HSBC trở thành ngân hàng nước ngoài đầu tiên sở hữu 15% vốn điều lệ của Techcombank khi bỏ ra 33,7 triệu USD (tương đương 539,4 tỷ đồng) để sở hữu thêm 5% vốn cổ phần của ngân hàng này.
Ngoài việc tăng cổ phần đầu tư, HSBC cam kết dành 13,5 triệu USD để hỗ trợ các thỏa thuận cung cấp dịch vụ kỹ thuật cho Techcombank trong thời gian 5 năm và cả hai bên đều có dự định mở rộng thêm các cơ hội hợp tác kinh doanh.
Do đó, hết năm 2007, vốn điều lệ của Techcombank tăng tiếp lên 2.521 tỷ đồng (102% so với năm 2006). Tổng tài sản tăng 128% lên mức 39.542 tỷ đồng. Lợi nhuận trước thuế tăng tới 99% lên 709 tỷ đồng. Tỷ lệ cổ tức mà ngân hàng này chia cho cổ đông năm 2007 trên 25%.
Có thể nói thêm giai đoạn 2006 – 2007 hoạt động ngân hàng rất sôi động khi tăng trưởng tín dụng năm 2007 lên tới 52% so với năm 2006. Đây cũng là điểm thuận lợi khiến cho Techcombank nói riêng và hệ thống ngân hàng nói chung ăn nên làm ra.
Với sự phát triển thuận lợi như vậy, HSBC không giấu giếm ý đồ nâng sở hữu cổ phần tại Techcombank lên 20%.
Tháng 9/2008, HSBC đã chấp nhận trả 1.272 tỉ đồng (xấp xỉ 77,1 triệu USD) để được sở hữu thêm hơn 5% cổ phần trong Techcombank. Với thỏa thuận này, Techcombank sẽ phát hành đợt cổ phiếu mới với giá 60.891,52 đồng/cổ phiếu nhằm nâng tỷ lệ đầu tư chiến lược của HSBC lên 20%.
Từ đây, vốn điều lệ của Techcombank tăng "thần tốc", bình quân gần 1.300 tỷ đồng/năm để lên mức 8.788 tỷ đồng vào năm 2011.
Theo đó, từ năm 2008, kết quả kinh doanh của Techcombank rất ấn tượng khi lợi nhuận trước thuế có bước đột phá và đạt 1.616 tỷ đồng (tăng 127% so với năm 2007), lọt Top “Câu lạc bộ nghìn tỷ” trong khối ngân hàng lúc đó. Tăng trưởng tổng tài sản cũng gần 50% lên mức 59.098 tỷ đồng. Tỷ lệ chia cổ tức năm 2008 gần 28% cộng thêm chia 50% cổ phiếu thưởng khi Techcombank tăng vốn từ 3.642 tỷ đồng lên 5.400 tỷ đồng.
Những năm 2008 – 2009, Techcombank là tên tuổi rất có tiếng tại khu vực phía Bắc và ngân hàng lên kế hoạch “Nam tiến” với việc mở hàng loạt các điểm giao dịch trên địa bàn phía Nam. Riêng trong 02 năm này, ngân hàng đã mở mới gần 90 chi nhánh và phòng giao dịch trên cả nước, nâng tổng số điểm giao dịch lên 188 cuối năm 2009. Bình quân mỗi tháng mở 3,5 điểm giao dịch mới.
Với vốn mồi từ HSBC "tan chảy", hoạt động kinh doanh của Techcombank tiếp tục “thăng hoa” khi trong 03 năm tiếp theo: 2009, 2010 và 2011 lợi nhuận trước thuế đạt ở mức tương ứng là 2.253 tỷ đồng (tăng 39%), 2.744 tỷ đồng (tăng 21%) và 4.221 tỷ đồng (tăng 54%).
Tổng tài sản của ngân hàng cũng tăng nhanh trong 03 năm này với mức tăng bình quân 46%/năm và đạt 1880.531 tỷ đồng cuối năm 2011.
 Nguồn: BCTC Techcombank.
Sau năm 2011 đỉnh tăng trưởng của Techcombank bắt đầu thoái trào và ngân hàng không chia một đồng cổ tức nào cho cổ đông với lý do muốn giữ lại lợi nhuận để tăng năng lực cạnh tranh.
Do không trả cổ tức, nên vốn điều lệ từ năm 2011 ở mức 8.788 tỷ đồng chỉ tăng nhẹ 90 tỷ đồng lên 8.878 tỷ đồng năm 2013 và giữ nguyên đến nay khiến Techcombank không còn nằm trong Top 5 ngân hàng TMCP có vốn điều lệ lớn nhất.
Bên cạnh đó, tổng tài sản sụt giảm mạnh và về mức 175.901 tỷ đồng năm 2014 so với năm 2011 là 180.531 tỷ đồng, tăng trưởng trở lại từ năm 2015, đến cuối năm 2016 đạt 235.363 tỷ đồng.
Lợi nhuận trước thuế cũng là con số đáng buồn khi năm 2011 đạt 4.221 tỷ đồng. Chỉ tiêu này liên tục tụt dốc khi chỉ còn 878 tỷ đồng năm 2013, năm 2016 đã tăng trở lại đạt 3.996 tỷ đồng, nhưng vẫn kém so với năm 2011.
Thương hiệu của Techcombank đã bị các ngân hàng khác “vượt mặt” khi không còn ‘thống lĩnh” phía Bắc và cũng chưa chen chân được tại phía Nam theo kế hoạch.
 Nguồn: BCTC Techcombank
HSBC được gì?
Khoản vốn đầu tư của HSBC tương đương 20% vốn điều lệ Techcombank đến nay còn 19,41% sau nhiều lần Techcombank phát hành cổ phần để tăng vốn điều lệ.
Techcombank đã thông báo trên website về việc xin ý kiến cổ đông thông qua đề xuất mua lại tỷ lệ vốn này mà HSBC nắm giữ, tương đương 172,32 triệu cổ phần.
Theo công ty Chứng khoán HSC: " HSBC mong muốn thoái vốn ở mức giá cao hơn một chút so với giá mua ban đầu, do đó tổng giá trị thoái vốn ít nhất là 5.170 tỷ đồng căn cứ theo giá trị trường hiện giờ."
Hiện trên thị trường OTC thị giá TCB đang được đẩy lên mức 32.000 – 33.500 đồng/cổ phần, bằng với mức giá đỉnh lập được là 32.000 đồng/cổ phần năm 2009, sau khi về dưới mệnh giá năm 2011 và ở mức 12.000 đồng/cổ phần năm 2013.
Tại sao HSBC lại muốn thoái sạch vốn khỏi Techcombank sau gần 12 năm gắn bó?
Theo phân tích của HSC, kể từ năm 2012, vai trò của HSBC dần giảm thiểu, có thể một phần là do những mâu thuẫn tiềm ẩn khi cùng là các ngân hàng hoạt động trong thị trường Việt Nam.
Điều này thể hiện khi 2 thành viên ngoại trong Hội đồng quản trị của Techcombank đã rút lui từ năm 2014 và các nhân sự ngoại trong ban điều hành cũng giảm dần đến nay.
Chiếc ghế Tổng giám đốc của Techcombank cũng liên tục thay đổi khi ông Nguyễn Đức Vinh, nguyên Tổng giám đốc rời khỏi vị trí này cuối năm 2012. Trong đó, hai nhân sự ngoại thử nghiệm là ông Simon Morris, quốc tịch Anh, người kế nhiệm ông Vinh nhưng chỉ điều hành đến tháng 8/2013. Ông Yuldashev Murat Mashraphovich nắm quyền từ tháng 4/2015 – tháng 02/2016. Hiện đương kim tổng giám đốc là người Việt, ông Lê Quốc Anh đảm nhiệm từ tháng 9/2016.
Việc thoái vốn của HSBC đã gây áp lực cho Techcombank tìm đối tác có đủ tiềm năng để bán lại số cổ phần này, cũng như ngân hàng phải hoãn kế hoạch tăng vốn điều lệ từ mức 8.878 tỷ đồng lên mức 14.000 tỷ đồng năm 2017.
Hiện hai cổ đông tổ chức lớn khác là Masan (15% vốn điều lệ) và Eurowindows Group (7,86% vốn điều lệ) liệu có muốn nắm thêm vốn của ngân hàng này?

LAN ANH

Giá trong ngày

24.0

0.1 (0.42%)
Giá tham chiếu23.9
Giá mở cửa23.9
Giá cao nhất24.0
Giá thấp nhất23.75
Giá đóng cửa24.0
Khối lượng1,259,780
Giao dịch ròng NĐTNN0
Room nước ngoài còn lại0.0%

Đơn vị giá : 1000 VNĐ

KLCP đang lưu hành (cp)993,177,375
Vốn hóa thị trường (tỷ VNĐ)23,836.3
EPS 4 quý gần nhất (VNĐ)2,310.8
P/E10.4
Giá trị sổ sách (VNĐ)14,809.5
P/B1.6
Lợi tức cổ phiếu (%)0
NgàyThay đổi giáKL
Khớp lệnh
Tổng GTGD

Xem tất cả >

Đơn vị GTGD: 1,000 VNĐ

Ban lãnh đạo

Lịch sự kiện

22/01/2018

Đại hội Đồng Cổ đông

Ngân hàng Thương mại Cổ phần Kỹ thương Việt Nam (TCB) tổ chức ĐHĐCĐ thường niên năm 2018:Ngày giao dịch không hưởng quyền...

09/10/2017

Phát hành cổ phiếu

Ngân hàng Thương mại Cổ phần Kỹ thương Việt Nam (TCB) thực hiện quyền mua cổ phiếu phát hành cho cổ đông hiện hữu:Ngày giao dịch không...

09/08/2017

Lấy ý kiến cổ đông bằng văn bản

Ngân hàng Thương mại Cổ phần Kỹ thương Việt Nam (TCB) tổ chức lấy ý kiến cổ đông...

05/06/2017

Lấy ý kiến cổ đông bằng văn bản

Ngân hàng Thương mại Cổ phần Kỹ thương Việt Nam tổ chức lấy ý kiến cổ...

16/03/2017

Đại hội Đồng Cổ đông

Ngân hàng Thương mại Cổ phần Kỹ thương Việt Nam tổ chức ĐHĐCĐ thường niên năm 2017:Ngày giao dịch không hưởng quyền:...

Doanh nghiệp cùng ngành