CPTPP và EVFTA, cơ hội cho ngành thủy sản là gì?

Quang Trí

14:58 18/07/2019

BizLIVE - Đối với ngành thủy sản, có thể khẳng định ngay là hai hiệp định thương mại tự do thế hệ mới CPTPP và EVFTA sẽ mang lại cơ hội nhiều hơn thách thức. Vậy cơ hội là gì? 

CPTPP và EVFTA, cơ hội cho ngành thủy sản là gì?

Ảnh minh họa.

Đây cũng là câu hỏi được nêu lên tại hội thảo “Cơ hội và thách thức của ngành thuỷ sản tại các Hiệp định CPTPP và EVFTA” mới đây.
Theo TS. Nguyễn Thị Thu Trang, Giám đốc Trung tâm WTO và hội nhập của Phòng Thương mại và Công nghiệp Việt Nam (VCCI), đó là cơ hội thị trường, khi 2 FTA này có hiệu lực các sản phẩm thủy sản của Việt Nam sẽ được ưu tiên vào các thị trường thuộc CPTPP, và thị trường EU đối với EVFTA.
Với lợi thế rất lớn về mặt thuế quan thì có rất nhiều sản phẩm thuỷ sản sẽ được loại bỏ thuế ngay khi các hiệp định này có hiệu lực. 
Cơ hội từ thuế quan
Ví dụ, đối với EVFTA có 50% các dòng thuế thủy sản được bỏ ngay khi hiệp định có hiệu lực. Đối với CPTPP, ví dụ như thị trường Canada cam kết khi hiệp định có hiệu lực sẽ loại bỏ thuế 100% đối với các sản phẩm thủy sản của Việt Nam. 
Lợi thế thứ hai đối với ngành thủy sản đó là CPTPP và EVFTA mở ra cho các doanh nghiệp một thị trường rất lớn, đó là thị trường mua sắm công sử dụng ngân sách nhà nước của thị trường khối EU và thị trường 10 nước CPTPP. 
Đây là cơ hội lần đầu tiên mở ra cho các doanh nghiệp thủy sản, ngoài ra các doanh nghiệp cũng như ngành thủy sản còn có cơ hội rất lớn trong việc cải thiện chi phí sản xuất, giảm bớt các dịch vụ phục vụ sản xuất, vì 2 hiệp định này sẽ mở cửa thị trường dịch vụ cho các nhà cung cấp của CPTPP hay EVFTA.
Qua đó, giúp giảm chi phí sản xuất thông qua việc nhập khẩu các máy móc, thiết bị công nghệ phục vụ sản xuất, chế biến thủy hải sản từ các nước công nghiệp trong khối EU, và các nước CPTPP với mức giá tốt hơn, chất lượng tốt hơn, thông qua việc chúng ta mở cửa thị trường thuế quan. 
Ngoài ra cơ hội còn mở ra đối với các ngành khác khi chúng ta thực hiện cải cách thể chế và cải thiện môi trường kinh doanh tăng cường mức độ bảo hộ đối với các nhà đầu tư khi thực hiện các cam kết của 2 FTA này.
Bên cạnh được hưởng những ưu đãi thì các doanh nghiệp cũng đối mặt với nhiều thách thức. Thách thức lớn nhất của ngành thủy sản chính là thách thức trong việc vận dụng hiệu quả các cơ hội, ví dụ như các cơ hội thuế quan đi kèm với các điều kiện quy tắc xuất xứ. 
Thách thức về quy tắc xuất xứ 
Hiện nay, nhiều sản phẩm thủy sản của Việt Nam có xu hướng nhập khẩu các nguyên liệu để chế biến, xuất khẩu. Như vậy, câu chuyện về quy tắc xuất xứ sẽ đặt ra đối với các sản phẩm thủy sản tương đối phức tạp trong 2 FTA trên. Để tận dụng ưu đãi thuế quan các doanh nghiệp phải vượt qua được các yêu cầu về quy tắc xuất xứ. 
Ngoài ra, các tiêu chuẩn về môi trường, lao động và các tiêu chuẩn khác đặc biệt là vấn đề liên quan đến môi trường, đánh bắt hải sản… cũng được nhấn mạnh trong 2 hiệp định trên.
Mặc dù không đặt ra các tiêu chuẩn nào cụ thể cao hơn nhưng xu hướng thì các tiêu chuẩn sẽ dần dần cao lên theo hướng phát triển bền vững, vì thế chi phí cho các doanh nghiệp có thể đáp ứng được các tiêu chuẩn này là chi phí tuân thủ cũng sẽ tăng lên. Đó là thách thức đối với tất cả các doanh nghiệp thủy sản, nhưng thật ra cũng sẽ là cơ hội cho các doanh nghiệp nếu có thể thực hiện được. 
Một là sẽ tạo ra thương hiệu cho các sản phẩm thủy sản của Việt Nam, hai là có thể đáp ứng được yêu cầu của các thị trường này và cũng đồng nghĩa với việc hàng thuỷ sản Việt Nam có thể đi vào bất kể thị trường nào, vì đây là các thị trường khó tính nhất rồi.
Đối với các doanh nghiệp hiện nay đang sử dụng phần lớn là các sản phẩm, các nguồn nguyên liệu trong nước thì vấn đề này không đặt ra, và khả năng đáp ứng của doanh nghiệp đối với nguồn gốc xuất xứ là 100%, nhưng đối với những doanh nghiệp đang nhập khẩu nguyên liệu từ bên ngoài và phụ thuộc vào nguồn nhập khẩu đâu là quy định cam kết có liên quan. 
Theo TS. Nguyễn Quốc Toản, Cục trưởng Cục Chế biến và Phát triển thị trường nông sản, CPTPP và EVFTA có hiệu lực sẽ tạo thách thức và cơ hội song hành nhau, và những FTA thế hệ mới này đa tầng nấc với những quy định ở mức độ rất cao. Và chúng ta coi đây là những cánh cửa mở ra giúp cho hàng hóa Việt Nam vào những thị trường nhập khẩu tốt hơn, ngược lại người tiêu dùng Việt Nam cũng được hưởng lợi từ việc có được những sản phẩm nông sản nói riêng và những sản phẩm hàng hóa khác nói chung trong điều kiện về giá cả và chất lượng ngày một tốt hơn.
Điều đầu tiên quan trọng nhất là phải hiểu hiệp định quy định cái gì, thứ hai là phải hiểu các điều khoản quy định cái gì, và thứ ba là phải hiểu mức độ tương tác đối với từng phân khúc nhóm ngành hàng của chúng ta.
"Việc tiếp cận mang tính chất là một khâu để thúc đẩy hiệp định càng tốt hơn, và hiệp định chỉ tốt khi tất cả các đối tác tham gia một cách chủ động tích cực, thực thi tốt. Chúng ta nên nhìn nhận vấn đề này mang tính chất lâu dài và có lợi cho Việt Nam", ông Toản nhấn mạnh.

QUANG TRÍ

Từ khóa: thủy sản, EVFTA, CPTPP

Bảng giáThị trường

VN-Index 980 ▲ 0.62 (0.06%)

 
VN-Index 980.0 0.62 0.06%
HNX-Index 102.35 0.69 0.67%
UPCOM 57.55 0.2 0.34%
DJIA 25,283.0 -12.87 -0.05%
Nasdaq 7,157.39 20.83 0.29%
Nikkei 225 23,849.99 135.46 0.57%
FTSE 100 7,724.08 27.57 0.36%
Thăm dò ý kiến
Bạn dự tính chỉ số VN-Index của thị trường chứng khoán Việt Nam kết thúc năm 2019 sẽ ở vùng điểm nào?