TPP có biến nông nghiệp Việt thành “bếp ăn của thế giới”?

Linh Lan

07:02 13/10/2015

BizLIVE - Tại Tọa đàm “TPP trong mắt doanh nghiệp Việt” do BizLIVE tổ chức tại TP.HCM chiều ngày 12/10, các doanh nghiệp và chuyên gia kinh tế lĩnh vực nông nghiệp của Việt Nam cho rằng, TPP sẽ mở ra những cơ hội lớn cho nền kinh tế Việt Nam khi thuế xuất khẩu hàng hóa sang các thị trường lớn như Mỹ, Mexico, Nhật Bản… bằng 0%.

TPP có biến nông nghiệp Việt thành “bếp ăn của thế giới”?

Tọa đàm “TPP trong mắt doanh nghiệp Việt” do BizLIVE tổ chức tại TP.HCM chiều ngày 12/10

Đối với lĩnh vực nông nghiệp là ngành xuất khẩu chủ lực của Việt Nam sẽ có một số mặt hàng nông sản của Việt Nam có lợi thế nhưng đa số sẽ có những thách thức không nhỏ.
Chẳng hạn, mặt hàng gạo sẽ có lợi thế khi xuất khẩu vào 12 nước trong khối TPP khi thuế xuất khẩu gạo sẽ giảm từ 7% xuống 0% và gạo Việt Nam sẽ không phải cạnh với gạo Thái Lan và gạo Ấn Độ là những nước xuất khẩu gạo hàng đầu thế giới hiện nay.
Các mặt hàng xuất khẩu thủy sản cũng hưởng lợi như: tôm, bạch tuộc, cá ngừ của Việt Nam sẽ được hưởng lợi khi thuế nhập khẩu được giảm về 0% so với mức trung bình là 6,4%-7,2% hiện tại.
TS. Huỳnh Thế Du (đeo kính)
Theo chuyên gia kinh tế, TS. Huỳnh Thế Du, mọi người đang mơ về giấc mơ biến nền nông nghiệp Việt Nam thành “bếp ăn của thế giới”, điều này cho thấy chúng ta có rất nhiều tiềm năng về nông sản.
Tuy nhiên, vẫn còn rất nhiều vấn đề cho ngành nông nghiệp Việt phát triển đúng tầm của nó và việc tận dụng cơ hội TPP như thế nào đó còn là một bài toán khó.
Theo ông Đoàn Hữu Đức, Chủ tịch công ty tư vấn Việt (VCG), thực sự, nông nghiệp của Việt Nam khi vào TPP sẽ không có nhiều lợi thế vì nền sản xuất nông nghiệp của Việt Nam vẫn còn lạc hậu so với 12 nước trong TPP, sản xuất nhỏ lẻ và manh mún. 
“Không còn những tầng lớp đại điền chủ với những cánh đồng lúa cò bay thẳng cánh để tạo ra khối lượng lớn sản phẩm nông sản đồng cấp. Hiện Bộ Nông nghiệp và phát triển nông thôn đã có những dự án phát triển cánh đồng mẫu lớn, nhưng giờ chúng ta mới làm liệu có kịp?”, ông Đức chia sẻ.
Ông Đoàn Hữu Đức, Chủ tịch công ty tư vấn Việt (VCG) 
Chính vấn đề nông dân, nông nghiệp là vấn đề quan trọng mà nhiều nước bảo vệ khiến cho các cuộc đàm phán thương mại trước đó thất bại. Canada, Nhật, NewZealand không chịu mở nông nghiệp của họ để bảo vệ nông dân trong nước. Ngay cả những nước có nền nông nghiệp tiên tiến như Mỹ, Nhật, Úc thì người nông dân cũng là những người dễ bị tổn thương nhất.
Bên cạnh đó, ông Đoàn Hữu Đức cũng chia sẻ thêm, khi vào TPP có lẽ sẽ tạo cơ hội nhập khẩu nhiều hơn là xuất khẩu. Chẳng hạn, trong thời gian gần đây, đã có 20 chuyến đi xúc tiến thương mại của các đoàn doanh nghiệp Việt tại các nước Mỹ, Châu Âu, Thái Lan, Indonesia… mục tiêu là đi tìm cơ hội xuất khẩu nhưng họ lại tìm được những mặt hàng nhập khẩu nhiều hơn vì giá tốt và mang về bán trong nước.
Điều này cũng cho thấy, khi thuế suất trong khối TPP về 0% thì các doanh nghiệp nhập khẩu được hưởng lợi hơn là những doanh nghiệp xuất khẩu, vì họ tìm được những nguồn hàng nhập khẩu tốt, giá rẻ.
Song song phát triển cùng ngành nông nghiệp là ngành bảo vệ thực vật sẽ hưởng lợi như thế nào khi vào TPP? Ông Quách Thành Đồng, Phó Chủ tịch, Tổng giám đốc CTCP Nông Dược HAI cho biết, khi vào TPP nhiều doanh nghiệp mong rằng thuế nhập khẩu giảm sẽ làm giảm giá thành các mặt hàng nhập khẩu cho nông nghiệp (như thức ăn chăn nuôi, giống cây…), trong đó, giá thành thuốc bảo vệ thực vật cũng giảm theo khi thuế suất giảm.
Điều này giúp bà con nông dân giảm chi phí sản xuất. Tuy nhiên, giá trị thuốc bảo vệ thực vật trong nông sản thấp nên chỉ tác động một phần đến sản xuất nông nghiệp. Do vậy, lợi thế từ TPP của HAI rất nhỏ.
 Ông Quách Thành Đồng, Phó Chủ tịch, Tổng giám đốc CTCP Nông Dược HAI 
Hiện giá trị nhập khẩu của ngành bảo vệ thực vật chưa đến 1 tỷ USD, với khoảng 250 doanh nghiệp hoạt động nhập khẩu thuốc bảo vệ thực vật chủ yếu từ Nhật và Mỹ (chiếm tới 70%) cũng được hưởng lợi khi thuế suất thuế nhập khẩu về 0% từ hai nước này.
Hưởng lợi từ thuế trong TPP, hiện HAI đang làm thêm mảng nông sản, nhập nông sản về chế biến thức ăn chăn nuôi. Giá thành sản xuất bắp, đậu nành của Mỹ thấp hơn Việt Nam  rất nhiều sẽ hi vọng kéo giá thức ăn chăn nuôi xuống, giúp bà con nông dân giảm chi phí, cạnh tranh với các mặt hàng nông sản của các nước trong khu vực. 
Tận dụng lợi thế từ TPP là điều có thể nhìn thấy, nhưng thực hiện nó thế nào với ngành nông nghiệp còn non kém đòi hỏi các cơ quan quản lý phải có những chính sách hỗ trợ nông dân trong nước như: vận dụng khoa học công nghệ vào sản xuất, nâng cao chất lượng sản phẩm, liên kết vùng, liên kết 4 nhà: nhà nước - nhà khoa học - nhà doanh nghiệp - nhà nông… ý kiến của các chuyên gia tại Tọa đàm chia sẻ.

LINH LAN

Bảng giáThị trường

VN-Index 768.41 ▼ -2.89 (-0.38%)

 
VN-Index 768.41 -2.89 -0.38%
HNX-Index 98.65 -0.16 -0.16%
UPCOM 56.28 -0.02 -0.03%
DJIA 21,620.18 45.45 0.21%
Nasdaq 6,384.97 40.66 0.64%
Nikkei 225 20,020.86 20.95 0.1%
FTSE 100 7,430.91 40.69 0.55%