[BizVIDEO] Hành trình Việt Nam từ “núi vàng đen” tới “nhập khẩu than”

Nguyễn Thoan

06:19 23/09/2016

BizLIVE - Theo thống kê của Tổng cục Hải quan, tính đến nửa đầu tháng 9, Việt Nam đã nhập khẩu 10 triệu tấn than, tương đương 629,5 triệu USD và xuất khẩu 574 nghìn tấn, tương đương 58,9 triệu USD. Con số này đang vượt xa dự kiến 3,1 triệu tấn nhập khẩu năm nay và khác xa con số 25 triệu tấn xuất khẩu năm 2009.

Từ 2006 đến 2011 là thời điểm "nóng" của xuất khẩu than ở nước ta. Trung bình mỗi năm Việt Nam xuất khẩu khoảng gần 21 triệu tấn, và Trung Quốc là đối tác nhập khẩu than lớn nhất của Việt Nam, chiếm 57% tổng lượng than đá xuất khẩu.
Tuy nhiên, thời kỳ “vàng đen xuất siêu” nhanh chóng đi qua, và cho tới thời điểm này Việt Nam đang nhập khẩu than với tốc độ tăng nhanh khó tưởng. 
Theo dự báo trong Quy hoạch phát triển ngành than Việt Nam đến 2020, có xét triển vọng đến 2030 đã được Thủ tướng Chính phủ phê duyệt thì nhu cầu than trong nước thời gian tới sẽ tăng rất cao, cụ thể năm 2020 là 112,3 triệu tấn, năm 2025 là 145,5 triệu tấn, năm 2030 là 220,3 triệu tấn. Trong khi sản lượng than hiện tại mới chỉ đạt 40 triệu tấn và tương lai cũng khó tăng do các mỏ đều đã triển khai khai thác và những chỗ “ngon lành” thì đã khai thác hết.
Trả lời phỏng vấn báo chí, ông Tô Quốc Trụ, Giám đốc Trung tâm Tư vấn Năng lượng (VECC) cho biết, theo Quy hoạch phát triển điện lực quốc gia, để đáp ứng nhu cầu điện của đất nước theo kịch bản cơ sở năm 2020 là 330 tỷ kWh và năm 2030 là 695 tỷ kWh, tính ra nhu cầu than của ngành điện năm 2020 là 67,3 triệu tấn, năm 2030 là 171 triệu tấn.
Như vậy, do sự mất cân đối nghiêm trọng giữa cung và cầu này không còn con đường nào khác là chúng ta phải nhập khẩu than.
Theo thống kê của tập đoàn Than khoán sản Việt Nam (TKV) thì chúng ta phải nhập khẩu than không chỉ vì sản lượng thấp, vì hiện nay còn tồn gần 10 triệu tấn than không bán được. Nguyên nhân chính của việc tồn kho do giá than sản xuất trong nước cao hơn giá than nhập khẩu. Vì thế, TKV phải mua than giá rẻ về trộn với than sản xuất để mang đi bán. Kết quả là bản thân TKV lại trở thành doanh nghiệp nhập khẩu than nhiều nhất.

NGUYỄN THOAN

BizLIVE - Gặp gỡ