Chính biến thất bại, Thổ Nhĩ Kỳ đang truy lùng đầu sỏ

Mai Anh

09:04 16/07/2016

BizLIVE - Tổng thống Recep Tayyip Erdogan chỉ trích cuộc đảo chính là do giáo sĩ Fethullah Gulen đứng đằng sau giật dây.

Chính biến thất bại, Thổ Nhĩ Kỳ đang truy lùng đầu sỏ

Người biểu tình ủng hộ ông Erdogan tụ tập tại thủ đô Thổ Nhĩ Kỳ. Ảnh: Reuters

Chính biến thất bại
Khoảng 3 tiếng sau khi quân đội chiếm đóng các cơ quan công quyền và đường giao thông tại thủ đô Ankara của Thổ Nhĩ Kỳ, Cơ quan tình báo quốc gia Thổ Nhĩ Kỳ tuyên bố đã trấn áp thành công vụ chính biến. 
Máy bay tiêm kích của Không quân Thổ Nhĩ Kỳ đã bắn rơi một chiếc trực thăng quân sự tham gia chính biến. Thủ tướng Thổ Nhĩ Kỳ Binali Yildirim tuyên bố một số thủ lĩnh gây ra vụ chính biến đã bị bắt giữ.
Thống đốc Istanbul - ông Vasip Shahin cũng tuyên bố trên truyền hình rằng vụ chính biến quân sự ở Thổ Nhĩ Kỳ đã thất bại, những kẻ đóng vai trò đầu sỏ đang bị bắt giữ. 
Vụ chính biến đã làm ít nhất 17 cảnh sát Thổ Nhĩ Kỳ thiệt mạng.
Giáo sĩ quyền lực
Tổng thống Recep Tayyip Erdogan chỉ trích cuộc đảo chính là do giáo sĩ Fethullah Gulen đứng đằng sau giật dây.
Đây là một học giả tôn giáo Thổ Nhĩ Kỳ sống tại Mỹ, cũng là kẻ thù chính trị của Tổng thống Erdogan. Mối thâm thù hình thành vào năm 2013, sau vụ điều tra tham nhũng nhắm vào ông Erdogan và nhóm thân hữu.
Giáo sĩ Fethullah Gulen tại Mỹ.
Người đàn ông 75 tuổi này chuyển tới sống ẩn dật tại Saylorsburg, bang Pennsylvania của Mỹ sau vụ việc trong nhiều năm, nhưng vẫn có mối liên hệ với chính trường Thổ Nhĩ Kỳ và một số nước Hồi giáo khác trên toàn thế giới.
Còn tại Thổ Nhĩ Kỳ, chính quyền ông Erdogan ra sức truy quét và loại trừ những nhân vật thân cận của ông Gulen. 
Phá hoại kế hoạch sửa đổi hiến pháp 
Trong những năm đầu cầm quyền, ông Erdogan nhận được sự ủng hộ rộng khắp do tư tưởng cải cách kinh tế và kìm hãm ảnh hưởng của quân đội. 
Tuy nhiên trong những năm gần đây, ông đã khiến nhiều nhóm ở Thổ thất vọng với đường lối ngày càng độc quyền, trấn áp quyền tự do ngôn luận. Vướng vào các cáo buộc tham nhũng, ông Erdogan thanh trừng hàng trăm cảnh sát tham gia cuộc điều tra, đóng cửa các tờ báo đối lập hoặc sa thải biên tập viên của các tờ báo này.
Người biểu tình ủng hộ ông Erdogan tụ tập tại thủ đô Thổ Nhĩ Kỳ.
Ông cũng áp đặt tôn giáo trong đời sống hàng ngày và bắt đầu lại cuộc chiến với lực lượng người Thổ ở Đông Nam. Tại khu vực Tây Nam, những người Kurd đòi độc lập đã gây ra nhiều vụ đánh bom, bao gồm một vụ khủng bố cách đây hai tuần tại sân bay chính ở Istanbul làm hơn 40 người chết.
Tháng 11/2015, Tổng thống Erdogan tiếp tục củng cố quyền lực, kêu gọi tái bầu cử sau khi đảng AKP cầm quyền của ông thất thế trong cuộc bỏ phiếu trước đó hồi tháng Sáu.
Một số chuyên gia cho rằng vụ chính biến ngày 15/7 có thể là một nỗ lực phá hoại kế hoạch sửa đổi hiến pháp nhằm trao thêm quyền lực cho Tổng thống thông qua trưng cầu dân ý vào cuối năm nay.

MAI ANH