1 chiếc tàu cá trên Biển Đông, nguồn cơn căng thẳng giữa Indonesia - Trung Quốc

Minh Anh

05:00 24/04/2016

BizLIVE -
Điều bất thường là hai tàu hải cảnh Trung Quốc đã dùng vũ lực và các hành động hăm dọa để ngăn chặn đội tuần duyên Indonesia bắt tàu đánh cá trái phép theo như quy định của luật pháp nước này.

Ngư dân trên một hòn đảo của Indonesia. Ảnh minh họa - Juergen Freund / WWF

Tờ Courrier International đặc biệt quan tâm đến “Căng thẳng Indonesia - Trung Quốc chung quanh một chiếc tàu cá”. Tờ báo lược dịch lại các nhận định của ông Ernesto Simanungkalit, một nhà ngoại giao Indonesia trình bày trên tờ Kompas của Jakarta, cho rằng sự tham lam ngày càng lớn của Trung Quốc đang phá hỏng mối bang giao hữu hảo giữa hai nước và có nguy cơ gây tổn hại cho dự án con đường tơ lụa hàng hải do Bắc Kinh đề ra, RFI thuật lại.
Đầu tiên, tờ báo nhắc lại vụ việc chiếc tầu đánh cá mang số hiệu Kway Fey 10078, được hai tầu hải cảnh Trung Quốc hộ tống đã xâm nhập và đánh bắt trái phép trong vùng lãnh hải của Indonesia, ngoài khơi đảo Natuna.
Điều bất thường là hai tàu hải cảnh Trung Quốc đã dùng vũ lực và các hành động hăm dọa để ngăn chặn đội tuần duyên Indonesia bắt tàu đánh cá trái phép theo như quy định của luật pháp nước này.
Ngoại trưởng Trung Quốc đã biện minh cho những hành động trên khi khẳng định chiếc tàu đánh cá Trung Quốc chỉ thực hiện các “hoạt động bình thường” trong “những vùng đánh bắt truyền thống của Trung Quốc”. Thế nhưng, theo quan điểm của ông Simanungkalit, những lời biện minh này của Bắc Kinh cho đó là “những vùng đánh bắt truyền thống” là sai và nguy hiểm.
“Sai” là vì Công ước Liên Hiệp Quốc về Luật biển (Unclos), đưa ra vào năm 1982, mà Trung Quốc cũng có tham gia ký kết, không có sử dụng thuật ngữ “vùng đánh bắt truyền thống” mà là “quyền đánh bắt truyền thống” cấp cho một quốc gia nào đó, trong vùng lãnh hải của một đảo quốc lân cận. Đây cũng là quyền mà Jakarta đã cấp cho Kuala-Lumpur theo một thỏa thuận song phương.
“Nguy hiểm” là vì Trung Quốc tự cho mình cái quyền muốn làm gì thì làm ở bất cứ những nơi nào mà họ cho là có mối liên hệ "lịch sử và truyền thống". Nếu nói vậy, chẳng lẽ tất cả các cảng biển của Indonesia đều sẽ là của Trung Quốc?
Đối với nhà ngoại giao này, việc tầu hải cảnh Trung Quốc hộ tống tàu đánh cá để đánh bắt trái phép trong vùng lãnh hải nước khác là một hành động “vi phạm quyền quốc tế”. Ông còn chỉ trích thái độ hăm dọa của phát ngôn viên tòa đại sứ Trung Quốc tại Jakarta là thiếu tính xây dựng, khi đòi hỏi Indonesia phải xử lý vụ việc “một cách khôn khéo” và phải “để ý đến mối quan hệ song phương Trung Quốc – Indonesia”.
Theo tác giả, Trung Quốc phải hiểu rằng cuộc chiến chống đánh bắt trái phép cũng là một phần của dự án “ngã tư hàng hải thế giới” do tổng thống Joko Widodo đưa ra ngay từ khi nhậm chức năm 2014. Dự án này sẽ phải được kết hợp đồng điệu với con đường tơ lụa hàng hải của ông Tập Cận Bình. Do bởi, phần phía nam của con đường này phải đi ngang qua vùng lãnh hải của Indonesia.
Chính vì điều này, Bắc Kinh chỉ có lợi khi duy trì một mối quan hệ tốt với Jakarta. Và cũng đừng quên rằng Indonesia hiện đang kiểm soát những eo biển quan trọng cho lưu thông hàng hải thế giới, mà sự an toàn và thịnh vượng của Trung Quốc lệ thuộc vào điều đó rất đáng kể.
Câu hỏi đặt ra, vì sao Trung Quốc sẵn sàng hy sinh tiếng tăm của mình cũng như mối quan hệ hữu hảo cá nhân giữa ông Widodo với ông Tập Cận Bình cho một sự đòi hỏi hoàn toàn không có cơ sở. Phải chăng đã đến lúc nên kiện Trung Quốc ra trước Tòa Án Quốc Tế về luật biển? Và với tư cách là thành viên ký kết Unclos, liệu Indonesia có đủ can đảm để làm điều đó hay chăng?

MINH ANH

Tin liên quan

Cùng dòng sự kiện

Từ khóa: Biển Đông