iPad Pro và tham vọng tiến vào mảng doanh nghiệp béo bở của Apple

Duy Luân

22:15 17/09/2015

​iPad Pro đã chính thức ra mắt sau một thời gian dài rò rỉ, và rõ ràng đây không phải là một chiếc máy tính bảng dành cho người tiêu dùng thông thường (nhưng nếu bạn thì bạn vẫn có thể mua).

iPad Pro và tham vọng tiến vào mảng doanh nghiệp béo bở của Apple

Ảnh minh họa.

Thay vào đó, đối tượng khách hàng chính mà iPad Pro nhắm tới chính là những người làm công việc sáng tạo, những chuyên gia cần thao tác nhiều trên màn hình, các trạm kiểm soát đặt tại nhà kho, công xưởng, sân bay và những nơi tương tự. Thông qua iPad Pro, Apple đã cho thấy rõ tham vọng tiến sâu hơn vào thị trường doanh nghiệp , một thị trường rất béo bở mà ngoài Apple ra thì Microsoft , Dell , HP , Intel cũng đang muốn chiếm lĩnh.

1. Vì sao thị trường doanh nghiệp béo bở?

Thường thì chúng ta có thói quen nhìn thị trường công nghệ và thiết bị theo hướng người tiêu dùng. Máy đó có ích gì trong cuộc sống hằng ngày, nó giúp giải quyết được những vấn đề gì, có thể mang ra đường xài được không, bán được bao nhiêu triệu máy đến người dùng rồi, có bao nhiêu tỉ người cập nhật hệ điều hành XYZ rồi, máy đó 15 triệu sao mắc quá...

Nhưng còn với những doanh nghiệp, khi họ nhìn nhận và xem xét một sản phẩm công nghệ nào đó, thứ duy nhất trong đầu họ chỉ là: làm sao để tôi tăng được lợi nhuận? Thiết bị đó có thể rất đắt tiền và hiếm người dùng, nhưng nếu nó có thể giúp họ giảm chi phí hoạt động, tăng khả năng sáng tạo hay hỗ trợ quản lý công ty chặt hơn, đầy đủ và chính xác hơn thì họ sẵn sàng chi tiền ra để mua nó về triển khai.
Tất nhiên, người dùng cuối cùng trong doanh nghiệp thì cũng là... con người, cho nên họ vẫn xem xét thêm các yếu tố về tính tiện dụng, thời lượng pin và một số thứ khác như chúng ta vẫn thường hay suy nghĩ, nhưng tất cả đều xếp sau yếu tố lợi nhuận.
iPad_Pro_for_business_4.
Một ví dụ đơn giản như sau: với một phần mềm nào đó dành cho người tiêu dùng, nếu giao diện mà khó hay phức tạp thì chắc chắn sẽ bị người dùng phản ứng và từ bỏ ngay. Nhưng còn các hệ thống phần mềm dành cho doanh nghiệp thì khác, mặc dù nó rối, rất khó dùng nhưng vẫn được doanh nghiệp ứng dụng cho công việc kinh doanh hằng ngày của mình. Đơn giản là vì phần mềm đó đang giúp họ kiếm tiền hoặc tiết kiệm tiền, và cho đến khi có một cái gì đó hay hơn thì họ không muốn (hoặc không thể) từ bỏ việc sử dụng phần mềm đó được.

Chính vì thế, miễn là sản phẩm (phần cứng, phần mềm hay kết hợp cả hai) có thể đáp ứng được nhu cầu của doanh nghiệp và giúp họ kiếm lời thì họ sẽ chấp nhận chi tiền ra mua. Nói cách khác, chỉ cần các hãng công nghệ làm ra đúng sản phẩm là họ đã có khách hàng rồi.

Và các hãng sản xuất đã nhận ra điều này từ lâu: Dell và HP đã cung cấp máy móc, phần mềm cho các doanh nghiệp từ vài chục năm nay. Mới đây cả hai cũng tuyên bố sẽ tập trung vào khách hàng doanh nghiệp thay vì người dùng cá nhân. Tương tự cho IBM, Cisco. Microsoft thì chắc bạn cũng đã biết, có mặt ở khắp mọi nơi, từ hệ điều hành, Office cho đến cơ sở dữ liệu, đám mây. BlackBerry cũng đi theo xu hướng tương tự, Samsung và Google mới đây còn ra mắt thêm các giải pháp phần mềm (Samsung Knox, Android@Work) để phục vụ đối tượng doanh nghiệp.
iPad_Pro_for_business_6.
iPad dùng trong quản lý kho​
Ngoài ra, các doanh nghiệp cũng thường có xu hướng mua số lượng lớn để trang bị cho nhiều nhân viên, nhiều cơ sở sản xuất và thậm chí là nhiều chi nhánh ở nhiều quốc gia khác nhau. Bạn có biết là Microsoft đã ký với Lenovo một thỏa thuận toàn cầu về việc cung cấp laptop cho nhân viên? Bạn có biết toàn bộ nhà máy sản xuất Pepsi trên thế giới đều dùng hệ thống quản lý đến từ SAP và Oracle?
Các doanh nghiệp cần sự thống nhất và đồng bộ như vậy để họ có thể kiểm soát việc kinh doanh trên toàn thế giới một cách đơn giản và tiết kiệm nhất có thể, hạn chế việc tích hợp và giao tiếp giữa các hệ thống bên ngoài vào vì như vậy sẽ làm tăng chi phí và phức tạp hóa mọi thứ lên. Một hợp đồng mua sản phẩm của một doanh nghiệp có thể lên đến cả nghìn máy hoặc cả vài năm bản quyền phần mềm với giá trị từ triệu đô đến tỉ đô, đó là chuyện bình thường. Và không chỉ áp dụng cho một lần mà là nhiều lần mua với độ trung thành khá cao từ phía khách hàng.

Trong mảng doanh nghiệp, lợi nhuận dành cho các hãng sản xuất, các hãng phần mềm không chỉ dừng lại ở khâu bán hàng, mà còn trong khâu triển khai (implementation) và hậu bán hàng (maintenance). Bạn chỉ mua một thiết bị về rồi làm gì nữa? Bạn cần phải giúp chúng tương thích với các hệ thống mạng và phần mềm có sẵn của nhân viên, phải huấn luyện nhân viên xài, trong quá trình xài thì phải hỗ trợ tiếp trong trường hợp gặp lỗi, phải bảo hành khi thiết bị hỏng hóc.
iPad_Pro_for_business_7.
Tablet HP được dùng trong ngành bán lẻ​
Việc này không chỉ kéo dài trong 1 năm mà là nhiều năm liền, bởi chẳng công ty nào lại đi mua một cái máy tính, mua một phần mềm về để dùng chỉ trong 1 năm rồi thay mới cả. Và thường thì cứ mỗi năm như thế các doanh nghiệp sẽ phải trả một khoản phí khá lớn gọi là phí maintenance cho các hãng làm phần cứng / phần mềm. Chi phí này có thể lên đến 10% hoặc thậm chí là 20% giá bán trong hợp đồng gốc tính trên một đơn vị sản phẩm. Chẳng đâu xa, các doanh nghiệp đã phải trả rất nhiều tiền cho Microsoft để được tiếp tục hỗ trợ Windows XP đấy thôi.

Nếu bao nhiêu đây vẫn chưa đủ chứng tỏ rằng thị trường doanh nghiệp là một miếng bánh cực ngon thì vẫn còn hai yếu tố nữa mà các công ty muốn tìm kiếm: danh tiếng và đối tác chiến lược. Danh tiếng của bạn sẽ càng tăng khi bạn ký được hợp đồng với các khách hàng càng lớn, và như vậy bạn có thể đưa giá trị công ty lên.
Bạn cũng có thể nhờ sự giới thiệu của doanh nghiệp này mà có thêm được nhiều khách hàng khác, và số tiền cho mỗi hợp đồng lại là triệu đô, tỉ đô nữa. Còn về mặt đối tác chiến lược, các công ty có thể cam kết sử dụng sản phẩm của nhau trong một khoảng thời gian dài (2, 3, 5, 10 năm) hoặc bắt tay về mặt nghiên cứu, phát triển, marketing, phân phối. Lại là tiền, tiền, tiền.

Tất cả những yếu tố trên đều đúng với iPad Pro: Apple có thể bán được lượng lớn máy cho các doanh nghiệp nào đang cần, có tính phí triển khai và hậu báng hàng, có thể tính phí hỗ trợ khi hết thời gian bảo hành iPad Pro, có thể tính phí huấn luyện, có thể thu phần trăm từ việc bán phần mềm của các bên thứ ba... Có quá nhiều lý do để không thể nào không nhảy vào mảng doanh nghiệp.

Nói thêm về thị trường tablet: hiện tại phân khúc tablet dành cho người tiêu dùng đang chững lại, điển hình là doanh số của iPad đã liên tục giảm trong nhiều quý gần đây. Tuy nhiên, phân khúc tablet cho doanh nghiệp thì lại được hãng nghiên cứu Forrester xem như một điểm sáng : từ tỷ trọng chỉ 6% trong năm 2010, chỉ số này được dự báo là sẽ tăng thành 14% trong năm nay và lên 20% trong năm 2018. Lý do là vì:

Các hãng sản xuất đã bắt đầu khởi động cuộc chơi và càng lúc càng có nhiều sản phẩm hơn cho phân khúc này Nhân viên của các công ty cần tablet: khảo sát hồi tháng 7/2015 của Forrester cho thấy rằng nhân viên rất thích tablet và phân nửa lượng người lao động trí óc dùng tablet ít nhất một lần mỗi tuần cho công việc.
55% người được hỏi thì nói họ phải dùng tablet cá nhân cho công việc là vì công ty mà họ đang làm không cung cấp tablet. Các tình huống sử dụng mới: Không phải tất cả nhân viên đều làm việc bàn giấy, và tablet là cách để họ có thể mang máy theo bên mình một cách tiện lợi như đã phân tích ở trên.
Jason Lemkin, người đã bán công ty EchoSign cho Adobe và hiện đang đầu tư cho các startup, nhận định từ kinh nghiệm của ông rằng thị trường công nghệ dành cho doanh nghiệp luôn chậm hơn khoảng 3 đến 4 năm so với công nghệ tiêu dùng. Năm 2010 là thời điểm iPad bắt đầu xuất hiện, và giờ thì iPad Pro ra mắt càng chứng minh rõ hơn kinh nghiệm của Lemkin là khá chính xác.

2. iPad Pro có thể giúp được gì cho các doanh nghiệp?

Ở đây chúng ta chỉ nói về công dụng một cách chung chung, còn trải nghiệm tốt hay tệ thì phải đợi sản phẩm ra mắt chính thức mới có thể đánh giá được.

Như đã nói ở trên, iPad Pro chủ yếu tập trung vào nhóm người dùng cần năng suất cao hoặc làm những công việc sáng tạo. Với màn hình lớn của mình, nó có thể dùng làm bản vẽ trong những công ty thiết kế hoặc marketing, hỗ trợ phóng viên, nhiếp ảnh gia chỉnh sửa ảnh nhanh trên đường đi, cho phép các kĩ sư thao tác với bản vẽ kĩ thuật một cách nhanh chóng, hay như Apple quảng cáo là iPad Pro còn có khả năng chỉnh sửa phim 4K trực tiếp ngay trên thiết bị nữa.
Bình thường, những công việc sáng tạo này có thể cần thêm một số phần cứng đi kèm, chẳng hạn như bảng vẽ, bảng cảm ứng chuyên dụng, và việc mua một cái laptop / desktop cộng với phần cứng đó có thể có mức giá quá cao so với việc trang bị iPad Pro.

iPad_Pro_for_business_2.
iPad Pro còn có thể chạy Microsoft Office. Trong buổi lễ giới thiệu sản phẩm, chúng ta chẳng nghe Apple nói gì về bộ ứng dụng văn phòng iWork của công ty. Thay vào đó, hãng lại mời Microsoft lên đứng trên sân khấu để trình diễn về Ofice trên iPad Pro, thậm chí còn chỉ về phía đại diện của Microsoft và nói: "Mấy anh chàng này biết nhiều về năng suất làm việc".
Kết hợp giữa màn hình cảm ứng, vỏ bàn phím và cây bút Apple Pencil, iPad Pro có thể khiến cho nhiều doanh nghiệp nghĩ về việc trang bị thiết bị này cho nhân viên để tăng tính linh động trong khi vẫn đảm bảo hoàn thành tốt những việc mà bình thường họ cần đến cả một cái laptop để thực hiện.

Tính linh động là rất quan trọng, đặc biệt là trong những tình huống sử dụng cần nhân viên phải di chuyển: trình diễn bản vẽ cho khách, cầm máy đi kiểm kê, đánh giá kho, cầm thiết bị ra công trường, xách máy theo đến giường của bệnh nhân, dùng máy khi đang đi thu thập ý kiến hoặc khảo sát...
Với những tình huống đó, một chiếc laptop rõ ràng không thể linh hoạt như là tablet, chúng khiến năng suất nhân viên không được cao như những gì mà người đó có thể làm được, và nếu năng suất không cao thì doanh nghiệp sẽ kiếm ít tiền hơn nên họ luôn tìm cách để cải thiện chuyện này.
iPad_Pro_for_business_3.JPGTrình diễn Office trên iPad Pro, chạy 2 app song song nhau​
3. iPad Pro không quan trọng bằng hệ sinh thái phần mềm xoay quanh nó

Bản thân iPad Pro cũng chỉ là một chiếc máy tính với tính di động cao và màn hình cảm ứng lớn. Chấm hết. Nếu không có hệ sinh thái phần mềm xoay quanh thì chiếc iPad Pro cũng trở nên vô dụng và chẳng doanh nghiệp nào thèm ngó đến. Cũng như iPhone, nếu không có kho App Store phong phú thì đã không nhiều người mua máy, hay như Windows Phone đã từng bị "hắc hủi" vì sự thiết hụt các ứng dụng quan trọng trong hệ sinh thái của mình đấy thôi. Nói tóm lại, bản thân iPad Pro không quan trọng bằng hệ sinh thái app mà Apple đang xây dựng cho nó.

Mới đây Apple đã hợp tác với IBM và Cisco, hai ông lớn trong mảng doanh nghiệp, để phát triển giải pháp phần mềm cho iPad và giúp iPad tương thích tốt hơn với hệ thống mạng của các công ty. Đã có app quản lý chuyến bay, app hỗ trợ sản xuất, app cho phép kiểm soát các cửa hàng bán lẻ, giải pháp hội thoại video và trợ giúp từ xa cũng đang được Cisco tối ưu cho dòng tablet của Apple.
iPad_Pro_for_business_5.

Hiện nhiều công ty nổi tiếng và có sản phẩm được doanh nghiệp sử dụng rộng rãi cũng đã hoặc đang xây dựng app dành cho iPad nói chung và iPad Pro nói riêng. Autodesk có app xem mô hình 3D, Adobe thì sắp ra mắt Photoshop thế hệ mới cho iOS kèm theo hàng tá phần mềm sáng tạo khác đã có như Sketch, Photoshop Mix hay Premier, các app thiết kế mỹ thuật, app vẽ kĩ thuật cũng đã có bản cho dòng tablet của Apple. Tóm lại, nếu iPad Pro bán được thì các hãng phần mềm cũng sẽ thu được nhiều lợi nhuận hơn nên họ cũng sẵn sàng làm app cho thiết bị này nó có thể.

4. iPad Pro và các đối thủ

iPad Pro không phải là chiếc tablet duy nhất dành cho thị trường doanh nghiệp. Trước đây khá lâu Microsoft đã ra mắt dòng Surface Pro mà cụ thể là Surface Pro 3 để dành cho nhóm khách hàng này. Surface Pro 3 cũng có màn hình cảm ứng lớn và bút stylus, cũng có cấu hình mạnh, cũng có vỏ bàn phím tiện dụng, và đặc biệt là chạy Windows bản đầy đủ. Nhờ vào Windows mà Surface Pro 3 có thể tương thích với các phần mềm đang được doanh nghiệp dùng, không phải đợi chờ gì. Sắp tới Surface Pro 4 ra mắt cùng với Windows 10 còn được kỳ vọng là sẽ giúp Microsoft tiến sâu hơn vào mảng này.
en-INTL-PDP-Surface-Cover-Black-RD2-00080-Large.
​Dell và HP thì từ lâu đã có nhiều máy tính 2 trong 1 hoặc tablet dành cho doanh nghiệp, ví dụ như dòng Dell Latitude 13, Dell Inspiron 7000, HP Elite X2, HP Pro X2... Hầu hết những chiếc máy này đều dùng Windows, và điều đó có thể đe dọa đến iPad Pro tương tự như những gì Surface Pro có thể làm.
Nói đi thì cũng phải nói lại, bản cho iOS thường sẽ có giao diện phù hợp hơn với màn hình cảm ứng, tối ưu tốt hơn cho màn hình của iPad, tuy nhiên điều đó còn tùy thuộc vào phần mềm nữa. Lỡ doanh nghiệp đang dùng một bộ app nào đó mà nhà sản xuất quyết định không làm cho iPad thì sao? Hoặc nếu có kế hoạch làm app thì cũng phải mất rất lâu mới ra mắt. Các doanh nghiệp không thể chờ đợi bởi việc kinh doanh là phải liên tục, nên có nguy cơ họ sẽ bỏ tiền ra mua máy Windows trước.

hppavilion-820x420.
Liệu iPad Pro có được lựa chọn nhiều hơn so với các thiết bị từ Dell, HP, Microsoft hay không thì còn phải đợi thời gian trả lời. Hiện chúng ta chưa thể dự đoán chính xác gì về điều này cả. Nhưng dù sao đi nữa thì cuộc chiến để dành miếng bánh doanh nghiệp vẫn sẽ là một cuộc chiến đầy khốc liệt và cũng không thua kém gì cách mà hãng giành giật người dùng phổ thông về phía mình. Chúng ta hãy chờ xem iPad Pro sẽ làm được gì nhé.

Theo Tinh Tế/Forrester ​