Ý đồ mới của Trung Quốc ở biển Đông

Ph.Quỳnh - Huy Nguyễn

10:23 17/03/2016

Trung Quốc không thể độc quyền cảnh báo sóng thần ở biển Đông.

Ý đồ mới của Trung Quốc ở biển Đông

Thủ tướng Shinzo Abe (phải) và Tổng thống Đông Timor Taur Matan Ruak ngày 15/3 tại Tokyo. Ảnh: AFP/JIJI.

Reuters đưa tin ngày 16/3, Cục trưởng Cục Hải dương quốc gia Trung Quốc (TQ) Vương Hoành ngang nhiên thông báo với báo chí trung tâm cảnh báo sóng thần do Trung Quốc lập ở biển Đông đã bắt đầu hoạt động dù đang trong quá trình xây dựng.
Âm mưu bành trướng mới
Ngay sau đó, tạp chí The Diplomat (Nhật) ngày 16-3 đã đăng bài viết với tiêu đề “Cái gì phía sau trung tâm cảnh báo sóng thần “mới” của Trung Quốc ở biển Đông?”. Bài viết nêu lên ba luận điểm:
• Ý tưởng thành lập trung tâm cảnh báo sóng thần không mới. Sau thảm họa sóng thần ở Ấn Độ Dương năm 2004, tổ chức UNESCO thông qua Ủy ban Hải dương học liên chính phủ (IOC) đã lập Hệ thống cảnh báo và giảm nhẹ sóng thần Thái Bình Dương (PTWS).
Nhiều trung tâm cảnh báo đã được thành lập trong PTWS để phát cảnh báo cho các khu vực riêng biệt. Ví dụ: Trung tâm Cảnh báo sóng thần Thái Bình Dương (PTWC) ở Hawaii và Cơ quan Khí tượng Nhật ở Tokyo phụ trách phát cảnh báo cho khu vực biển Đông.
TQ đã công khai dọ ý lập trung tâm cảnh báo sóng thần riêng. Đến tháng 9-2013, đại hội đồng IOC nhất trí với đề nghị của TQ. Như vậy, trung tâm cảnh báo của Trung Quốc dứt khoát phải hoạt động trong khuôn khổ của PTWS.
• Nói chung các trung tâm cảnh báo sóng thần không độc quyền đảm trách một vùng biển nào. Do đó, trung tâm cảnh báo của Trung Quốc không thể chỉ đảm trách biển Đông.
Ví dụ: Trung tâm Cảnh báo sóng thần Thái Bình Dương ở Hawaii phát cảnh báo đến khu vực Thái Bình Dương, biển Đông và vùng Caribê còn Cơ quan Khí tượng Nhật phát cảnh báo đến tây bắc Thái Bình Dương và biển Đông.
TQ lại nói trung tâm cảnh báo của Trung Quốc phát cảnh báo ở biển Đông, quần đảo Sulu và vùng biển Sulawesi. Đây là hành động giống như lừa dối bởi trung tâm cảnh báo của Trung Quốc không thể độc quyền cảnh báo ở biển Đông.
• Cần phải đặt sự kiện Trung Quốc công bố lập trung tâm cảnh báo sóng thần trong bối cảnh Trung Quốc âm mưu bành trướng ở biển Đông. Reuters ghi nhận Trung Quốc có thể sử dụng trung tâm cảnh báo này để củng cố yêu sách chủ quyền trong vùng biển tranh chấp ở biển Đông.
Tạp chí The Diplomat nhận xét nếu tính đến hành động ngang ngược của Trung Quốc ở biển Đông và quá trình cấp tập bồi đắp xây đảo nhân tạo, không quá khó để nhận ra ý đồ phía sau trung tâm cảnh báo sóng thần của TQ.
Tư lệnh Úc ủng hộ Mỹ
Hãng Bloomberg ngày 16/3 dẫn lời Tư lệnh không quân hoàng gia Úc Leo Davies tuyên bố với báo giới Úc nên xem sự gia tăng hiện diện quân sự của Mỹ như diễn tiến tự nhiên khi liên minh chiến lược giữa hai nước phải đương đầu với tình trạng căng thẳng gia tăng ở biển Đông.
Tư lệnh không quân Leo Davies cho biết máy bay Mỹ thường xuyên bay đến Úc để diễn tập và thực hiện các sứ mệnh.
Theo ông, Úc cung cấp cho Mỹ cơ hội tiến hành các cuộc diễn tập đường dài vốn không dễ thực hiện ở những nơi khác trên thế giới.
Ông nói Úc đã thảo luận với các nước trong khu vực, bao gồm Việt Nam, Singapore và Philippines nhằm bảo đảm duy trì các cuộc diễn tập duy trì tự do hàng hải ở biển Đông.
Ông nhận định quân sự hóa trong khu vực đã tăng tốc đến mức khó theo kịp. Liên quan đến vấn đề tự do hàng hải và hàng không, Tư lệnh không quân Leo Davies nhận xét: “Với quan điểm của một phi công, tôi sẽ tuân thủ các quy định hàng không. Chúng tôi sẽ bay ở vùng trời mà chúng tôi có quyền bay. Chúng tôi sẽ xin phép ngoại giao ở những nơi cần đi vào và chúng tôi sẽ hoạt động theo cách chúng tôi đã làm trong hơn 30 năm qua ở biển Đông”.
Ông khẳng định các cuộc tuần tra của Úc không hề thay đổi.
Ông giải thích: “Chúng tôi vẫn đang kết hợp các cuộc tuần tra qua Ấn Độ Dương và biển Đông”. Ông nhấn mạnh Úc không muốn hải quân rơi vào tình trạng “do thực thể đó hiện đã khác nên tôi phải đi hướng khác” so với các cuộc diễn tập trước đây.
Úc được xem là một đối tác quan trọng trong chiến lược tái cân bằng kinh tế và chính trị sang châu Á-Thái Bình Dương của Tổng thống Obama. Úc đang tiếp nhận lực lượng lính thủy đánh bộ Mỹ và tổ chức diễn tập quân sự ở các vùng phía bắc xa xôi.
Tháng trước, Thủ tướng Úc Malcolm Turnbull cũng đã phụ họa lời kêu gọi của Mỹ rằng Trung Quốc cần kiềm chế trong vấn đề quân sự hóa các thực thể mà Bắc Kinh bồi đắp phi pháp ở biển Đông.
Báo The Japan Times (Nhật) đưa tin ngày 15/3, Nhật và Đông Timor đã bày tỏ quan ngại nghiêm trọng về tình hình gần đây ở biển Đông, ý chỉ hành động táo tợn của Bắc Kinh ở biển Đông.
Trong tuyên bố chung đưa ra sau hội đàm giữa Thủ tướng Nhật Shinzo Abe và Tổng thống Đông Timor Taur Matan Ruak đang ở thăm Tokyo, hai bên đã phản đối mọi hành động có thể làm thay đổi nguyên trạng và gia tăng căng thẳng ở biển Đông. Thủ tướng Shinzo Abe cam kết giúp Đông Timor tăng cường năng lực bảo đảm an ninh hàng hải và cung cấp viện trợ ODA 5 tỉ yen cho Đông Timor. Trung Quốc có ảnh hưởng lớn đến kinh tế Đông Timor và đây là lần đầu tiên Đông Timor bày tỏ lo ngại về biển Đông.
4 máy bay tuần tra biển P-8A Poseidon đã được chính phủ Úc đặt hàng thêm, nâng số máy bay tuần tra biển lên tổng cộng 12 chiếc. Hôm 15/3, Bộ trưởng Quốc phòng Úc Marise Payne thông báo như trên. Số máy bay mới sẽ thay thế các máy bay AP-3C Orion già cỗi và sẽ bắt đầu được chuyển giao vào năm 2017. Dự kiến các máy bay sẽ hoạt động năm 2021.

Theo Báo Pháp Luật TPHCM

BizLIVE - Gặp gỡ