Ngân sách có nguy cơ thất thu do miễn thuế cho doanh nghiệp được ưu tiên?

Thảo Mai

13:54 30/03/2016

BizLIVE - Trong 5 năm qua, thuế suất thu nhập doanh nghiệp giảm, cắt giảm thuế quan và miễn thuế cho các doanh nghiệp thuộc diện ưu tiên đã làm cho cơ sở thuế yếu đi.

Ngân sách có nguy cơ thất thu do miễn thuế cho doanh nghiệp được ưu tiên?

Ảnh minh họa.

Trong năm 2016, chính sách tài khóa sẽ dần dần thắt chặt, song vẫn theo hướng hỗ trợ tăng trưởng. Chính phủ đặt mục tiêu giảm bội chi ngân sách xuống 4,9% GDP trong năm 2016 và 4,0% trong năm 2017, ngân hàng ADB dự báo.

Tiếp tục bước chuyển đã khởi động trong năm 2015, ngân sách của năm 2016 sẽ nhấn mạnh nhiều hơn đến chi đầu tư xây dựng cơ bản, dự kiến sẽ tăng 25,5%. Chi tiêu vãng lai dự kiến tăng ít hơn ở mức 6,5%.

Tuy nhiên, kế hoạch củng cố ngân sách đứng trước một nguy cơ là thất thu. Trong 5 năm qua, thuế suất thu nhập doanh nghiệp giảm, cắt giảm thuế quan và miễn thuế cho các doanh nghiệp thuộc diện ưu tiên đã làm cho cơ sở thuế yếu đi.

Các chỉ báo cán cân thanh toán: Lam - cán cân vãng lai; Đỏ - Cán cân vốn và tài chính; Xanh - Sai sót; Đường vàng - Cán cân thanh toán.

Giá dầu giảm cũng làm cho số thu sụt giảm, khi chiếm đến 10% tổng thu ngân sách. Thu và trợ cấp của Chính phủ giảm từ 27,6% GDP vào năm 2010 xuống còn 22,0% trong năm 2015.

Trước đó, Báo cáo của Chính phủ cũng ghi nhận: “Tổng thu ngân sách nhà nước không đủ bảo đảm nguồn chi thường xuyên và trả nợ. Toàn bộ chi đầu tư đều phải dựa vào nguồn vay nợ của Chính phủ. Nợ công tăng, áp lực trả nợ lớn”.

Nợ công và thu ngân sách tính tỷ lệ theo GDP.

Năm 2015, bất chấp giá dầu thô giảm mạnh (từ 100 USD xuống 56,2 USD/thùng), thu ngân sách nhà nước cả năm vẫn cán đích ngoạn mục khi vượt chỉ tiêu tới gần 86.000 tỷ đồng so với kế hoạch.

Thu nhiều, nhưng chi lại không ngừng tăng lên. Tổng chi ngân sách nhà nước lên tới hơn 1,2 triệu tỷ đồng đã khiến bội chi ngân sách nhà nước năm 2015 lên tới 256 nghìn tỷ đồng, tương đương 6,1% GDP, cao hơn mức đã báo cáo Quốc hội.

Tình hình này không có dấu hiệu đổi chiều trong hai tháng đầu năm nay, khi chi vẫn nhiều hơn thu 25.000 tỷ đồng.

Chính phủ có thể dùng nguồn thu từ cổ phần hóa doanh nghiệp nhà nước và phát hành thêm trái phiếu ngắn hạn để bù đắp cho ngân sách trong ngắn hạn, song để đạt được vị thế tài khóa bền vững hơn sẽ cần phải cải cách chính sách thuế để đảo ngược tình thế sụt giảm tỷ lệ thuế so với GDP, ADB chỉ ra.

ADB dự đoán xuất khẩu hàng hóa trong năm nay sẽ tăng 10% tính trên giá trị bằng USD và tăng 14% trong năm 2017 khi các nhà máy đầu tư nước ngoài đi vào sản xuất và các hiệp định thương mại tự do có hiệu lực.

Giá trị nhập khẩu cũng sẽ tiếp tục tăng để đáp ứng nhu cầu tiêu dùng và hàng hóa vốn đều tăng, cũng như để cung cấp đầu vào cho sản xuất. Kiều hối dự báo sẽ phục hồi khiêm tốn.

Cán cân vãng lai dự báo sẽ chuyển sang thâm hụt trong năm 2016 và phục hồi trạng thái cân bằng trong năm 2017.

Cán cân vãng lai dự báo sẽ thâm hụt trong năm 2016 và phục hồi trạng thái cân bằng trong năm 2017.

Đề cập tới những nguy cơ đe dọa triển vọng tích cực của nền kinh tế, ngân hàng chỉ ra tiến bộ chậm chạp trong kế hoạch cải cách ngân hàng và doanh nghiệp nhà nước.

Thứ hai là tình trạng các ngân hàng thiếu vốn và thiếu minh bạch tài chính sẽ tiếp tục dễ bị tổn thương trước các cú sốc.

Thứ ba, tăng trưởng tín dụng phục hồi có thể dẫn đến một làn sóng đầu cơ mới đối với các dự án bất động sản rủi ro cao.

Để giảm thiểu những rủi ro này, Ngân hàng Nhà nước đã có bước đi định hướng trong đầu năm 2016 nhằm thắt chặt các yêu cầu cho vay vốn đối với bất động sản, và hạn chế tiềm năng mất đối xứng kỳ hạn trong hoạt động cho vay của ngân hàng.

Tiến bộ hơn nữa trong kế hoạch củng cố hệ thống ngân hàng, tăng cường tính minh bạch, phân loại tài sản, giải quyết nợ xấu và các yêu cầu công khai thông tin sẽ là những yêu cầu sống còn để tăng cường được sức mạnh của khu vực ngân hàng, ADB kết luận.

THẢO MAI

Bảng giáThị trường

VN-Index 828.93 ▲ 1.21 (0.15%)

 
VN-Index 828.93 1.21 0.15%
HNX-Index 109.08 -0.35 -0.32%
UPCOM 54.43 0.19 0.35%
DJIA 23,157.6 160.16 0.69%
Nasdaq 6,624.22 0.56 0.01%
Nikkei 225 21,448.52 85.47 0.4%
FTSE 100 7,507.83 -35.04 -0.47%
Thăm dò ý kiến
Bạn có đồng ý tăng thuế suất VAT lên 12%?

BizLIVE - Gặp gỡ