Đặc khu kinh tế: Đất đai có thể ưu tiên nhưng không thể kéo dài 99 năm

Xuân Tùng

10:10 11/11/2017

BizLIVE - Đó là quan điểm của bà Bùi Thị An, Đại biểu Quốc hội khóa XIII đoàn Hà Nội khi trao đổi với BizLIVE về việc xây dựng cơ chế đặc thù cho các đặc khu kinh tế hoạt động.

Đặc khu kinh tế: Đất đai có thể ưu tiên nhưng không thể kéo dài 99 năm

Ảnh minh họa.

Chiều 10/11, Bộ trưởng Kế hoạch và Đầu tư Nguyễn Chí Dũng đã thừa ủy quyền của Thủ tướng giới thiệu với Quốc hội dự án Luật Đơn vị hành chính, kinh tế đặc biệt. 
Theo dự luật Chính phủ trình, đặc khu Vân Đồn (Quảng Ninh) sẽ phát triển các ngành công nghệ cao, công nghiệp hỗ trợ công nghệ cao; du lịch sinh thái, du lịch văn hóa, công nghiệp văn hóa; dịch vụ hàng không và hậu cần hàng không; dịch vụ thương mại và mua sắm.
Đặc khu Bắc Vân Phong (Khánh Hoà) sẽ phát triển các ngành công nghệ thông tin, điện tử, cơ khí chính xác; cảng biển hàng hóa và hành khách quốc tế; dịch vụ hậu cần cảng biển; du lịch nghỉ dưỡng, thương mại, tài chính.
Còn đặc khu Phú Quốc (Kiên Giang) sẽ phát triển du lịch nghỉ dưỡng, du lịch sinh thái; hội nghị, triển lãm quốc tế, dịch vụ thương mại và mua sắm; dịch vụ quản lý tài sản; dịch vụ y tế, giáo dục chất lượng cao; công nghệ sinh học.
Cũng theo tờ trình của Chính phủ, môi trường đầu tư kinh doanh tại các đặc khu đặc biệt thuận lợi khi thu hẹp ngành, nghề đầu tư kinh doanh có điều kiện từ 243 ngành, nghề xuống còn 108; bãi bỏ những hạn chế về điều kiện đầu tư đối với nhà đầu tư nước ngoài.
Chính phủ cũng đề nghị mở rộng và tạo điều kiện thuận lợi hơn cho nhà đầu tư trong tiếp cận đất đai, thế chấp tài sản trên đất và sở hữu nhà ở. Cụ thể, thời hạn sử dụng đất tối đa lên tới 99 năm đối với các dự án trong một số lĩnh vực và các ngành, nghề ưu tiên phát triển của từng đơn vị hành chính kinh tế đặc biệt (quy định hiện hành tối đa 70 năm).
Đồng thời, tổ chức kinh tế được thế chấp tài sản gắn liền với đất tại tổ chức tín dụng nước ngoài có hiện diện thương mại tại Việt Nam. Tổ chức, cá nhân nước ngoài có quyền chuyển nhượng, nhận chuyển nhượng, mua, thuê mua, nhận tặng cho, nhận thừa kế và sở hữu nhà ở thương mại trong dự án nhà ở và dự án bất động sản nghỉ dưỡng từ các tổ chức, cá nhân trong nước.
Xung quanh vấn đề này, trao đổi với BizLIVE, bà Bùi Thị An, Đại biểu Quốc hội khóa XIII đoàn Hà Nội cho rằng, về chủ trương chung, bà ủng hộ quan điểm thành lập khu kinh tế đặc biệt nhưng vấn đề ở đây là kiểm soát thế nào. Tức là ủng hộ để phát triển phù hợp với tiềm năng nhưng phải kiểm soát để sự phát triển ấy cũng đóng góp lợi ích cho đất nước, nếu không lại thành lợi ích cục bộ.
Theo bà An, với mô hình các đặc khu, mình có thể học tập các đặc khu như Hồng Kông, Thâm Quyến nhưng Nhà nước phải kiểm soát để sự phát triển ấy có lợi ích cho địa phương và đất nước. 
Bà Bùi Thị An, Đại biểu Quốc hội khóa XIII đoàn Hà Nội.  
Đề cập đến cơ chế đặc thù cho các đặc khu, bà An cho rằng nên theo thế mạnh của địa phương. Ở đâu cảng mạnh sẽ phát triển cảng. Ở đâu du lịch mạnh sẽ phát triển du lịch....
“Việc sử dụng đất đã có Luật Đất đai quy định, nếu có mở cũng chỉ trong giới hạn cho phép. Nếu đưa ra đặc thù tới 99 năm, cao gần gấp đôi như vậy cần phải xem lại”, bà An nêu quan điểm.
Theo bà An, để phát triển đặc khu cần có tính linh động nhưng nên du di trong hành lang pháp luật cho phép chứ không thể vượt ngoài lề. 
“Luật quy định chỉ có 50 năm, anh cho 99 năm thì đó là vấn đề. Việc này nếu áp dụng phải nghiên cứu cho thật cẩn thận”, bà An nói.
Trước ý kiến cho rằng, nếu mở đặc khu mà cơ chế không tốt doanh nghiệp sẽ không vào, bà cựu Đại biểu Quốc hội đoàn Hà Nội cho rằng, việc này phải hài hòa giữa quyền lợi của 3 bên: Nhà nước, người dân và doanh nghiệp. Không thể quá ưu tiên cho một phía nào.
Theo bà, nếu chỉ vì dân, doanh nghiệp sẽ không làm mà chỉ vì doanh nghiệp cũng không được. Do đó, phải tìm được tiếng nói chung sao cho hài hòa lợi ích giữa Nhà nước, người dân và doanh nghiệp. Hơn nữa, có du di nhưng phải trong khuôn khổ pháp luật Việt Nam.
“Hiện nay thời hạn thuê đất là 50 năm, nếu áp dụng cơ chế đặc biệt có thể chỉ là 75 năm chứ không thể là 99 năm được. 99 năm là quá dài và không thể được. Rõ ràng, đất đai có thể ưu tiên, thời gian có thể kéo dài hơn nhưng đừng quá dài như kiểu 99 năm. Còn trong quá trình phát triển, nếu có bất hợp lý chúng ta có thể điều chỉnh tiếp”, bà An nêu ý kiến.

XUÂN TÙNG