Elizabeth Holmes: Từ nữ tỷ phú sở hữu 4,5 tỷ USD đến tài sản bằng 0

Kiều Châu

11:26 02/06/2016

BizLIVE - Năm ngoái khi công ty xét nghiệm máu Theranos do Elizabeth Holmes sáng lập được định giá tới 9 tỷ USD, Elizabeth Holmes đã được Forbes tung hô là nữ tỷ phú trẻ nhất thế giới với khối tài sản trị giá 4,5 tỷ USD. Tuy nhiên, hiện tại, sau khi đánh giá lại tạp chí này cho rằng khối tài sản của cô chỉ là con số 0.

Elizabeth Holmes: Từ nữ tỷ phú sở hữu 4,5 tỷ USD đến tài sản bằng 0

Elizabeth Holmes, người sáng lập công ty xét nghiệm máu Theranos.

Forbes cho biết, sau khi tính toán khối tài sản của Elizabeth Holmes dựa trên toàn bộ 50% cổ phần mà cô có tại Theranos - công ty xét nghiệm máu do cô thành lập vào năm 2003 -  tạp chí này thấy rằng cổ phiếu của Theranos không giao dịch trên bất kỳ sàn chứng khoán nào.
Năm 2014, các nhà đầu tư tư nhân đã mua cổ phiếu của công ty này ở mức giá giả định giá trị công ty là 9 tỷ USD, chứ không phải mức giá thực tế.
Tuy nhiên, sau đó Theranos đã bị cáo buộc gian lận kết quả kiểm tra và bị điều tra. Thêm vào đó, một số thông tin tiết lộ doanh thu hàng năm của Theranos còn chưa tới 100 triệu USD khiến Forbes phải hạ mức định giá của công ty này.
Sau khi trao đổi cùng một số nhà đầu tư, chuyên gia phân tích cũng như chuyên gia trong ngành Forbes cho rằng giá trị thực của Theranos chỉ vào khoảng 800 tiệu USD, thay vì 9 tỷ USD như nhiều nhà đầu tư mạo hiểm nhầm tưởng.
Và nếu Theranos chỉ bị định giá thấp thì số cổ phần mà Elizabeth Holmes sở hữu sẽ có giá trị gần như bằng 0. Chưa kể tới việc tại công ty, các nhà đầu tư sở hữu cổ phiếu ưu đãi sẽ được trả cổ tức trước Holmes - người sở hữu cổ phiếu thường.
Ngoài ra, trong trường hợp nếu xảy ra việc thanh lý tài sản, các cổ đông nắm giữ cổ phiếu ưu đãi cũng sẽ được ưu tiên chi trả trước Holmes.
Homles chưa đưa ra được bất kỳ dữ liệu nào chứng minh rằng công nghệ của công ty cô hoạt động hiệu quả.
Vậy tại sao một công ty tiềm năng được thành lập với kế hoạch mang tới cuộc cách mạng trong lĩnh vực xét nghiệm máu từng được định giá cao bỗng dưng lại bị hạ định giá xuống quá thấp như vậy? Dưới đây là 3 nguyên nhân khiến Forbes hạ mức định giá của Theranos do chính tạp chí này chỉ ra:
Còn quá nhiều ẩn số
Mức định giá 9 tỷ USD vẫn là một điều bí ẩn. Theranos cho biết công ty này có thể thay thế phương pháp xét nghiệm máu truyền thống bằng một chiếc kim châm cực nhỏ được giấu trong một chiếc hộp nhỏ như đồng xu, hai giọt máu sẽ được trích ra và sau đó 240 phép xét nghiệm có thể được thực hiện trong thời gian ngắn hơn rất nhiều so với phương pháp truyền thống, giá lại rẻ hơn.
Tuy nhiên, công ty này lại chưa đưa ra bất kỳ bằng chứng thực tế nào chứng minh rằng công nghệ của họ hoạt động hiệu quả.
Thông tin thiếu minh bạch
Holmes từng hứa sẽ công khai dữ liệu về công nghệ tiến bộ của công ty trong vòng 6 tháng nhưng đến tháng Tư năm nay vẫn chưa có văn bản nào được đưa ra.
Theo thông tin ban đầu, Holmes cho biết công ty đã nhận được sự chấp thuận của Cơ quan quản lý thực phẩm và dược phẩm Hoa Kỳ (FDA) để thực hiện việc xét nghiệm virus Herpes, đây được cho là bước khởi đầu cho 120 sự cấp phép thực hiện sau đó.
Tuy nhiên, sau đó phía FDA đã không chấp nhận và yêu cầu Theranos ngừng sử dụng công nghệ xét nghiệm của họ và không chấp thuận cho cả những trường hợp sau này. Theranos đã buộc phải hủy hàng nghìn xét nghiệm, theo một bài báo của The Wall Street Journal đăng hồi tháng 5/2016.
Thị trường mục tiêu không tồn tại
Nhiều chuyên gia luôn hoài nghi về ý tưởng cho rằng giá trị của Theranos ngang bằng với một số "ông lớn" khác cùng ngành như Laboratory Corp. of America (vốn hoá thị trường 13 tỷ USD) hay Quest Diagnostics (vốn hoá thị trường 11 tỷ USD).
Tuy nhiên, thực tế là giá cho mỗi lần xét nghiệm tại Theranos rẻ hơn các đối thủ, nên ngoài việc cần cải thiện biên lợi nhuận, công ty này cũng cần tìm kiếm được nhiều khách hàng tham gia xét nghiệm hơn nếu muốn đạt mức giá trị ngang bằng với các công ty kể trên.
“Cố gắng thay thế công nghệ xét nghiệm trong phòng thí nghiệm thông thường là một việc không hề đơn giản”, Robert Nelson đến từ quỹ ARCH Ventures cho hay. Lợi nhuận trong lĩnh vực này vốn thấp và đặc biệt lại sẽ càng khó hơn để một công nghệ mới có thể thành công.
Robert Kocher, một chuyên gia đầu tư chuyên về lĩnh vực y tế của quỹ đầu tư mạo hiểm Venrock, cho rằng nếu công nghệ của Theranos thực sự có giá trị thì công ty này nên tập trung vào bán thiết bị xét nghiệm thay vì cố sáng tạo lại những thứ mà LapCorp hay Quest Diagnostics đã khá thành công.
Tháng 8 tới đây, Holmes sẽ phải trình bày dữ liệu kinh doanh của Theranos trong cuộc họp hàng năm của AACC - Hiệp hội hóa học lâm sàng Mỹ. Tại đây, những dữ liệu về công nghệ mới của cũng như thông tin về tình hình kinh doanh của Theranos có thể được làm sáng tỏ hơn, song ở thời điểm hiện tại Elizabeth Holmes đã bị loại ra khỏi danh sách những nữ tỷ phú tự thân giàu nhất thế giới cũng như các danh sách tỷ phú khác của Forbes.

KIỀU CHÂU