Phiên toà chiều 7/9: “Nếu bị cáo muốn giấu, còn lâu cán bộ điều tra mới tìm ra được”

Trần Thúy

16:21 07/09/2017

BizLIVE - Bà Lê Thị Thoa, Phó Giám đốc chi nhánh Hà Nội cũng là vợ của ông Bùi Văn Hải, Trưởng Ban kiểm soát ngân hàng.

Phiên toà chiều 7/9: “Nếu bị cáo muốn giấu, còn lâu cán bộ điều tra mới tìm ra được”

Ảnh minh họa.

Chiều ngày 7/9, phiên toà xét xử Hà Văn Thắm và đồng phạm tại ngân hàng OceanBank tiếp tục với việc các luật sư của các giám đốc chi nhánh tham gia tố tụng.
Ba luật sư bào chữa cho Nguyễn Thị Thu Ba – Giám đốc khối bán lẻ
Hỏi Nguyễn Thị Nga, nguyên trưởng Ban Tài chính Kế toán
Thời điểm lãi ngoài được chi dưới hình thức tạm ứng từ bao giờ? Việc hoàn ứng được thực hiện như thế nào?
Hình thức chi trả lãi ngoài cho dân cư và kinh tế nhỏ dưới hình thức tạm ứng từ tháng 9/2011 đến năm 2013.
Trong giai đoạn này, việc hoàn ứng được thực hiện như thế nào?
Được hoàn ứng dần, đến năm 2013, toàn bộ đã được hoàn ứng hết.
NHNN có ý định xử lý hình sự với các cá nhân huy động lãi suất vượt trần?
Hỏi Trần Thanh Hùng, đại diện NHNN
Khi cuộc chạy đua lãi suất giữa các ngân hàng năm 2011, NHNN đã kịp thời can thiệp và một số ngân hàng đã bị phạt, trong đó có HDBank tháng 10/2011, ông có biết vụ đó không?
Trong các đối tượng bị NHNN xử lý, có người của HDBank.
Trong vụ này, NHNN kết hợp cục điều tra tội phạm về kinh tế và tham nhũng điều tra HDBank phát hiện 25 cán bộ tham gia chi trả lãi ngoài. Tôi đọc 2 bài báo thời điểm đó, thấy NHNN và cục điều tra có ý định ban đầu đưa xử lý hình sự một số người và kết quả vụ đó như thế nào?
Năm 2011, NHNN thông báo chấn chỉnh HDBank, cách chức một số người như phó tổng giám đốc, trưởng phòng khách hàng cá nhân, trưởng bộ phận tín dụng,…
Theo một bài báo được đăng ngày 7/10/2011, có một số thông tin thanh tra NHNN và cục điều tra tiếp tục điều tra 1 số ngân hàng, NHNN có nói bên cạnh xử lý hành chính sẽ xử lý hình sự với một số đối tượng. Đây là quan điểm ban đầu của NHNN, nhưng kết quả xử lý thì ở một bài báo khác cho biết nhiều sếp HDBank bị cách chức. Như vậy NHNN đã không có ý định xử lý hình sự đối với hành vi vượt trần lãi suất?
Tôi xin phép không có câu trả lời.
Theo quy định, NHNN với vai trò là người quản lý, có chức năng ban hành các văn bản như thông tư và chỉ thị về quản lý nhà nước. NHNN cũng đảm bảo giám sát, chức năng thực hiện. Thông tư 02, chỉ thị 02 do Thống đốc ban hành. Xin ông cho biết mục đích, hoàn cảnh NHNN ban hành 2 văn bản này?
Thông tư 02 tôi đã trả lời rồi. còn với chỉ thị 02 thì có mục đích bình ổn thị trường, tạo điều kiện doanh nghiệp có nguồn vốn sản xuất kinh doanh với mức lãi suất phù hợp. Cỉh thị này thu được kết quả nhiều TCTD bị xử lý, hiện tượng huy động vượt trần giảm rất nhiều.
Từ thời điểm ban hành chỉ thị 02, có bao nhiêu đối tượng bị xử lý?
Đã có một số TCTD bị xử lý như với HDBank và một số ngân hàng khác, như ngày 14/9/2011, NHNN tỉnh Tây Ninh đã có quyết định xử phạt một số cá nhân tại DongABank liên quan đến việc huy động vượt trần, cấm mở rộng mạng lưới trong 1 năm.
Tại sao luật TCTD ra đời có hiệu lực 1/1/2011, đến tháng 3 năm 2011, NHNN mới ban hành Thông tư 02?
Trong quá trình điều hành chính sách tiền tệ, căn cứ vào tình hình lãi suất, mục tiêu vĩ mô, lạm phát, khi thấy cần thiết, NHNN ban hành thông tư 02.
Trong một thời gian rất ngắn 8 tháng, NHNN ban hàng một loạt thông tư, phải chăng là chỉ để điều chỉnh trường hợp bất thường của kinh tế?
Việc điều chỉnh là phù hợp với luật, tôi xin phép không trả lời câu hỏi
Chưa bao giờ trình báo cáo trực tiếp nào lên TGĐ Nguyễn Minh Thu
Luật sư hỏi bị cáo Thu Ba –giám đốc khối bán lẻ
Chị vào làm việc tại Khối ngân hàng bán lẻ với tư cách làm GĐ từ tháng 5/2011 đến tháng 8/2012. Trong thời gian làm việc, chức năng nhiệm vụ chính của khối ngân hàng bán lẻ là gì?
Là 1 khối nghiệp vụ, hỗ trợ có chức năng xây dựng phát triển hệ thống cơ sở dữ liệu khách hàng cá nhân, báo cáo tình hình cá nhân sử dụng dịch vụ tại ngân hàng Oceanbank, nắm bắt thông tin khách hàng cá nhân.
Theo phân công của Ban điều hành, có thành viên chỉ đạo trực tiếp của khối ngân hàng bán lẻ, tại thời điểm tôi làm có Phó Tổng giám đốc chị Nguyễn Thị Mai Hương chỉ đạo trực tiếp khối này.
Với vai trò là GĐ Khối, bị cáo phải báo cáo đầy đủ với chị Mai Hương.
Theo QĐ 2130 của Oceanabank vào năm 2010, giao trách nhiệm bà Mai Hương phụ trách điều hành ngân hàng khối bán lẻ.
Việc xác nhận thông tin khách hàng thì sao?
Khối ngân hàng bán lẻ kiểm tra tổng hợp danh sách khách gửi tiền tại ngân hàng khi các mức lãi suất đã được ấn định.
Chị có được quyền can thiệp bất cứ thông tin nào của khách hàng không?
Dạ không, khối chỉ nhận thông tin và kiểm tra xem thông tin của khách đã được nhập trên hệ thống, tình trạng tất toán đúng chưa, Có sai lệch nào không thì khối ngân hàng bán lẻ gửi lại thông tin đấy đề nghị Phòng giao dịch, chi nhánh xử lý.
Có khi nào khối bán lẻ phát hiện được sai sót không?
Khi báo cáo gửi lên, thấy sai lệch thông tin của khách hàng, thông tin số tiền gửi, cán bộ Khối gửi lại cho Phòng giao dịch, chi nhánh.
Cán bộ thực hiện hay bản thân chị làm?
Bị cáo phân công đúng phòng chức năng và nhiệm vụ.
Anh Hiệp Phó giám đốc là người trực tiếp trên các báo cáo đó. Khi báo cáo đã được duyệt mới gửi lên bị cáo ký đúng không?
Dạ đúng. Bị cáo sẽ phải thực hiện ký để xác nhận các cán bộ đã thực hiện kiểm tra, đối chiếu rồi gửi cho khối nguồn vốn, ban kế toán.
Câu chữ ghi rõ, bị cáo ký xác nhận trình Nguyễn Minh Thu xác nhận. Bị cáo ký xác nhận với mục đích gì?
Bị cáo ký để xác nhận các cán bộ đã đối chiếu, kiểm tra.
Chưa bao giờ trình báo cáo trực tiếp nào lên TGĐ Nguyễn Minh Thu.
Bị cáo bị quy kết như vậy, bị cáo khẳng định không trình gì với chị Thu. Bị cáo kiểm tra toàn bộ các nội dung báo cáo liên quan.
Ban kế toán có sử dụng báo cáo mà Khối bán lẻ trình lên không?
Khi gửi báo cáo sang các khối nghiệp vụ, báo cáo chỉ để tham khảo nội bộ. Với các đơn vị sử dụng như thế nào thì bị cáo không có quyền can thiệp.
Cáo trạng quy kết chịu trách nhiệm hơn 84 tỷ, chị có ý kiến gì?
Bị cáo xin khẳng định chưa bao giờ kiểm soát phê duyệt chuyển tiền vì không phải chức năng của khối bán lẻ, không có cấp trên nào yêu cầu bị cáo làm.
Có khi nào khối tham gia tính toán, hạch toán lãi suất chi ngoài?
Thưa không.
Luật sư mời Hà Văn Thắm
Khoản tiền 84 tỷ mà cáo trạng quy kết thân chủ của tôi phải chịu trách nhiệm nằm trong tổng số tiền chi lãi ngoài, đó là chi phí chứ không phải thiệt hại?
Thưa vâng.
Giám đốc chi nhánh Hà Nội nói vô can, tất cả do Phó giám đốc làm
Luật sư Hoàng Bách bào chữa cho Nguyễn Minh Đạo, nguyên Giám đốc chi nhánh Hà Nội
Luật sư hỏi Nguyễn Minh Đạo
Trong cáo trạng trang 40 có quy kết bị cáo hành vi thực hiện chủ đạo của Hà Văn Thắm và Nguyễn Minh Thu, bị cáo đã phân công cấp dưới nhận tiền từ hội sở và chi lãi ngoài. Cáo trạng quy kết có đúng với thực tế ngân hàng?
Tôi về làm giám đốc chi nhánh từ 8/2010, khi đó tất cả các mảng đều do chị Thoa, phó giám đốc chi nhánh thực hiện, quá trình triển khai chị Thoa mới là người chủ động tổ chức thực hiện. giám đốc chi nhánh thì phụ trách giám sát, sau này bị cáo mới biết chi nhánh thực hiện chi lãi ngoài.
Bị cáo có nhận được chỉ đạo của Thắm về chi lãi ngoài tại chi nhánh không?
Thưa không.
Theo bị cáo chị Lê Thị Thoa nhận chỉ đạo từ đâu?
Năm 2011, có cuộc họp triển khai chi lãi ngoài, chị Thoa và các trưởng phòng giao dịch tham gia.
Việc chỉ đạo chi lãi ngoài là được chỉ đạo theo ngành dọc từ hội sở xuống chi nhánh xuống phòng giao dịch?
Thưa vâng. Chị Thoa là vợ anh Hải, trưởng BKS, chị được tin tưởng sẽ thực hiện tốt.
Bị cáo có trực tiếp chỉ đạo các trưởng phòng không?
Thưa bị cáo không chỉ đạo bất kỳ nhân viên dưới nào thực hiện chi lãi ngoài.
Bị cáo có được lợi gì cho cá nhân khi Phó Giám đốc chi lãi ngoài không?
Thưa không ạ.
Bị cáo có ý kiến gì về cáo buộc trong cáo trạng không?
Bị cáo không tham gia bất kỳ một khâu nào trong việc chi lãi ngoài tại chi nhánh, quy kết bị cáo là không phù hợp.
“Đảm bảo thanh khoản cho Oceanbank là đảm bảo cho hệ thống”
Luật sư Huy Được – bào chữa cho Nguyễn Hoài Nam
Nguyễn Hoài Nam: Bị cáo cho rằng từ 2009, tăng trưởng tín dụng 30-40% trong khi nguồn lực xã hội không tạo ra mỗi năm không nhiều đến vậy.
Quan điểm cá nhân bị cáo, để tránh lạm phát thì việc đầu tiên là giảm cung tiền nên chặn cho vay với các tổ chức tín dụng thì hợp lý hơn là chặn ở lãi suất đầu vào. Vì tín dụng mới là nguyên nhân của cung tiền, ảnh hưởng đến lạm phát. Huy động từ dân cư có kỳ hạn ngắn. Một khi đã cho vay ra mà không huy động lại được sẽ gây mất thành khoản. 
Như vậy là đau tay cắt chân. Bị cáo quan điểm như thế nào về thiệt hại khi chi lãi ngoài?
Việc đảm bảo thanh khoản cho OceanBank chính là đảm bảo an ninh hệ thống ngân hàng. Để đảm bảo thanh khoản không khớp nên sáng có thể thiếu tiền nhưng chiều đã thừa tiền. Các TCTD cho vay lẫn nhau với doanh số lớn. Lượng cho vay, đi vay đồng thời khoảng từ 6-10.000 tỷ đồng/ngày. Nếu mất thanh khoản, OceanBank sẽ phải ưu tiên trả dân cư rồi mới đến các TCTD thì toàn hệ thống có thể sẽ mất thanh khoản theo. Khi một TCTD không đủ khả năng thanh toán nữa thì các TCTD cũng bị ảnh hưởng theo.
Liên quan đến việc chi lãi ngoài 127 tỷ đồng, bị cáo bị quy kết đồng phạm với Minh Thu, bị cáo có ý kiến gì?
Nhiều bị cáo khác cùng với bị cáo là đều quan điểm không gây thiệt hại. Về mặt tình cảm, 40 giám đốc, trưởng chi nhánh ở đây đều dành 8-10 tiếng/ngày làm việc cho ngân hàng hơn chục năm nay, không ai trong số các nhân viên ở đây cố tình làm trái để làm hại chính ngân hàng đã cống hiến làm việc.
Kết quả điều tra kết luận kinh doanh ngân hàng âm 15.000 tỷ đồng đã làm mờ tình hình kinh doanh của ngân hàng 3 năm trước đó. Trong 3 năm 2011-2013, các khoản chi lãi đều thấp hơn khoản thu từ lãi thể hiện trong BCTC. Khoản lãi trong 3 năm là 1.200 tỷ đồng, trả cổ tức cho các cổ đông, đóng thuế và là 1 trong 200 doanh nghiệp nộp thuế lớn nhất Việt Nam.
Nếu hành động vi phạm thì cần thu hồi những khoản trên vì đây là số tiền do vi phạm pháp luật mà có nên đầu tiên cần thu hồi số tiền này để khắc phục. Đây không thể xét là vi phạm thiệt hại. 
Trong cáo trạng ghi rõ các bị cáo vi phạm về trần lãi suất, chế độ kế toán của Nhà nước và chế độ kế toán của ngân hàng.
Đối với hành vi vi phạm trần lãi suất, TT 02 quy định lãi suất ấn định không được cao hơn mức mà NHNN quy định. Lãi suất do ban điều hành ấn định và các nhân viên kinh doanh thỏa thuận. Việc ấn định lãi suất không do bị cáo thực hiện. 
Bị cáo không chịu sai phạm của kế toán. Bị cáo chi không có chứng từ kế toán. Cáo trạng nói vậy nghĩa là bản kê đó không được xác định là chứng từ kế toán.
“Nếu bị cáo muốn giấu, còn lâu cán bộ điều tra mới tìm ra được”
Luật sư hỏi Nguyễn Minh Đạo
Anh vừa nói khi anh về làm giám đốc chi nhánh Hà Nội thì chị Thoa là Phó giám đốc, đã thực hiện chi lãi ngoài?
Khi tôi về chi nhánh thì chị Thoa là Phó giám đốc, phụ trách huy động vốn.
Cáo trạng quy kết chi nhánh đã chi vượt trần lãi suất là bao nhiêu?
Sau khi làm việc với cơ quan điều tra bị cáo biết là 42 tỷ.
Luật sư hỏi bị cáo Nguyễn Thị Nga, nguyên trưởng Ban Tài chính Kế toán
Cáo trạng quy buộc chị với vai trò trưởng ban kế toán, chị nhận chỉ đạo từ chỗ chị Thuỷ để thực hiện hạch toán việc chi ngoài, quan điểm của chị như nào?
Đây là vấn đề mới mà bị cáo chưa trình bày được, đây là vấn đề lớn mang tính bản chất, kính mong HĐXX dành thời gian nghe bị cáo giải thích. Bị cáo đã nói rất rõ với cơ quan điều tra, họ rất hiểu nhưng không đưa vào trong báo cáo.
Con số 175 tỷ quy kết cho bị cáo hoàn toàn sai và không có căn cứ, bị cáo không đồng ý vì không thể hiện được vấn đề, bị cáo có đầy đủ cơ sở để chứng minh là hoàn toàn không đúng.
Sáng 5/9, anh Thắm có nói việc Thắm chỉ đạo chăm sóc khách hàng như thế nào là việc của Thắm, tuy nhiên, các con số phải được phản ánh trung thực vào báo cáo, chính vì thế các điều tra viên mới dễ dàng điều tra. Chị có suy nghĩ gì?
Tôi hoàn toàn đồng ý với quan điểm của chủ tịch, do công tác kế toán rất minh bạch mới giúp cơ quan điều tra tiến hành rất nhanh, còn nếu bị cáo muốn giấu, hạch toán theo những chiêu thức thông lệ nhiều doanh nghiệp vẫn làm, bị cáo khẳng định cán bộ điều tra không thể tìm ra được.
Cáo trạng quy buộc chị tội cố ý làm trái, theo chị có phù hợp?
Bị cáo khẳng định không có ý làm trái công tác kế toán. Nếu cáo buộc bị cáo cố ý cho hành động nào đó thì mong HĐXX cho bị cáo biết để bị cáo có giải trình cho phù hợp.
Những BCTC có được kiểm toán không?
Thưa có, đã được Deloitte kiểm toán.

TRẦN THÚY

Bảng giáThị trường

VN-Index 805.93 ▼ -1.94 (-0.24%)

 
VN-Index 805.93 -1.94 -0.24%
HNX-Index 104.73 -0.4 -0.38%
UPCOM 54.41 -0.13 -0.24%
DJIA 22,268.34 64.86 0.29%
Nasdaq 6,448.47 19.38 0.3%
Nikkei 225 19,909.5 102.06 0.51%
FTSE 100 7,245.65 30.18 0.42%