Phiên toà chiều 23/9: Vì sao cùng hành vi chi lãi ngoài, người bị đề nghị án tù, người thì không?

Trần Thúy

14:55 23/09/2017

BizLIVE - "Căn cứ nào để Viện kiểm sát tách hành vi của các bị cáo này thành hai nhóm án treo và án phạt tù? Viện kiểm sát lý luận chi nhánh TP.HCM chi lãi ngoài có lợi nhuận nhiều hơn giám đốc bị nặng hơn các bị cáo khác thì tôi yêu cầu bác bỏ quan điểm này."

Phiên toà chiều 23/9: Vì sao cùng hành vi chi lãi ngoài, người bị đề nghị án tù, người thì không?

Luật sư đại diện cho Oceanbank tại phiên toà.

Chiều nay (23/9), phiên toà xét xử Hà Văn Thắm và đồng phạm trong đại án kinh tế tại ngân hàng Đại Dương tiếp tục với phần tranh luận giữa các luật sư với VKS.
“Đề nghị Tập đoàn Thiên Thanh chịu trách nhiệm khoản 500 tỷ”
Luật sư Huyền Trang bào chữa cho bị cáo Hứa Thị Phấn
Theo luật sư, bị cáo Hứa Thị Phấn không thụ hưởng số tiền 500 tỷ đồng. Số tiền 500 tỷ này là khoản nợ Phạm Công Danh tái cơ cấu Ngân hàng Đại Tín. Tập đoàn Thiên Thanh mới là đối tượng phải chịu trách nhiệm về khoản nợ này.
Theo đó, luật sư đề nghị buộc Tập đoàn Thiên Thanh phải trả số tiền 500 tỷ đồng; đề nghị Công ty Trung Dung và Phạm Công Danh phải trả số tài sản mà Hứa Thị Phấn đã cho mượn để thế chấp khoản vay 500 tỷ đồng tại Oceanbank.
“Bà Phấn không phải là người thụ hưởng, VKS cũng không có đủ chứng cứ cáo buộc bà Phấn có động cơ mục đích cho Phạm Công Danh mượn tài sản để đi vay. 7 nội dung tôi đề nghị VKS làm rõ nhưng VKS đã không đối đáp lại. Nếu VKS không hề tranh luận bất kỳ 7 nội dung tôi đã nêu, đề nghị chấp thuận luận điểm của các luật sư đưa ra để bác bỏ toàn bộ quan điểm của VKS đưa ra”, luật sư Trang nói.
“Căn cứ nào để VKS tách hành vi của các bị cáo?”
Luật sư Trang bào chữa cho bị cáo Hoàng Bích Vân – nguyên Giám đốc chi nhánh TP.HCM.
Theo luật sư, Thông tư 02 do Phó Thống đốc ký, là một văn bản quy phạm chứa luật chứ không phải là văn bản luật nên nếu không chứng minh được rõ thì không có căn cứ để cáo buộc các bị cáo vi phạm tội “Cố ý làm trái quy định của Nhà nước về quản lý kinh tế gây hậu quả nghiêm trọng”.
“Bị cáo Hoàng Bích Vân là 1 trong số 6 bị cáo nguyên Giám đốc chi nhánh bị án tù giam, VKS đã tách bị cáo Hoàng Thị Bích Vân ra khỏi nhóm Giám đốc chi nhánh khác bởi vì chi nhánh TP HCM chi lãi ngoài nhiều hơn các bị cáo khác. Việc chi lãi ngoài đưa đến lợi nhuận cho ngân hàng. Căn cứ nào để VKS tách hành vi của các bị cáo này thành hai nhóm án treo và án phạt tù? VKS lý luận chi nhánh TP.HCM chi lãi ngoài có lợi nhuận nhiều hơn giám đốc bị nặng hơn các bị cáo khác thì tôi yêu cầu bác bỏ quan điểm này.
Đề nghị xem xét bị cáo Vân như các bị cáo khác và hưởng các tình tiết giảm nhẹ”, luật sư Trang nói.
"Đề nghị cho Nguyễn Xuân Thắng hưởng án bằng thời gian tạm giam"
Luật sư Chu Mạnh Cường bào chữa cho Nguyễn Xuân Thắng – nguyên phó Giám đốc khối khách hàng lớn và đối tác chiến lược
Theo luật sư, bị cáo Thắng đã thành thật khai báo ngay từ giai đoạn điều tra. Thắng cũng đã bồi thường, khắc phục hậu quả, tích cực hợp tác trong quá trình điều tra. Tuy nhiên, không hiểu tại sao Thắng lại chỉ có 2 tình tiết giảm nhẹ là hợp tác và thành khẩn khai báo.
Theo đó, luật sư đề nghị HĐXX bổ sung hưởng thêm tình tiết giảm nhẹ là khắc phục hậu quả. Ngoài ra còn tình tiết mới là Thắng được bằng khen trong quá trình công tác tại PVN nên đề nghị HĐXX thêm tình tiết giảm nhẹ này nữa.
“Thắng đã bị tạm giam hơn 30 tháng tháng nay, đề nghị HĐXX xem xét cho Thắng hưởng án bằng thời gian tạm giam”, luật sư nói.
“Tất cả các bị cáo đều xứng đáng được thêm 2 tình tiết giảm nhẹ”
Luật sư bào chữa cho Nguyễn Thị Thu Ba – nguyên Giám đốc khối khách hàng bán lẻ
Trong lời tự bào chữa của mình, bị cáo Nguyễn Minh Thu nói không chỉ đạo chị Nguyễn Thị Thu Ba, bản danh sách có chữ ký của Ba không phải là cơ sở để chi tiền.
Nguyễn Thị Nga thì cho biết những khoản trước 2013 đã được hoàn ứng. Thân chủ của tôi làm ở khối bán lẻ từ 2011-2012, tức là những khoản chi trong thời gian này cũng đã được hoàn ứng, theo đó, không chịu trách nhiệm hơn 84 tỷ như cáo trạng quy kết.
Đại diện VKS vẫn cứ giữ định kiến với cơ cấu OJB, tức là được tổ chức từ cao tới thấp. Theo luật sư, sở dĩ VKS hiểu như vậy nên khi luận tội thì các giám đốc chi nhánh có mức nhẹ nhất, sau đó mới đến khối hội sở và ban điều hành bị kiến nghị tội nặng nhất. Dù vậy, luật sư cho rằng như vậy là không phù hợp với hệ thống tổ chức thật của OJB.
“Tại ngân hàng, ngoài Ban điều hành là cơ cấu cao nhất thì hội sở và chi nhánh có chức năng như nhau. Theo đó, khối bán lẻ của Ba cũng tương đương với khối và chi nhánh nên không thể nói khối bán lẻ chỉ đạo, khối này chỉ là hỗ trợ các chi nhánh, họ không bị ép doanh số cũng không quan tâm đến chi lãi ngoài là bao nhiêu.
Xét về hành vi, giả định có thể xem xét truy tố bị cáo, thì Nguyễn Thị Thu Ba cũng không có những hành vi như chi tiền, báo cáo hay vi phạm các hành vi kế toán trong khi Ba vẫn bị đề xuất mức án cao, như vậy là không công bằng”, luật sư nói.
Khối khách hàng bán lẻ chỉ có nhiệm vụ lập và phân tích dữ liệu các khách hàng cá nhân, không thể quy kết như cáo trạng được.
Theo đó, luật sư đề nghị xem xét đến một số tình tiết bổ sung. Các bị cáo đều xứng đáng hưởng thêm 2 tình tiết giảm nhẹ là phạm tội trong hoàn cảnh đặc biệt khó khăn mà không phải do mình gây ra và vượt quá yêu cầu tình thế cấp thiết.
Về tình tiết phạm tội trong hoàn cảnh đặc biệt khó khăn mà không phải do mình gây ra, bị cáoThắm có khai năm 2011 đã ngưng chi lãi ngoài nhưng sau đó khách hàng rút tiền ồ ạt dẫn đến việc ngân hàng bị đe doạ thanh khoản, theo đó, Thắm đã phải lựa chọn vi phạm thông tư 02 để cứu ngân hàng. Trong khi đó, ngân hàng cũng chịu tác động của lạm phát tăng cao.
Theo đó, Hà Văn Thắm phải lựa chọn hoặc là tuân thủ Thông tư 02 hoặc là khủng hoảng hệ thống, có thể dẫn đến khủng hoảng kinh tế, Thắm đã chọn phương án thứ 2 là cứu ngân hàng.
Đối với Ba và các giám đốc chi nhánh cũng đáng được hưởng các tình tiết khác như tích cực giúp đỡ cơ quan điều tra, có nhiều thành tích trong công tác...
“Căn cứ vào kết quả giám định để xác định thiệt hại là không đúng”
Luật sư Nguyễn Văn Ánh bào chữa cho bị cáo Nguyễn Hoài Nam – nguyên Giám đốc khối nguồn vốn
Viện Kiểm sát đưa ra ba căn cứ lời khai các bị cáo tại CQĐT và phiên tòa, kết quả giảm định và vi phạm quy định 2011-2014 ấn định lãi suất tối đa 14%.
Đối với kết luận giám định theo quy định của pháp luật có dấu hiệu vi phạm luật Giám định. Hành vi và thiệt hại phải gắn kết với nhau. Căn cứ vào kết quả giám định để xác định thiệt hại là không đúng.
Trong cáo trạng không nhắc đến Thông tư 02 trong khi cáo buộc các bị cáo chi vượt trần.
Theo luật sư, VKS xác định những bị cáo ở Hội sở ở vị trí cao thì gây thiệt hại cao, tuy nhiên luật sư cho rằng cần xem hành vi của họ đến mức độ nào để xác định vai trò.
Bị cáo Hoài Nam bị truy tố đồng phạm với Minh Thu.  VKS cho rằng Hoài Nam tham gia với vai trò giúp sức, tuy nhiên, VKS vẫn chưa đối đáp về vấn đề này và đề nghị thực hiện đối đáp với luật sư như thế nào là giúp sức.
Việc chứng minh thiệt hại giống như đánh bóng chuyền...
Luật sư Hoàng Huy Được tranh luận
Theo luật sư, các bị cáo đều khai trình họ là người lao động theo hợp đồng phải chấp hành chủ trương quản lý. Điều này chưa được VKS tranh luận.
“Trang 64 của Cáo trạng về việc đình chỉ vụ án với 227 người , trong khi nhiều Giám đốc chi nhánh tại đây cũng không nhận chủ trường, không trực tiếp nhận chi,..
VKS cho rằng hành vi của các bị cáo là nguy hiểm cho xã hội khi vi phạm Thông tư 02 nhưng các bị cáo chứng minh kinh doanh có hiệu quả. Viện Kiểm sát không chi ra. Khoản tiền không vượt trần thì không vi phạm pháp luật nhưng vẫn cho vào giỏ thiệt hại”, luật sư nói.
Luật sư cũng chỉ ra 6 điều vi phạm luật Giám định trong kết quả Giám định nhưng chưa được VKS đối đáp và kết luận vẫn được sử dụng để làm bằng chứng chứng minh thiệt hại.
“11/8/2017, đoàn giám định khẳng định không có trách nhiệm chứng minh thiệt hại thì có được sử dụng kết luận làm bằng chứng để quy buộc các bị cáo không? Đề nghị HĐXX yêu cầu VKS đối đáp để các bị cáo tâm phục khẩu phục”, luật sư nói trước toà.
Đối với bị cáo Nga, VKS chưa tranh luận về số tiền 66 tỷ đồng được chuyển thẳng vào khách hàng cá nhân. Số tiền này liên quan đến hoạt động huy động vốn, đây là chứng từ hợp lệ. Về việc Viện Kiểm sát cho rằng cách lập luận sử dụng tiền của OceanBank để hoàn ứng, theo luật sư, đây là cách lập luận hay nhưng không đúng. Tới tháng 7/2012 (thời gian bị cáo Nga làm) giấy tờ kế toán đều đầy đủ.
Nguyên đơn dân sự là OceanBank mới đã cho rằng mình bị thiệt hại 1.275 tỷ đồng. Nhưng các cổ đông của OceanBank mới cũng đang đòi hỏi quyền lợi. Một điều khác là nguyên đơn dân sự phải có đơn và chứng minh thiệt hại nhưng nhiều ngày qua nguyên đơn cho rằng thiệt hại đã được CQĐT chứng minh. Việc chứng minh thiệt hại giống như đánh bóng chuyền...
VKS có nghĩa vụ phải chứng minh thiệt hại góp phần tạo nợ xấu.
Theo luật sư Được, 1.576 tỷ không phải là nguyên nhân làm mất vốn chủ sở hữu.
“Phạm Công Danh không có quyền lợi gì từ khoản 500 tỷ”
Luật sư Hà Hải bào chữa cho bị cáo Phạm Công Danh.
Luận tội VKS có phần nói: Đối với Phạm Công Danh đã thực hiện hành vi sử dụng các tài sản không có thật hoặc chưa đủ tính pháp lý để đảm bảo cho khoản vay nhằm mục đích hợp thức hóa hồ sơ vay vốn số tiền 500 tỷ đồng để bị cáo Danh sử dụng số tiền vay vào việc thanh toán các khoản nợ của bị cáo Phấn theo thỏa thuận mua lại ngân hàng Đại Tín.
Hành vi đó của các bị cáo đã đồng phạm với bị cáo Hà Văn Thắm về tội vi phạm quy định về cho vay trong hoạt động của các tổ chức tín dụng, gây thiệt hại số tiền đặc biệt lớn cho Ngân hàng Oceanbank, hậu quả thiệt hại hiện chưa khắc phục.
Theo luật sư, cáctài sản thế chấp có đầy đủ pháp lý. Ngoài ra trong Hợp đồng vay, Biên bản ba bên và Bản Cáo trạng trang 75 cũng đã ghi nhận  Bà Hứa Thị Phấn đưa tài sản vào thế chấp "cam kết chịu trách nhiệm về tính chính xác của hồ sơ pháp lý và tài sản cho mượn", quyết định cho vay là của Oceanbank vì hồ sơ thể hiện và trong Cáo trạng trang 75 cũng ghi rõ "Tòan bộ tài sản thế chấp ông Danh tin rằng đã được Ngân hàng xác định đầy đủ tính pháp lý nên đã đồng ý vay 500 tỷ. Như vậy ông Danh không tham gia và hoàn toàn không biết tài sản thế chấp có hay không có đấy đủ yếu tố pháp lý.
Phần đối đáp VKS cho rằng tại phiên toà Phạm Công Danh không thừa nhận nhưng qua tài liệu khẳng định ông Danh chỉ đạo Tùng lập hồ sơ vay vốn đồng thời chỉ đạo các nhân viên khác hoàn thiện hồ sơ vay vốn, cũng vì là chủ tập đoàn nên khiến nhân viên phải phục vụ cho hồ sơ cho vay để quy buộc ông Danh là có chỉ đạo việc tạo dựng hồ sơ nhưng không đưa ra được chứng cứ nào .
Luật sư cho rằng đây là nhận định mang tính suy diễn, chủ quan, thiếu  căn cứ.
“Cả lời khai tại toà cũng như không có tài liệu hồ sơ vụ án cho thấy nhân viên khai nhận ông Danh bàn bạc trao đổi, chỉ đạo nhân viên làm giả hồ sơ hay tác động Oceanbank cho nên tôi đề nghị HĐXX xem xét lại”, luật sư nói.
Cũng theo luật sư, phần trình bày của luật sư bào chữa cho bà Phấn cho rằng ông Phạm Công Danh chính thức tiếp quản và điều hành Đại Tín từ ngày 6/6/2012 để cho rằng ông Danh có nhu cầu vay vốn Oceanbank và ông Danh phải hoàn toàn chịu trách nhiệm là hoàn toàn không đúng.
“Luật sư nhóm bà Phấn cho rằng ông Danh do cần tiền tái cơ cấu Đại Tín nên cần vay 500 tỷ là không đúng. Tại thời điểm vay 500 tỷ bà Phấn vẫn là chủ Đại Tín, không có việc các bên thực hiện việc tái cơ cấu mà do vấn đề thanh khoản của Đại Tín, do nhu cầu bảo đảm thanh khoản và để có thể ký chuyển nhượng được cho ông Danh nên bà Phấn chủ động vay.
Ông Thắm là người quyết định cho vay, ông Danh không biết về vấn đề này, ông Thắm nhận từ ông Danh 500 tỷ nên hơn ai hết ông Thắm là người mong muốn giao dịch thành công”, luật sư cho biết.
Cũng theo luật sư, những tài sản thế chấp cho khoản vay này tính đến thời điểm hiện tại vẫn là thuộc sở hữu và do nhóm liên quan đến bà Sáu Phấn sử dụng, ông Danh không có quyền lợi gì.
Luật sư Nguyễn Minh Thu bào chữa cho Trần Thị Thu Hương, nguyên Giám đốc chi nhánh Hải Dương
Theo luật sư, các giám đốc chi nhánh chỉ phải chịu trách nhiệm trong phạm vi chi nhánh, bị cáo Hương đã trình bày không chỉ đạo nhân viên chi 21 tỷ đồng nhưng các chứng cứ đã không được VKS ghi nhận.
“Hương không nhận chủ trương cũng không chi 21 tỷ đồng. Lời khai của phó giám đốc chi nhánh Hải Dương cũng khẳng định, Phó giám đốc biết và nhận chủ trương chi lãi ngoài từ hội sở sau đó chuyển chỉ đạo xuống trưởng phòng ban thực hiện. Lời khai này hoàn toàn phù hợp với lời khai và chứng cứ Trần Thị Thu Hương đã đưa ra. Trên thực tế, hàng tháng, hội sở chuyển tiền cho Phó giám đốc chi nhánh để chi lãi ngoài. Tôi xin khẳng định việc chi lãi ngoài cho khách hàng tại chi nhánh Hải Dương, bị cáo Hương không biết, cũng không có trách nhiệm về khoản chi ngoài 21 tỷ đồng này”, luật sư nói.
“Thu nhập của các bị cáo là theo hợp đồng lao động chứ không phải từ việc chi ngoài lãi suất”
Luật sư Nguyễn Toàn bào chữa cho Đỗ Đại Thu Trang – nguyên Giám đốc khối khách hàng cá nhân
VKS cho rằng OJB thực tế hoạt động không có lãi,  ngân hàng có lãi là do tính các khoản dự thu vào, những khoản dự thu này là những khoản nào thì chưa được chỉ rõ. Đề nghị VKS chỉ rõ các khoản này? các khoản này có liên quan đến hoạt động huy động vốn hay không vì đây là căn cứ chứng minh tội phạm.
“VKS cho rằng hành vi chung của các bị cáo là vi phạm thông tư 02, việc vi phạm không bắt buộc phải thực hiện trong suốt quá trình, ở mức độ nào đó họ có lợi nhất định, tôi thấy không hợp lý. Đồng phạm giúp sức phải đồng ý chí, nhưng với Trang thì không thể hiện vấn đề này, chỉ có quan hệ hành chính, theo hợp đồng lao động”, luật sư nói.
Cũng theo luật sư, bị cáo Trang tiếp  nhận công việc khi đã triển khai chủ trương, tiếp nhận bàn giao đã và đang thực hiện, không trực tiếp tiếp nhận chủ trương từ Thu và Thắm mà làm theo chỉ đạo Phó Tổng íam đốc phụ trách, đã được làm rõ tại toà nhưng không được xem xét.
Luật sư cũng cho rằng, thu nhập của các bị cáo là theo hợp đồng lao động chứ không phải bị cáo có được từ việc chi ngoài lãi suất.
Về xem xét trách nhiệm, luật sư cho rằng cần có sự công bằng khi xem xét giữa các chi nhánh, hội sở, họ có chức năng, vai trò như nhau. Trên tinh thần đó, luật sư thấy rằng việc thực hiện thông tư 02 là biện pháp quản lý hành chính nên cần có biện pháp xử lý hành chính đúng theo tinh thần thông tư.

TRẦN THÚY

Bảng giáThị trường

VN-Index 932.66 ▲ 14.36 (1.54%)

 
VN-Index 932.66 14.36 1.54%
HNX-Index 109.29 1.27 1.16%
UPCOM 54.3 0.73 1.35%
DJIA 23,430.33 72.09 0.31%
Nasdaq 6,790.72 7.92 0.12%
Nikkei 225 22,416.48 154.72 0.69%
FTSE 100 7,398.79 9.33 0.13%

BizLIVE Gặp gỡ