Giảm lãi suất: Cuộc đua không dành cho những ngân hàng nhỏ?

Nguyễn Thoan - Linh Lan

08:38 27/09/2016

BizLIVE - Mới đây, các một số ngân hàng thương mại nhà nước đã có động thái điều chỉnh giảm mạnh lãi suất huy động VNĐ từ 0,3-0,5%/năm. Ngân hàng Nhà nước nhận định “Đây là giải pháp tích cực nhằm triển khai định hướng giảm lãi suất cho vay”. 

Giảm lãi suất: Cuộc đua không dành cho những ngân hàng nhỏ?

Giảm lãi suất - cuộc đua không giành cho những ngân hàng nhỏ?

Tuy nhiên, xu thế giảm lãi suất này có thể phát triển thành xu hướng chung hay chỉ ở một vài ngân hàng đang dư thừa vốn? Và nó sẽ tác động gì tới thị trường vốn Việt Nam vốn từ nay tới cuối năm?
Ngân hàng lớn giảm lãi suất huy động là không đáng ngạc nhiên!
Theo khảo sát, hàng loạt ngân hàng lớn như Vietcombank, BIDV, Agribank, VIB, Đông Á bất ngờ giảm lãi suất huy động ngay trước thời điểm cuối năm, khi “tăng lãi suất” đang là xu thế chung được các chuyên gia tài chính nhận định trong thời gian gần đây.  
Tuy nhiên, theo một số chuyên gia thì động giảm lãi suất huy động từ 0,3-0,5%/năm với các kỳ hạn ngắn của một số ngân hàng thương mại (NHTM) lớn gần đây không quá bất ngờ ở những ngân hàng dư thừa vốn và đã nằm trong kế hoạch từ đầu năm.
Theo đó, TS. Nguyễn Trí Hiếu, chuyên gia Tài chính ngân hàng nhận định rằng: “Theo tôi thì đây là một động thái dễ hiểu khi một số ngân hàng lớn đang dư thừa vốn, thanh khoản tốt. Họ có thể thỏa thuận với khách hàng để giảm lãi suất huy động trong một thời gian, nhằm thực hiện yêu cầu, chủ trương của Ngân hàng Nhà nước (NHNN)”. 
Ông Võ Văn Châu, Tổng giám đốc ngân hàng TMCP Kiên Long (KienLongBank) cũng cho biết, việc giảm lãi suất huy động này cũng đã nằm trong lộ trình từ đầu năm của NHNN. Bản thân KienLongBank cũng đang nghiên cứu tình hình thị trường để giảm thêm lãi suất.
Theo ông Nguyễn Thanh Toại, Phó tổng giám đốc ngân hàng TMCP Á Châu (ACB), việc giảm lãi suất huy động tùy theo thanh khoản của từng ngân hàng và mỗi ngân hàng có cách ứng xử đối với từng loại tiền gửi tại ngân hàng. “Theo tôi, quyết định tăng giảm lãi suất của ngân hàng là bình thường, tùy theo tình hình thanh khoản của mỗi ngân hàng. Ngân hàng thừa tiền thì giảm lãi suất, thiếu tiền thì lại tăng”.
Giảm lãi suất, cuộc đua không dành cho các ngân hàng nhỏ?
 TS. Nguyễn Trí Hiếu, chuyên gia Tài chính ngân hàng
Vậy, động thái giảm lãi suất huy động của một số NHTM nhà nước này có đủ tạo thành một làn sóng giảm lãi suất chung cho cả thị trường vốn? Và liệu tiến trình này có đủ lâu dài để các doanh nghiệp “mạnh tay” vay tiền đầu tư sản xuất?
Tiếp tục nhận định về vấn đề này, TS. Nguyễn Trí Hiếu cho biết: Hy vọng là xu hướng này có thể tác động tích cực lên thị trường, tạo thành một xu thế chung. “Tuy nhiên, tôi cho rằng để các ngân hàng nhỏ và trung giảm được lãi suất là một việc thực sự khó khăn ở thời điểm này”. 
Theo đó, ông Hiếu phân tích các nguyên nhân làm cho việc giảm lãi suất khó thành xu hướng chung như sau: Trước tiên, theo thông lệ, thời điểm cuối năm các ngân hàng phải chạy đua tín dụng, cần tăng huy động bằng cách tăng lãi suất. Hiện nay, đa số các ngân hàng hạng nhỏ và hạng trung vẫn đang rất thiếu vốn, chịu áp lực từ nợ xấu, nên để họ giảm lãi suất, giảm sức cạnh tranh thì chắc là rất khó. 
Cùng với đó, trong Thông tư 06/2016 mới đây, NHNN buộc các ngân hàng từ đầu năm 2017 phải cơ cấu lại vốn, vốn ngắn hạn sử dụng cho vay trung và dài hạn sẽ phải giảm từ 60% xuống còn 50%, buộc các ngân hàng phải huy động thêm vốn để cho vay trung, dài hạn nhằm cân bằng tỉ lệ vốn. 
Cuối cùng là lực cản từ nợ xấu, theo thông kê với nhất của ngân hàng Thụy Sỹ Credit Suisse, thì nợ xấu toàn ngành ngân hàng Việt Nam rơi vào khoảng 7-8%. Đây là con số đáng báo động và nhiều chuyên gia còn cho rằng “có những món nợ xấu đâu đó được che giấu trong ngân hàng”, nó là nguyên nhân làm ngưng lại dòng chảy tiền. Vì thế, ngân hàng buộc tăng huy động để giữ gìn thanh khoản.
Ông Hiếu nhận định: việc giảm lãi suất, đặc biệt ở những ngân hàng nhỏ và trung ở thời điểm này là rất khó khăn, nếu không muốn nói rằng là “bất khả thi”.
Đại diện cho KienLongBank, ông Châu cho biết: Từ nay đến Tết Nguyên Đán nhiều ngân hàng sẽ có những chương trình lãi suất cho vay ưu đãi ngắn hạn cho các doanh nghiệp kinh doanh mùa cuối năm, nhưng sau Tết lãi suất cho vay sẽ trở lại bình thường. Điều này cho thấy nếu có giảm thì chỉ giảm lãi suất cho vay ngắn hạn, lãi suất cho vay dài hạn khó giảm.
“Ngân hàng đang nghiên cứu để giảm lãi suất theo yêu cầu của NHNN, tuy nhiên cần đảm bảo tính cạnh tranh cho ngân hàng, vì khách hàng luôn là người thông thái, họ sẽ gửi tiền ở ngân hàng có mức lãi suất tối ưu nhất”, ông Châu cho biết thêm.
Theo ông Toại, Phó tổng giám ngân hàng ACB nhận định thì lãi suất cho vay sẽ khó giảm trong thời gian tới, vì ngay như nếu ngân hàng thừa thanh khoản thì lãi suất cũng khó giảm vì nợ xấu đã “chặn cửa”. Bản thân ACB đến giờ cũng chưa có chỉ đạo giảm lãi suất huy động.
Giảm lãi suất có vẻ không nằm trong dự tính của đa số các ngân hàng vào thời điểm này và nó cũng không dành cho các ngân hàng nhỏ. Tuy nhiên, thị trường tài chính như chiếc bình thông nhau, nước chảy chỗ trũng, việc giảm lãi suất của các ngân hàng lớn sẽ tạo ra áp lực giảm lãi suất chung cho cả thị trường. 
Bản thân ngân hàng nào có tiềm lực lớn, đủ uy tín vẫn có thể giữ chân được những khách hàng VIP dù lãi suất huy động giảm. Như vậy, cuộc đua giảm lãi suất này đang thực sự tạo áp lực, “gây khó” cho các ngân hàng nhỏ.
Theo chuyên gia thì Nim của các ngân hàng hiện nay cũng đang rất thấp, rơi vào khoảng 2%. Vì vậy muốn cạnh tranh, giảm lãi suất tín dụng thì buộc các ngân hàng phải giảm lãi suất huy động và ngược lại để đảm bảo lợi nhuận.

NGUYỄN THOAN - LINH LAN

Bảng giáThị trường

VN-Index 803.93 ▼ -1.93 (-0.24%)

 
VN-Index 803.93 -1.93 -0.24%
HNX-Index 105.75 0.57 0.54%
UPCOM 54.48 -0.09 -0.16%
DJIA 22,370.8 39.45 0.18%
Nasdaq 6,461.32 6.69 0.1%
Nikkei 225 20,310.46 11.08 0.05%
FTSE 100 7,274.61 -0.64 -0.01%