Triển vọng kết nối giao thương của Việt Nam

Tú Quỳnh

07:38 06/06/2015

Ngân hàng HSBC tại Việt Nam vừa công bố báo cáo định kỳ về Triển vọng kết nối giao thương của Việt Nam - HSBC Global Connections Report.

Triển vọng kết nối giao thương của Việt Nam

Ảnh minh họa.

Theo báo cáo lần này, triển vọng thương mại của Việt Nam nhìn chung vẫn còn rất hứa hẹn nhờ mức nhân công thấp và vị trí địa lý gần kề với Trung Quốc đã thu hút các dòng vốn FDI mạnh trong những năm gần đây.

Báo cáo cho biết, kể từ khi gia nhập WTO năm 2007, Việt Nam đã có những cải cách mạnh về thương mại, giúp củng cố vị thế trên lĩnh vực may mặc và xây dựng chỗ đứng trong lĩnh vực hàng điện tử. Vị trí địa lý thuận lợi tại Châu Á giúp Việt Nam hưởng lợi trong việc mở cửa thị trường của các quốc gia đang phát triển nhanh trong khu vực, dẫn đầu là Trung Quốc. Triển vọng sẽ có thêm nhiều tiến triển trong việc tự do hóa thương mại khi nhiều hiệp định thương mại đã xong phần đàm phán và ký kết.

Các chuyên gia HSBC dự đoán tăng trưởng GDP thực sẽ hơn 5% mỗi năm trong một thập kỷ cho đến năm 2030. Tuy nhiên, triển vọng này có thể có một số rủi ro gây ra do sự chậm trễ của chính phủ trong các hoạt động tái cấu trúc và sự thụt lùi trong đầu tư nâng cấp cơ sở hạ tầng (cụ thể nguồn cung năng lượng) và các hiệp định thương mại có thể bị trì hoãn. Trung Quốc tăng trưởng chậm hơn cũng sẽ tác động đến thương mại.

Hành lang thương mại xuất khẩu tiềm năng

Ngành hàng dệt may được kỳ vọng sẽ đóng góp gần 20% cho tăng trưởng của ngành xuất khẩu hàng tiêu dùng từ nay đến năm 2030. Việt Nam cũng đã tạo dựng được sự hiện diện trên thị trường viễn thông toàn cầu. Điều này giúp Việt Nam ở vị thế tốt để đáp ứng các nhu cầu đang tăng đối với hàng tiêu dùng tại khu vực châu Á mới nổi. Sau ngành dệt may, ngành công nghệ thông tin và viễn thông (CNTT&VT) sẽ đóng góp nhiều thứ hai cho tăng trưởng xuất khẩu của Việt Nam trong giai đoạn từ 2015 đến 2030.

 


 

Vị trí địa lý của Việt Nam tại châu Á dễ dàng tiếp cận Ấn Độ, Trung Quốc và các quốc gia Đông Nam Á, giúp Việt Nam dễ dàng giao thương với các nước láng giềng có tốc độ phát triển nhanh. Các dự đoán của HSBC cho thấy các thị trường xuất khẩu lớn nhất của Việt Nam từ nay đến năm 2030 là: Trung Quốc, Ấn Độ, và Malaysia (tăng trưởng xuất khẩu đến các thị trường này ít nhất khoảng 14% mỗi năm).Tại khu vực châu Á mới nổi, thương mại tự do đã cải thiện trong những năm gần đây và các cuộc đàm phán thương mại tự do giữa các nước thành viên trong khu vực châu Á cũng đang diễn ra.

Mặc dù Mỹ vẫn là đối tác xuất khẩu lớn nhất của Việt Nam vào năm 2013 nhưng HSBC dự đoán Trung Quốc sẽ thay thế vị trí của Mỹ để trở thành đối tác xuất khẩu lớn nhất của Việt Nam vào năm 2030.

Mỹ và Việt Nam có lịch sử quan hệ giao thương mạnh và đến năm 2030 Mỹ vẫn sẽ chiếm 15% kim ngạch xuất khẩu của Việt Nam. Việt Nam và Mỹ là hai trong số 12 quốc gia tham gia đàm phán hiệp định TPP. Khi hiệp định này được chốt lại, các mặt hàng xuất khẩu của Việt Nam sẽ có tính cạnh tranh cao hơn tại Mỹ và nhiều khả năng hiệp định TPP sẽ thúc đẩy giao thương giữa hai nước này.

Hành lang thương mại nhập khẩu tiềm năng

Theo báo cáo về mức độ canh tranh toàn cầu “Global Competitiveness” của Diễn đàn kinh tế thế giới (World Economic Forum), điểm cơ sở vật chất của Việt Nam đã cải thiện trong thập kỷ vừa qua, cho thấy sức tăng trưởng mạnh và được hỗ trợ bởi các dòng vốn FDI lớn hơn. Tuy nhiên, Việt Nam vẫn chỉ xếp thứ 81 ở hạng mục cơ sở vật chất trong tổng số 144 quốc gia trong báo cáo mới nhất. Vị trí này thấp hơn rất nhiều so với Thái Lan xếp thứ 48, và Indonesia xếp thứ 56. HSBC kỳ vọng nhập khẩumáy móc tiếp tục là ngành nhập khẩu lớn nhất của Việt Nam từ nay đến năm 2030 khi việc phát triển đầu tư cơ sở hạ tầng được thực hiện một cách bền vững. Ngành này đóng góp 1/4 cho tăng trưởng nhập khẩu của Việt Nam trong giai đoạn từ nay đến năm 2030. Hai ngành nhập khẩu quan trọng tiếp theo của Việt Nam sẽ là nguyên vật liệu dệt may (và nguyên vật liệu gỗ) và các thiết bị CNTT & VT hỗ trợ cho các ngành xuất khẩu trong lĩnh vực này.

 

 

Trung Quốc và Hàn Quốc, hai nước xuất khẩu hàng đầu của khối châu Á mới nổi trong thập kỷ vừa qua sẽ tiếp tục là hai đối tác nhập khẩu lớn nhất của Việt Nam từ nay đến năm 2030. Không chỉ có các vị thế vững mạnh trên thị trường máy móc công nghiệp (lĩnh vực nhập khẩu quan trọng nhất của Việt Nam),hai nước này cũng có các điều kiện vận chuyển hậu cần dễ dàng. Trung Quốc có chung đường biên giới với Việt Nam và Hàn Quốc cũng là một nước rất gần với Việt Nam theo đường biển. Vào cuối năm 2015, Hiệp định Đối tác kinh tế toàn diện khu vực (RCEP), một hiệp định thương mại tự do được khối ASEAN và sáu đối tác mà các nước trong khối ASEAN đã ký kết các hiệp định thương mại khác sẽ được chốt lại và điều này sẽ đẩy mạnh hơn nữa giao thương trong khu vực.

Nhập khẩu từ Ấn Độ cũng sẽ tăng mạnh đóng góp 14% cho tổng tăng trưởng nhập khẩu trong thập niên này cho đến năm 2030, dự đoán Ấn Độ sẽ vượt qua Singapore và trở thành đối tác nhập khẩu lớn thứ ba của Việt Nam.

Ngành trọng điểm: Công nghệ thông tin và viễn thông

Theo đó, điện thoại di động và phụ kiện chiếm 16% kim ngạch xuất khẩu của Việt Nam trong năm 2014, trong khi các sản phẩm điện tử, máy tính và phụ kiện chiếm 8%, ngành sản xuất sản phẩm điện máy chiếm khoảng 25% kim ngạch xuất khẩu của Việt Nam (tỷ lệ này tăng đều trong những năm gần đây). Cả hai ngành xuất khẩu và nhập khẩu sản phẩm điện tử của Việt Nam được dự đoán sẽ tăng trưởng khoảng 11% mỗi năm trong giai đoạn từ 2015 – 2030, nhỉnh hơn tăng trưởng thương mại. Ngành sản xuất sản phẩm điện tử của Việt Nam đạt mức thặng dư nhỏ và chúng tôi kỳ vọng sẽ tăng dần trong giai đoạn từ 2015-2030.

Tập đoàn Samsung đóng góp nhiều nhất cho tăng trưởng của ngành CNTT & VT, Samsung đưa vào hoạt động nhà máy sản xuất điện thoại đầu tiên trị giá 2,5 tỷ đô la Mỹ tại Việt Nam vào năm 2009. Nhà máy này có sản lượng tăng gấp đôi hằng năm tính từ khi bắt đầu hoạt động và một nhà máy khác trị giá 2 tỷ đô la Mỹ được xây dựng vào năm 2013. Vào Quý 4 năm 2014, Samsung công bố các kế hoạch xây dựng thêm hai nhà máy nữa, một nhà máy sản xuất thiết bị điện tử gia dụng giá 600 triệu đô la Mỹ, và một nhà máy sản xuất điện thoại di động trị giá 3 tỉ đô la Mỹ. Các công ty CNTT & VT có thể tận dụng lợi thế nguồn lao động lớn, chi phí rẻ và được đào tạo tốt tại Việt Nam. Đầu tư đã và đang tập trung chủ lực vào các ngành dịch vụ và sản phẩm tiêu dùng để tận dụng cơ hội tốt từ một thị trường người tiêu dùng trẻ đang phát triển. Các tập đoàn LG Electronics và Microsoft cũng đã hoạt động tại Việt Nam và có các kế hoạch mở rộng tại nước này.

Việt Nam là một trong các thành viên tham gia ký Hiệp định về công nghệ thông tin (ITA) của WTO và điều đó đã xóa bỏ thuế quan cho khoảng 250 mặt hàng điện máy nằm trong thỏa thuận này. Theo các điều khoản của WTO, Việt Nam đã đồng ý xóa bỏ thuế quan cho khoảng một nửa các mặt hàng điện máy thuộc một phần của thỏa thuận ITA mở rộng.

Các nhà chức trách đang hướng sự chú ý của họ về hiệp định đối tác kinh tế chiến lược xuyên Thái Bình Dương (TPP), một hiệp định sẽ thúc đẩy nhập khẩu trong trung hạn. Ngành viễn thông, IT và thương mại viễn thông là những ngành được liệt kê trong nhóm chính mà TPP tập trung vào. Chính phủ vẫn còn cam kết vào việc tái cấu trúc các công ty nhà nước và cắt giảm các khoản vay của khốidoanh nghiệp này . Nhu cầu đảm bảo các công ty nhà nước sẽ đáp ứng được các điều khoản trong hiệp định TPP sẽ hỗ trợ thêm cho việc thúc đẩy giao thương và cải thiện việc cung cấp tín dụng cho các công ty tư nhân.

Theo Báo Diễn đàn Doanh nghiệp

BizLIVE - Gặp gỡ