Fitch: Việt Nam thiệt hại nhất châu Á khi dầu thô sụt giá 75%

Thảo Mai

15:07 16/02/2016

BizLIVE - Trong khi Thái Lan là nước hưởng lợi nhiều nhất, thì Việt Nam và Malaysia là nước bị ảnh hưởng nặng nề nhất từ dầu thô sụt giá.

Fitch: Việt Nam thiệt hại nhất châu Á khi dầu thô sụt giá 75%

Nhờ chi phí dầu thô giảm mà hầu hết các nước châu Á đều chứng kiến thặng dư cán cân vãng lai gia tăng, ngoại trừ Việt Nam và Malaysia. Ảnh: BI

So với năm 2013, giá dầu thô Brent đã sụt tới 75%. Thực tế này đã tác động trái chiều tới các nền kinh tế tại châu Á, trong đó Thái Lan là nước hưởng lợi nhiều nhất, còn Việt Nam và Malaysia là những nước bị ảnh hưởng nặng nề nhất.

Châu Á là khu vực nhập khẩu dầu thô lớn nhất toàn cầu, tổng kim ngạch dầu thô nhập khẩu xấp xỉ bằng tất cả các khu vực còn lại gộp lại.

Những nền kinh tế được Fitch xếp hạng đều là các nước thâm hụt dầu thô, ngoại trừ Malaysia. Tuy nhiên, có một điểm chung là chi phí dầu thô của tất cả các nước này đều giảm mạnh trong năm 2015 so với năm 2013.

 Kim ngạch xuất nhập khẩu dầu thô của các khu vực. 

Trong đó, Thái Lan, Hàn Quốc và Sri Lanka là các nước được hưởng lợi lớn nhất, với chi phí dầu thô ròng giảm hơn 3% GDP.

Chi phí dầu thô (trái) và cán cân vãng lai (phải) của các nước Châu Á - Thái Bình Dương trong năm 2015 so với năm 2013. 

Ngược lại, chi phí của Malaysia lại tăng 0,2% GDP, bất chấp đây là nước xuất khẩu dầu thô lớn nhất châu Á. Nguyên nhân là do kim ngạch xuất khẩu của nước này tăng vọt vào năm 2013, nhưng không duy trì được trong những năm sau.

Việt Nam là nước duy nhất chịu chi phí dầu thô ròng gia tăng, thêm khoảng 1% GDP do nguồn thu từ xuất khẩu sụt giảm trông thấy.

Nhờ chi phí dầu thô giảm mà hầu hết các nước châu Á đều chứng kiến thặng dư cán cân vãng lai gia tăng, ngoại trừ Việt Nam và Malaysia.

Cán cân vãng lai của Việt Nam giảm 4,7% GDP kể từ năm 2013, phần lớn do nhu cầu nội địa gia tăng, bên cạnh doanh thu từ xuất khẩu dầu thô (2,4% GDP) giảm.

Nhiều nước phản ứng với giá dầu rẻ bằng cách giảm trợ cấp. Tháng 1/2015, Indonesia đã xóa bỏ trợ cấp giá xăng hoàn toàn, chỉ một tháng sau khi tăng giá xăng được trợ cấp thêm khoảng 1/3. Điều này khiến các khoản trợ cấp năng lượng giảm tương ứng 4,3% GDP kể từ năm 2013.

 Nhiều nước phản ứng với giá dầu rẻ bằng cách giảm trợ cấp.

Trợ cấp năng lượng của Ấn Độ giảm 1,2% GDP cùng kỳ, một phần nhờ xóa bỏ trợ cấp giá xăng vào tháng 10/2014.

Malaysia xóa bỏ cả trợ cấp giá xăng và dầu diesel vào cuối năm 2014, khiến tổng trợ cấp giảm tương ứng 1,1% GDP.

Thái Lan và Việt Nam cũng có các động thái tương tự, tuy nhiên hiệu quả chưa rõ rệt.

Trợ cấp xăng dầu nếu được chuyển sang các lĩnh vực khác của nền kinh tế có thể tạo ra tăng trưởng tín dụng tích cực, làm giảm thâm hụt ngân sách.

Nhìn chung, Fitch chỉ ra các nước xuất khẩu ròng dầu thô hoặc lệ thuộc nặng nề vào dầu sẽ bị ảnh hưởng tiêu cực nhất từ giá dầu trượt dốc

THẢO MAI

Từ khóa: giá dầu, châu Á