“Bóng đè” nhập siêu Trung Quốc: 15 năm nữa liệu có thoát?

Gia Cát

17:07 04/06/2015

BizLIVE -

Theo dự báo của Ngân hàng HSBC, từ nay cho đến năm 2030, Trung Quốc sẽ vẫn là thị trường có khả năng chi phối thậm chí "kiểm soát" hoạt động xuất nhập khẩu của Việt Nam.

“Bóng đè” nhập siêu Trung Quốc: 15 năm nữa liệu có thoát?

Nhập siêu từ Trung Quốc đang có xu hướng gia tăng trong 5 tháng đầu năm 2015. Ảnh chỉ có tính chất minh họa.

Theo Báo cáo về mức độ canh tranh toàn cầu “Global Competitiveness” của Diễn đàn kinh tế thế giới (WEF), điểm cơ sở vật chất của Việt Nam đã cải thiện trong thập kỷ vừa qua, cho thấy sức tăng trưởng mạnh và được hỗ trợ bởi các dòng vốn FDI lớn hơn.

Tuy nhiên, Việt Nam vẫn chỉ xếp thứ 81 ở hạng mục cơ sở vật chất trong tổng số 144 quốc gia trong báo cáo mới nhất. Vị trí này thấp hơn rất nhiều so với Thái Lan xếp thứ 48, và Indonesia xếp thứ 56. 

Từ nay đến năm 2030, theo HSBC, nhập khẩu máy móc sẽ tiếp tục là ngành nhập khẩu lớn nhất của Việt Nam khi việc phát triển đầu tư cơ sở hạ tầng được thực hiện một cách bền vững. Dự kiến, ngành nhập khẩu máy móc sẽ đóng góp 1/4 cho tăng trưởng nhập khẩu của Việt Nam trong giai đoạn từ nay đến năm 2030. 

Hai ngành nhập khẩu quan trọng tiếp theo của Việt Nam sẽ là nguyên vật liệu dệt may (và nguyên vật liệu gỗ) và các thiết bị công nghệ thông tin - viễn thông hỗ trợ cho các ngành xuất khẩu trong lĩnh vực này.
Theo dự báo của HSBC, Trung Quốc và Hàn Quốc, hai nước xuất khẩu hàng đầu của khối châu Á mới nổi trong thập kỷ vừa qua sẽ tiếp tục là hai đối tác nhập khẩu lớn nhất của Việt Nam từ nay đến năm 2030. 
Không chỉ có các vị thế vững mạnh trên thị trường máy móc công nghiệp (lĩnh vực nhập khẩu quan trọng nhất của Việt Nam), Trung Quốc và Hàn Quốc cũng có các điều kiện vận chuyển hậu cần dễ dàng. 
Cụ thể, Trung Quốc có chung đường biên giới với Việt Nam và Hàn Quốc cũng là một nước rất gần với Việt Nam theo đường biển. 

Đặc biệt, theo nhìn nhận của HSBC, vào cuối năm 2015, Hiệp định Đối tác kinh tế toàn diện khu vực (RCEP), một hiệp định thương mại tự do được khối ASEAN và 6 đối tác mà các nước trong khối ASEAN đã ký kết các hiệp định thương mại khác sẽ được chốt lại và điều này sẽ đẩy mạnh hơn nữa giao thương trong khu vực.

Bên cạnh đó, nhập khẩu từ Ấn Độ cũng sẽ tăng mạnh, dự kiến sẽ đóng góp 14% cho tổng tăng trưởng nhập khẩu trong thập niên này cho đến năm 2030. 

Đồng thời, HSBC dự đoán Ấn Độ sẽ vượt qua Singapore và trở thành đối tác nhập khẩu lớn thứ ba của Việt Nam.

Về hoạt động xuất khẩu, với vị trí địa lý thuận lợi tại châu Á, Việt Nam dễ dàng tiếp cận Ấn Độ, Trung Quốc và các quốc gia Đông Nam Á, từ đó giúp Việt Nam dễ dàng giao thương với các nước láng giềng có tốc độ phát triển nhanh. 

HSBC dự báo, các thị trường xuất khẩu lớn nhất của Việt Nam từ nay đến năm 2030 sẽ là: Trung Quốc, Ấn Độ, và Malaysia. Tốc độ tăng trưởng xuất khẩu đến các thị trường này ít nhất khoảng 14% mỗi năm.

Tại khu vực châu Á mới nổi, thương mại tự do đã cải thiện trong những năm gần đây và các cuộc đàm phán thương mại tự do giữa các nước thành viên trong khu vực châu Á cũng đang diễn ra.

"Mặc dù Mỹ hiện vẫn là đối tác xuất khẩu lớn nhất của Việt Nam nhưng chúng tôi dự đoán Trung Quốc sẽ thay thế vị trí của Mỹ để trở thành đối tác xuất khẩu lớn nhất của Việt Nam vào năm 2030", HSBC cho biết. 

Theo dự báo của ngân hàng này, tăng trưởng kinh tế Trung Quốc sẽ đạt từ 5,5% mỗi năm trong một thập kỷ đến năm 2030, chậm hơn giai đoạn 2000 – 2014 nhưng đó vẫn là mức tăng trưởng khá tốt. 

Thêm nữa, Trung Quốc có dân số lớn nhất trên thế giới và mức thu nhập cũng sẽ tiếp tục tăng mạnh khi nền kinh tế cân bằng lại, bớt phụ thuộc vào đầu tư mà chuyển qua phụ thuộc nhiều hơn vào sức mua của người tiêu dùng. 

Với vị trí địa lý và vị thế của Việt Nam trên hai thị trường dệt may và viễn thông hiện nay cho thấy Việt Nam có điều kiện tốt để thâm nhập thị trường hàng tiêu dùng đầy triển vọng này của Trung Quốc.

Đối với thị trường Mỹ, HSBC cho rằng, hai nước Mỹ và Việt Nam có lịch sử quan hệ giao thương mạnh và đến năm 2030 Mỹ vẫn sẽ chiếm 15% kim ngạch xuất khẩu của Việt Nam.

Đồng thời, Việt Nam và Mỹ là hai trong số 12 quốc gia tham gia đàm phán Hiệp định TPP. Khi hiệp định này được chốt lại, các mặt hàng xuất khẩu của Việt Nam sẽ có tính cạnh tranh cao hơn tại Mỹ và nhiều khả năng hiệp định TPP sẽ thúc đẩy giao thương giữa hai nước, HSBC khẳng định.

GIA CÁT