Ông Vương Đình Huệ: Sàn chứng khoán cho start-up phải “chạy” trong 2 năm tới

Lan Anh

15:36 07/06/2016

BizLIVE - “Tôi hỏi Chủ tịch HoSE thì được biết ít nhất 5 năm nữa mới có thể triển khai được sàn chứng khoán dành cho Start-up (doanh nghiệp khởi nghiệp). Tôi muốn chỉ 2-3 năm thôi”, Phó Thủ tướng Vương Đình Huệ nói.

Ông Vương Đình Huệ: Sàn chứng khoán cho start-up phải “chạy” trong 2 năm tới

Ảnh minh họa.

Đây là chỉ đạo của Phó Thủ tướng Vương Đình Huệ tại hội thảo “Phát triển thị trường vốn cho doanh nghiệp khởi nghiệp” diễn ra tại TP.HCM ngày 7/6.

Chính phủ nên tham gia trực tiếp Start-up

Ông Vương Đình Huệ cho rằng, đến năm 2020 Việt Nam phấn đấu sẽ có khoảng 1 triệu doanh nghiệp, hiện nay mới chỉ có 528.000 doanh nghiệp đang hoạt động trên tổng số 900.000 doanh nghiệp đăng ký. Do đó, việc thành lập sàn chứng khoán riêng cho doanh nghiệp khởi nghiệp không thể là phong trào mà làm sao thu hút được vốn của các quỹ đầu tư.

Bà Thạch Lê Anh, Giám đốc đề án Vietnam Silicon Valley, Bộ Khoa học và Công nghiệp cho biết, năm 2014, sự hỗ trợ từ Chính phủ của các nước dành cho các doanh nghiệp khởi nghiệp cũng rất lớn, chẳng hạn như Tổng thống đương nhiệm là ông Barack Obama sau 10 ngày nhậm chức đã thành lập tới 02 quỹ đầu tư mạo hiểm, mỗi quỹ có vốn 30 tỷ USD để hỗ trợ cho Start-up.

Ở Mỹ, năm 2014 đầu tư mạo hiểm thu hút 50 tỷ USD, chiếm 0,23% GDP của nước Mỹ nhưng đã tạo ra 21% GDP cho nước này. Năm 2015, Mỹ thu hút 60 tỷ USD từ các quỹ đầu tư mạo hiểm để tạo vốn cho các doanh nghiệp khởi nghiệp, từ nguồn vốn này đã tạo ra 23% GDP cho Mỹ.

Còn Hàn Quốc đã đầu tư 2,91 tỷ USD để phát triển Start-up thông qua hình thức quỹ của quỹ. Chính phủ Singapore đầu tư đối ứng lên tới 3 triệu USD cho mỗi quỹ được thành lập. Tổng thống Ấn Độ vừa công bố khoản đầu tư 4 tỷ USD cho hệ sinh thái Start-up từ tháng 1/2016.

Theo bà Thạch Lê Anh, ở Việt Nam quan điểm thất bại trong kinh doanh vẫn còn rất nặng nề, trong khi ở nước ngoài nếu thất bại càng nhanh thì thành công càng đến sớm. Cần phải nhìn nhận lại vấn đề này, ở đây là sự khác biệt về văn hóa đã tạo ra những tâm lý không tốt.

Đối với các doanh nghiệp Việt Nam muốn khởi nghiệp thì không chỉ thiếu vốn mồi mà còn thiếu cả các cố vấn. Ngoài ra, doanh nghiệp start-up phải hiểu rằng doanh nghiệp khởi nghiệp gọi vốn để tăng trưởng về giá trị doanh nghiệp, khác với doanh nghiệp phát triển là tăng trưởng về doanh số.

Bà Thạch Lê Anh đề xuất, Chính phủ cần tham gia đầu tư trực tiếp để kích thích tăng trưởng về số lượng và chất lượng start-up, đặc biệt là giai đoạn đầu. Xây dựng văn hóa đầu tư mạo hiểm ở Việt Nam.

Tuy nhiên, các quỹ Chính phủ cần lưu ý khi lựa chọn các quỹ để đồng đầu tư: Những người quản lý quỹ có bỏ tiền cá nhân đầu tư vào quỹ hay không? Đội ngũ quản lý quỹ đã đầu tư bao nhiêu công ty?

Gọi vốn 60 lần mới thành công

Việt Nam vẫn còn rất nhiều cơ hội cho khởi nghiệp, chẳng hạn khởi nghiệp trong ngành công nghệ thông tin rất tốt khi người dân Việt rất thích dùng công nghệ, mọi người sử dụng di động rất nhiều.

Trong khi đó đầu ra cho khởi nghiệp có tới 27% sinh viên là ngành thương mại, 19% công nghiệp, kinh tế là 16%... Nhưng khởi nghiệp tại Việt Nam được phân ra làm 03 nhóm: công nghệ thông tin; Truyền thông; Hàng tiêu dùng.

Bà Thạch Lê Anh cho biết thêm, trên thế giới có đến 70% doanh nghiệp khởi nghiệp là công nghệ thông tin, vì số vốn đầu tư ít, trong đó đến 40% là phần mềm.

Những doanh nghiệp cơ khí khởi nghiệp rất khó vì đầu tư rất lớn, và rất dễ bị cạnh tranh bởi công nghệ của Đài Loan và Trung Quốc.

Còn theo ông Lê Thanh Tâm, Giám đốc điều hành, tập đoàn IDG Đông Nam Á, tại Việt Nam, trên 60% doanh nghiệp khởi nghiệp thất bại, trong đó 70% thất bại ngay năm đầu, còn lại 90% đến năm thứ 2 và thứ 3 gặp khó khăn.

Hiện Việt Nam có 40 quỹ đầu tư có vốn trên dưới 50 triệu USD, con số khiêm tốn cho khởi nghiệp. Do đó, việc gọi vốn khởi nghiệp của doanh nghiệp Việt rất khó khăn.

Tuy nhiên không vì thế mà doanh nghiệp nản. “Vì đã có doanh nghiệp nước ngoài gọi vốn tới 60 lần mới thành công”, bà Thạch Lê Anh chia sẻ.

Còn ông Thanh Tâm cho rằng, tại sao người Israel khởi nghiệp thành công nhiều? Vì họ rất cần cù, nếu có ý tưởng thì tức khắc họ nghiên cứu và làm ngay.

Chính phủ Israel vận hành một quỹ đầu tư Bird, trong 9 năm qua thì tính đến cuối năm 2015 đã hỗ trợ 1.000 doanh nghiệp khởi nghiệp và có những dự án hỗ trợ trực tiếp và không hoàn lại, chẳng hạn như các dự án về công nghệ thông tin. Họ có 01 hội đồng khoa học, chuyên nghiên cứu phát triển giúp cho Quỹ phát triển hiệu quả.

Kết quả, năm 2015 có 1.400 doanh nghiệp khởi nghiệp tại Israel, với 373 doanh nghiệp được hỗ trợ vốn, với tổng vốn hỗ trợ gần 3,6 tỷ USD.

Kinh nghiệm tại 20 thành phố khởi nghiệp hiệu quả trên thế giới, hầu hết tập trung tại các nước Bắc Mỹ, Châu Âu, Canada và một số nước Châu Á là những nước có nền giáo dục tốt.

Chẳng hạn, tại Singapore, Chính phủ trực tiếp hỗ trợ vốn khởi nghiệp trên 50%, đứng đầu là 01 trung tâm phát triển nghiên cứu của Singapore. Sự hỗ trợ vốn khởi nghiệp có thể qua hệ thống ngân hàng và các định chế tài chính. Trong 20 năm qua, nước này có rất nhiều mô hình cho khởi nghiệp, thông qua khu công nghiệp hoặc văn phòng khởi nghiệp.

LAN ANH

Bảng giáThị trường

VN-Index 764.21 ▼ -4.2 (-0.55%)

 
VN-Index 764.21 -4.2 -0.55%
HNX-Index 97.96 -0.69 -0.71%
UPCOM 56.33 0.05 0.09%
DJIA 21,611.78 -28.97 -0.13%
Nasdaq 6,390.0 4.96 0.08%
Nikkei 225 20,099.75 -44.84 -0.22%
FTSE 100 7,483.36 -4.51 -0.06%