Thế giới trước ngưỡng cửa đại khủng hoảng

Trọng Thành

04:59 24/08/2015

BizLIVE -

Về tình hình toàn cầu, tờ báo L’Express của Pháp tuần rồi (19 - 25/08/2015) có bài bình luận đáng chú ý, mang tựa đề "Khủng hoảng: Hồi 2" của kinh tế gia Jacques Attali. "Thế giới đang tiến gần đến một tai biến kinh tế lớn, nhưng không ai nói đến" là lời báo động của nhà nghiên cứu người Pháp. 

Thế giới trước ngưỡng cửa đại khủng hoảng

Liệu suy thoái kinh tế ở Trung Quốc có đẩy thế giới vào một cuộc khủng hoảng mới? Ảnh minh họa tư liệu Reuters

Nhà kinh tế Jacques Attali nhắc lại quan điểm của ông, đã được nêu ra hồi đầu năm, về "nhiều dấu hiệu báo trước một khủng hoảng kinh tế toàn cầu mới".
Một cuộc suy thoái toàn cầu bắt nguồn từ tình hình kinh tế giảm tốc tại Trung Quốc.
Thảm họa Thiên Tân quy mô lớn mới đây, làm tê liệt thành phố 15 triệu dân, trung tâm xuất nhập cảng hàng đầu quốc gia, làm trầm trọng thêm tình hình tại quốc gia, vốn nằm dưới sự cai trị của một đảng duy nhất.
Các cường quốc kinh tế như Hoa Kỳ hay Nhật Bản, trong thời gian trỗi dậy đã thành công tạo dựng được nhiều doanh nghiệp quy mô quốc tế, với các nhãn mác được cả thế giới biết đến, về điểm này Trung Quốc đã thất bại.
"Không gì nguy hiểm hơn là sự lụi tàn của giai tầng trung lưu, xương sống của mọi xã hội", theo kinh tế gia Pháp, việc chứng khoán Trung Quốc mất 30 % giá trị, gây ảnh hưởng trực tiếp đến 200 triệu thành viên tầng lớp trung lưu, đã bỏ vào đó đến một nửa số tiền tiết kiệm của mình, sẽ để lại những hệ quả nguy hiểm.
Bên cạnh đó, nếu tăng trưởng chững lại, làn sóng di dân ra thành phố cũng ngưng, nhu cầu nhà ở sẽ giảm sút, đe dọa lĩnh vực địa ốc: hệ quả là "một nửa số tiền tiết kiệm còn lại của tầng lớp trung lưu cũng bị mất nốt".
Việc Bắc Kinh thay đổi tỷ giá hối đoái cũng không đủ vực dậy xu thế này, ngược lại, có thể đặt Trung Quốc trước tình trạng phụ thuộc vào giới đầu cơ quốc tế, và kích động một cuộc chạy đua thay đổi tỷ giá toàn cầu.
Theo ông Jacques Attali, để hóa giải tình trạng này, trong cuộc họp của các bộ trưởng tài chính G20 và G7 tháng 9 tới tại Istanbul, lãnh đạo các nước Phương Tây phải thảo luận về một kế hoạch thúc đẩy kinh tế toàn cầu.
Tuy nhiên, bối cảnh hiện nay là rất khó, vì các cường quốc kinh tế không còn có được, như năm 2008, các dự trữ tài chính dồi dào, và không giống như 2010, các ngân hàng trung ương không còn có khả năng hạ lãi suất.
Kinh tế gia Pháp chỉ trích giải pháp in thêm tiền để thúc đẩy tăng trưởng, như đã được làm tại Hoa Kỳ, Nhật Bản, Anh và khu vực đồng euro, một giải pháp mà ông cảnh báo sẽ chỉ làm kiệt quệ những người cao tuổi có tiền gửi tiết kiệm, mà không mang việc làm mới và viễn cảnh tăng trưởng cho lớp trẻ.
Theo ông, để thoát khỏi kịch bản đen tối này, cần phải "thiết lập các cơ chế phối hợp, tái định hướng và kiểm soát tầm cỡ toàn cầu; xem xét vấn đề kinh tế theo lợi ích của các thế hệ tương lai; chống lại các độc quyền về kinh tế, tài chính, xã hội và chính trị; và khuyến khích cách tân trong mọi lĩnh vực".
Điều này cần đến "sự táo bạo, niềm tin tưởng và sự minh bạch, mà đây là những điều mà các chính trị gia, của bất kể chế độ nào, cũng hết sức căm ghét", nhà kinh tế kết luận.
Trung Quốc: Làm thế nào để hạ cánh nhẹ nhàng?
Tuần báo L’Express, trong một bài viết khác có tựa đề "Trung Quốc: Làm thế nào để hạ cánh nhẹ nhàng", chú ý đến sự kiện lãnh đạo 50 doanh nghiệp tư nhân hàng đầu Trung Quốc phải dành một tháng để theo học một "khóa đào tạo", để hành động đúng với chủ trương mới của đảng, nhất là về chống tham nhũng.
Duy nhất một người được phép vắng mặt trong khóa đào tạo đặc biệt là Jack Ma, người sáng lập tập đoàn thương mại điện tử Alibaba nổi tiếng vì ông này vốn đã là một đảng viên.
Theo bình luận của L’Express, mục tiêu duy nhất của Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình kể từ khi cầm quyền là kiểm soát để chuẩn bị cho một cuộc hạ cánh được báo trước, với tỷ lệ tăng trưởng kinh tế sụt giảm chỉ còn phân nửa. 
L’Express cho rằng, nếu Trung Quốc hạ cánh từ từ, các doanh nghiệp Trung Quốc, nợ nần đầm đìa, vẫn sống được, thì các nước khác cũng mới có cơ hội thích ứng từ từ.

TRỌNG THÀNH