Chuyện gì sẽ xảy ra với nước Mỹ khi 'Tổng thống Trump' tiếp tục làm doanh nhân?

Thảo Mai

13:09 15/09/2016

BizLIVE - Đây được xem là kịch bản sẽ hủy hoại an ninh của toàn Hợp chủng quốc Hoa Kỳ, theo một phân tích trên tờ Newsweek.

Chuyện gì sẽ xảy ra với nước Mỹ khi 'Tổng thống Trump' tiếp tục làm doanh nhân?

Ứng viên Tổng thống Mỹ Donald Trump. Ảnh: Newsweek

Xuất thân là một doanh nhân, quyết định về sự nghiệp của ông Donald Trump trong trường hợp ông trở thành Tổng thống Mỹ là một câu hỏi lớn.

Có hai lựa chọn, một là ông và gia đình sẽ cắt đứt toàn bộ mối quan hệ với Trump Organization. Đây được xem là một sự hy sinh lớn, vì đế chế kinh doanh này đã vươn chân rết bí mật tới mạng lưới tài chính trên toàn cầu.

Lựa chọn thứ hai là ông sẽ vừa làm Tổng thống, vừa làm doanh nhân. Đây được xem là kịch bản sẽ hủy hoại an ninh của toàn Hợp chủng quốc Hoa Kỳ.

Trong chiến dịch tranh cử, tập đoàn Trump Organization không được đề cập đến nhiều. Đây là một tập đoàn tư nhân, không ai biết về mạng lưới kinh doanh, đối tác cũng như nhà đầu tư của Trump Organization.

Trong một phóng sự điều tra chi tiết của Newsweek đối với Trump Organization, trang báo phát hiện ra nhiều mối quan hệ thân cận giữa tập đoàn với các định chế tài chính lớn, chính khách nước ngoài, thậm chí tội phạm. Cần lưu ý, không có bằng chứng cho thấy Trump Organization có hành vi phạm pháp.

Newsweek đã tập hợp và vẽ ra sơ đồ các mối ràng buộc về hợp đồng giữa Trump Organization với những thực thể này. Kết luận đưa ra là chúng rất rối rắm và không dễ cắt đứt trong một sớm một chiều.

Rủi ro luôn tồn tại

Nếu ông Trump vào Nhà Trắng mà gia đình ông vẫn nhận bổng lộc từ tập đoàn, đương nhiên mọi quyết sách chính trị của ông sẽ làm dấy lên câu hỏi về động cơ thực đằng sau.

Cần lưu ý Trump Organization khác với tính chất của quỹ Bill, Hillary & Chelsea Clinton Foundation do bà Hillary Clinton làm giám đốc.

Donald Trump từng cáo buộc các nhà tài trợ đã đóng góp tài chính cho Quỹ Bill, Hillary & Chelsea Clinton dựa trên các quyết định của bà trong tư cách là Ngoại trưởng. Ông nói Quỹ này về bản chất chính là quỹ đen để bà Clinton rửa tiền.

Tuy nhiên theo soát xét của cơ quan kiểm toán độc lập PricewaterhouseCoopers, khoảng 90% tiền Quỹ huy động được đã được chuyển vào các chương trình từ thiện.

Không thành viên nào trong gia đình bà Clinton nhận tiền từ tổ chức, kể cả chính bà Clinton trong chiến dịch vận động tranh cử Tổng thống.

Trên thực tế, hầu hết toàn bộ ban lãnh đạo của Quỹ đều làm việc không lương.

Ngược lại, gia tộc Trump bỏ túi hàng triệu USD hàng năm từ Trump Organization.

Gia đình Donald Trump xuất hiện trong chiến dịch tranh cử.  

Do tính chất tập đoàn tư nhân, Trump Organization không có trách nhiệm công khai dòng tiền ra vào, cũng như danh tính của các đối tác và nhà đầu tư.

Những thông tin này cũng không được đề cập trong tài liệu đệ trình lên Ủy ban bầu cử liên bang của ông Trump.

Tuy nhiên Newsweek phát hiện trong báo cáo có thông tin Trump là cổ đông và người thụ hưởng của nhiều thực thể khác đặt tại nước ngoài.

Hai trong số đó là Excel Venture LCC tại khu vực French West Indies (4 vùng lãnh thổ thuộc chủ quyền Pháp, nằm ở vùng biển Caribbean), và Caribusiness Investments SRL tại Cộng hòa Dominica, hai thiên đường thuế của thế giới.

Trong số các đối tác nước ngoài của Trump Organization, nhiều công ty có mối quan hệ thân cận với chính phủ, thậm chí có vốn của chính phủ.

Bất cứ chính phủ nước nào muốn tạo ảnh hưởng lên Tổng thống Trump, có thể dàn xếp quan hệ đối tác với Trump Organization.

Họ có thể bơm tiền trực tiếp cho gia đình Trump, hoặc kín đáo hơn thì “xếp tiền đặt cọc” trong Trump Organization và chờ đến khi ông Trump rời nhiệm sở.

Đây là lý do vì sao nếu gia đình Trump không cam kết từ bỏ các mối liên hệ với Trump Organization trong và cả sau nhiệm kỳ Tổng thống của ông, thì sẽ luôn tồn tại rủi ro hối lộ, tham nhũng, dẫn đến chính sách ngoại giao của Mỹ bị ảnh hưởng, Newsweek nhận xét.

Xung đột lợi ích vì bán thương hiệu

Sự xung đột về lợi ích bén rễ từ bản chất công việc làm ăn của ông Trump trong những năm gần đây.

Công ty của ông Trump không tự xây khách sạn, văn phòng hay các bất động sản khác. Thay vào đó, nó bắt tay với các nhà thầu nước ngoài, chờ họ xây dựng xong sau đó cho thuê thương hiệu. Khách sạn gần đây nhất do chính tay ông Trump xây là vào năm 2007.

Con trai ông - Donald Trump Jr. – từng bày tỏ triển vọng làm ăn kiểu này của Trump Organization tại nhiều nước như Nga, Ukraine, Việt Nam, Thái Lan, Argentina…

Hoạt động bán thương hiệu này có thể gây ra xung đột về lợi ích.

Ví dụ với Hàn Quốc, cuối thập kỷ 90, Daewoo E&C của Hàn Quốc đã đạt thỏa thuận sử dụng thương hiệu của ông Trump cho tòa nhà Trump World Tower do họ xây tại khu thượng lưu Manhattan. Thỏa thuận này mang về cho Trump Organization 8 triệu USD tiền phí mỗi năm.

Sang đến đầu năm nay, ông Trump lại tuyên bố Hàn Quốc cần tự trang trải chi phí đầu tư vào quốc phòng an ninh, cụ thể là năng lượng hạt nhân, thay vì phụ thuộc vào viện trợ từ Mỹ.

Trong khi đó, Daewoo E&C cũng chính là một trong những công ty đi đầu trong lĩnh vực năng lượng hạt nhân của Hàn Quốc.

Mặc dù tuyên bố của ông đã được ghi hình, sau đó ông vẫn phủ nhận đã từng nói như vậy.

Gần gũi với đảng chính trị Ấn Độ

Đối với Ấn Độ, mối xung đột này còn nghiêm trọng hơn. Năm 2011, Trump cũng từng ký thỏa thuận bán thương hiệu cho công ty bất động sản của Ấn Độ là Rohan Lifescapes.

Nhưng thương vụ này vấp phải nhiều rào cản về luật pháp và bị New Delhi cấm triển khai. Donald Trump Jr. đã phải đích thân bay sang Ấn Độ, làm việc riêng với quan chức địa phương. Nhưng kết quả là Trump Organization không được hưởng ngoại lệ.

Thử tưởng tượng sự khó xử của quan chức Ấn Độ nếu người bay sang làm việc không phải là một doanh nhân Mỹ thông thường, mà là con trai của Tổng thống Mỹ?

Áp phích in hình ông Trump ngoài tòa tháp đôi tại Mumbai.  

Ngay cả khi ông Trump chạy đua bầu cử, Trump Organization vẫn ký kết thành công một thương vụ khác với Ấn Độ, đẩy Donald Trump xích lại gần các đảng phái chính trị của New Delhi.

Tháng Tư, tập đoàn ký kết với công ty bất động sản Ireo của Ấn Độ. Công ty này có mối quan hệ chặt chẽ với một chính khách nổi tiếng Ấn Độ là Sudhanashu Mittal, người sau này trở thành lãnh đạo Đảng Bharatiya Janata, đảng lớn thứ hai của Ấn Độ.

Không may thay, đây là một trong những người bị tình nghi liên quan đến vụ “rút ruột” ngân quỹ tổ chức Đại hội thể thao khối liên hiệp Anh (Commonwealth Games) thông qua các dự án của Ireo tại các thiên đường thuế.

Mặc dù ông Mittal không bị cáo buộc hình sự, nó cũng cho thấy đối tác của Trump Organization có mối quan hệ đặc biệt với các nhân vật chính trị trong nước.

Trả lời tờ Hindustan Times của Ấn Độ, ông Trump thậm chí nói đang lên kế hoạch mở đường cho bất động sản mang thương hiệu Trump thâm nhập quốc gia này.

Mối quan hệ yêu - ghét đồng minh

Tại Trung Đông, Trump cũng bán thương hiệu cho nhiều công ty có mối quan hệ với chính phủ. Ví dụ như tập đoàn Dogan Group tại Thổ Nhĩ Kỳ. Đây là một trong những gia tộc quyền lực nhất chính trường.

Trong lễ khai trương tòa tháp đôi Trump tại Istanbul, thậm chí Tổng thống Thổ Nhĩ Kỳ Recep Tayyip Erdogan còn chủ trì và có buổi hội đàm với ông Trump.

Nhưng tháng Ba năm nay, chủ tịch Dogan Group là ông Aydin Dogan vừa bị tòa án triệu tập để làm rõ nghi vấn buôn lậu nhiên liệu.

Không dừng lại ở đó, sau nhiều tuyên bố bài trừ Hồi giáo của ông Trump, ông Erdogan đã ra lệnh gỡ tên ông Trump khỏi tòa nhà tại Istanbul và gọi quyết định đó là một “sai lầm”.

Suy cho cùng, bất kể ông Trump bài khích đạo Hồi ra sao, thì Dogan Group vẫn là đối tác làm ăn của ông, và ông Erdogan vẫn là đồng minh thân cận của Mỹ.

Không chỉ làm ăn với chính khách, Trump Organization cũng chẳng ngại ký kết với những nhà độc tài, Muammar el-Qaddafi của Libya là một ví dụ.

Mỹ cáo buộc Qaddafi tài trợ cho khủng bố trong hàng thập kỷ. Nhưng với Trump Organization, đây lại là nhà đầu tư vào lĩnh vực nghỉ dưỡng béo bở ở bờ biển Địa Trung Hải của Libya.

“Tôi kiếm được rất nhiều tiền với Qaddafi. Ông ấy trả cho tôi những khoản hậu hĩnh”, Trump từng nói về  Muammar el-Qaddafi.

Làm ăn với Nga và Ukraine

Trump Organization cũng có quan hệ làm ăn với Nga và Ukraine.

Tập đoàn có liên hệ với tài phiệt khai khoáng Vladimir Potanin của Nga. Tiếp đó, ông Potanin lại được xem là một nhân vật trong nhóm “thân cận” của chính quyền Moscow. Phần lớn tài sản ông có được vào năm 1990 là nhờ chương trình đấu giá cổ phần trong doanh nghiệp nhà nước của Nga. Với Tổng thống Nga Vladimir Putin, ông Trump thường tâng bốc với những lời có cánh.

Banner giăng ngoài khu bất động sản mang thương hiệu Trump tại Dubai.  

Tại Ukraine, Donald Trump Jr. và con gái ông Trump là Ivanka Trump từng gặp gỡ ông Viktor Tkachuk, cố vấn của Tổng thống Ukraine.

Ngoài ra, nhiều thương vụ làm ăn tại Azerbaijan, Các tiểu vương quốc Arab Thống nhất, Canada, Pakistan của Trump Organization cũng liên quan đến các nhân vật chính phủ, liên đới tới những đợt điều tra chống tham nhũng.

Kết lại, Newsweek cho rằng chưa bao giờ trong lịch sử, Mỹ có một ứng viên Tổng thống có quan hệ làm ăn nhiều đến vậy với cả đồng minh lẫn kẻ thù quốc gia. Không dừng lại ở đó, những mối quan hệ này đe dọa trực tiếp tới an ninh.

“Nếu Donald Trump thắng cử nhưng gia đình ông không từ bỏ mãi mãi mối quan hệ với công ty, thì chính sách ngoại giao của Mỹ xem như đã bị bán rẻ”, trang báo viết. 

THẢO MAI