Thủy sản xuất khẩu: Giảm sức cạnh tranh vì dư lượng hóa chất

Đăng Hải

14:04 30/10/2015

Tại hội nghị “Kiểm soát an toàn thực phẩm thủy sản xuất khẩu” tổ chức tại TPHCM, ngày 29.10, đại diện Bộ NNPTNT cho biết, 9 tháng đầu năm 2015 có nhiều doanh nghiệp xuất khẩu thủy sản của VN bị Châu Âu (EU), Hoa Kỳ, Australia, Nhật Bản… cảnh báo một số lô hàng vi phạm quy định về hóa chất kháng sinh.

Thủy sản xuất khẩu: Giảm sức cạnh tranh vì dư lượng hóa chất

Ảnh minh họa.

Khó kiểm soát từ các cơ sở nuôi nhỏ lẻ

Theo Bộ NNPTNT, 9 tháng đầu năm có tới 35 lô hàng thủy sản của VN khi xuất khẩu (XK) vào thị trường Hoa Kỳ bị cảnh báo vi phạm chỉ tiêu hóa chất, kháng sinh, tăng 6 lần so với năm 2014; Australia có 4 lô, gần bằng so với cả năm 2014. Hai thị trường lớn nhập khẩu thủy sản của VN là EU và Nhật Bản cũng có đến 27 lô hàng bị cảnh báo nhiễm hóa chất và kháng sinh. Hơn nữa, số lượng hàng bị cảnh báo có các chỉ tiêu hóa chất, kháng sinh cấm tăng lên đáng kể. Cụ thể: Chloramphenicol tăng gấp 3,66 lần, Enro floxacin tăng 2,5 lần…

Đại diện Cục Quản lý chất lượng nông sản (Nafiqad) cho biết, phần lớn những lô hàng bị cảnh báo dư chất kháng sinh được các doanh nghiệp (DN), đại lý thu gom từ nhiều cơ sở nuôi nhỏ lẻ nên khó kiểm soát. Cụ thể, cơ sở nuôi trồng thủy sản chưa tuân thủ thời gian ngừng sử dụng thuốc trước ngày thu hoạch. Hơn nữa, một số cơ sở còn lạm dụng kháng sinh cấm để điều trị bệnh hay cho vào thức ăn chăn nuôi. Đại diện xí nghiệp chế biến hải sản Việt Thắng (Nha Trang) cho rằng, khi thu mua từ đại lý nhỏ lẻ, việc xác định, kiểm kháng sinh và vi sinh rất khó kiểm soát nếu nhà máy, DN không đủ điều kiện.

Theo Bộ NNPTNT, với tình trạng trên, khả năng cạnh tranh của thủy sản trong thời gian tới rất khó khăn nếu không có giải pháp kịp thời. “Cần phải kiểm tra, truy xuất nguồn gốc sản phẩm thường xuyên; đồng thời quản lý chặt các nhà thuốc thú y. DN cần thay đổi tư duy xây dựng vùng nguyên liệu ổn định, còn nếu cứ mua nguyên liệu trôi nổi sẽ không tránh khỏi hàng thủy sản của chúng ta bị nhiễm, dư thuốc kháng sinh” - ông Vũ Văn Tám - Thứ trưởng Bộ NNPTNT - cảnh báo.

Đừng để nước đến chân mới nhảy

Ông Đặng Quốc Tuấn - Chủ tịch Tập đoàn Việt - Úc - cho rằng, đứng trước sức ép cạnh tranh hội nhập, ngành tôm XK của VN mỗi năm mang về khoảng 4 tỉ USD. Tuy nhiên, do chất lượng con tôm không ổn định nên những thị trường tốt dần mất hết. Do đó trong thời gian tới, cần kiểm tra kỹ về dư lượng kháng sinh, hóa chất trong con tôm XK và kéo giá thành xuống để lấy lại thị trường. Đây là trách nhiệm của các nhà chế biến nên cần định hướng rõ ràng để kết nối thị trường tôm ngày một mở rộng. Nhà nước cũng phải đưa ra rào cản và công cụ giám sát kiểm tra.

Ông Vũ Văn Tám cho rằng, trước mắt Bộ NNPTNT sẽ xây dựng và triển khai chương trình mang tính đặc thù là chương trình kiểm soát hóa chất, kháng sinh trong thủy sản nuôi từ nay đến cuối năm. Ông Tám đề nghị Cục Quản lý chất lượng nông lâm sản và thủy sản chủ trì soạn thảo chương trình, có mục tiêu, nội dung cụ thể và nêu rõ trách nhiệm các đơn vị, hiệp hội, địa phương. Chương trình này trước mắt tập trung vào con tôm nước lợ. Đồng thời, yêu cầu các cơ quan tăng cường tần suất giám sát và cảnh báo, lập danh mục DN bị cảnh báo. Thanh tra Bộ NNPTNT cũng sẽ phối hợp với các cơ quan của Bộ Công an để điều tra, xử lý nghiêm đường dây buôn lậu các loại vật tư, hóa chất, kháng sinh cấm. Về lâu dài, cơ quan quản lý nhà nước cần triển khai tốt đề án tái cơ cấu trong lĩnh vực thủy sản, tổ chức lại sản xuất theo chuỗi giá trị, tăng cường liên kết dọc và ngang.

Theo Báo Lao Động