Thực phẩm bẩn tràn lan: “Đã đến lúc cần xử lý trách nhiệm của người đứng đầu”

Khánh Linh

15:25 01/05/2016

Đó là nhận định của ông Nguyễn Mạnh Hùng - Phó Chủ tịch kiêm Tổng thư ký Hội tiêu chuẩn và bảo vệ Người tiêu dùng Việt Nam khi trao đổi với PV về thực trạng thực phẩm bẩn tràn lan và hành vi sử dụng chất cấm trong chăn nuôi gây rúng động dư luận trong thời gian gần đây.

Thực phẩm bẩn tràn lan: “Đã đến lúc cần xử lý trách nhiệm của người đứng đầu”

Ảnh minh họa.

(?) Có ý kiến cho rằng, hiện nay các chế tài xử phạt đối với các hành vi sử dụng chất cấm trong chăn nuôi còn chưa đủ mạnh và có tính răn đe nên tình hình hiện nay còn diễn biến rất phức tạp. Theo ông, trong thời gian tới, chúng ta nên có hướng giải quyết nào mạnh tay hơn so với thời điểm hiện tại?

Tôi cho rằng, chế tài xử phạt hành chính hành vi sử dụng chất cấm trong chăn nuôi đối với chăn nuôi nông hộ, từ 5 - 10 triệu đồng và đối với chăn nuôi trang trại, từ 10 – 20 triệu đồng thì đúng là chưa đủ mạnh. Tuy nhiên, biện pháp khắc phục hậu quả, buộc tiêu hủy vật nuôi trong trường hợp tái phạm cũng là biện pháp mạnh nhưng chưa triệt để. Bởi lẽ những trang trại lớn với đàn gia súc hàng ngàn con, hoặc tuy chỉ là quy mô nông hộ nhưng với số đông vi phạm thì lần đầu vi phạm sẽ không bị áp dụng biện pháp tiêu hủy, điều đó đồng nghĩa vẫn được lưu thông sau một thời gian chất cấm bị đào thải, nhưng việc kiểm soát là không khả thi, cuối cùng người tiêu dùng có thể vẫn là đối tượng phải gánh chịu hậu quả. Về chế tài xử lý hình sự thì đã đủ mạnh.

Để ngăn chặn hành vi sử dụng chất cấm trong chăn nuôi, tôi cho rằng biện pháp hàng đầu là tăng cường công tác kiểm tra, phát hiện và xử lý thật nghiêm.

Thực tế cho thấy, sử dụng chất cấm trong chăn nuôi tuy là vấn đề rất “nóng” hiện nay, nhưng không phải là vấn đề mới. Ít nhất, từ năm 2006, Cục Chăn nuôi đã phát hiện. Năm 2011, Hội chúng tôi qua khảo sát cũng phát hiện, sau đó tổ chức hội thảo để công bố và gửi báo cáo và kiến nghị lên các cơ quan có trách nhiệm của Nhà nước. Đặc biệt, hội thảo đã cung cấp thông tin nhiều chiều, được nhiều báo chí đăng tải. Người tiêu dùng từ chỗ quay lưng với thịt lợn đã tiêu dùng trở lại, nên đã giúp người chăn nuôi có đầu ra, cứu ngành chăn nuôi thoát khỏi vụ “thịt lợn siêu nạc” từ việc sử dụng chất cấm. Những tưởng là bài học đắt giá cho người chăn nuôi. Nhưng câu hỏi đặt ra, tại sao sau một thời gian tạm lắng, tình trạng sử dụng chất cấm trong chăn nuôi lại trầm trọng hơn, khi không chỉ ở các cơ sở chăn nuôi nông hộ mà xảy ra ở cả những trang trại quy mô lớn, không chỉ ở một vài địa phương mà xảy ra ở nhiều tỉnh, thành phố? Câu trả lời đã được chính cơ quan chức năng đưa ra trong một cuộc hội thảo gần đây. Đó là trước đây kiểm tra chủ yếu nhắc nhở, vừa qua đạt kết quả là do xử lý, xử phạt, đưa lên báo chí.

Tôi tin rằng, những hình ảnh tiêu hủy vật nuôi mà Đài truyền hình, báo chí đã đưa tin có tác động mạnh đến những người chăn nuôi cố tình coi nhẹ sức khỏe người tiêu dùng.

Một biện pháp mạnh khác là người tiêu dùng sử dụng quyền lựa chọn của mình theo pháp luật, để tẩy chay thực phẩm bẩn, trong đó có sản phẩm thịt lợn dùng chất cấm. Vấn đề là ở chỗ, cơ quan chuyên môn hướng dẫn cách phân biệt để người tiêu dùng lựa chọn. Việc công khai danh tính người sản xuất có hành vi vi phạm là chưa đủ. Bởi lẽ, thịt lợn là mặt hàng tươi sống, hầu như không có nhãn mác, đã ra chợ thì đều như nhau, có muốn tẩy chay người sản xuất cũng khó.

Tất nhiên còn nhiều giải pháp khác, trong đó từ chính người chăn nuôi, từ sự vào cuộc của chính quyền, đoàn thể, tổ chức nghề nghiệp, tổ chức xã hội các cấp. Đã đến lúc cần xử lý trách nhiệm của người đứng đầu.

(?) Với tư cách là Phó Chủ tịch Tổng thư ký Hội Tiêu chuẩn và Bảo vệ NTD VN, theo ông phía các hộ nuôi trồng, chăn nuôi, doanh nghiệp và cá tổ chức, cơ quan chức năng có liên quan cần có những hành động cụ thể như thế nào để tăng cường bảo vệ quyền lợi của người tiêu dùng, giúp họ được sử dụng những sản phẩm sạch đúng nghĩa?

Hiện nay, nhiều doanh nghiệp có tầm nhìn xa đã đầu tư, áp dụng các mô hình tiên tiến sản xuất theo chuỗi để có sản phẩm an toàn, không chỉ vươn ra thị trường thế giới mà có thể đứng vững ngay trên “sân nhà” khi nhiều hiệp định thương mại thế hệ mới đã được ký kết. Nhưng cũng không ít tổ chức, cá nhân kinh doanh chỉ vì hám lợi trước mắt mà có những hành vi vi phạm pháp luật, có thể dẫn đến phá sản hoặc vướng vào vòng lao lý. Vì vậy, việc tuân thủ pháp luật, trong đó có việc không dùng chất cấm, thuốc kháng sinh ngoài danh mục trong chăn nuôi, không chỉ bảo vệ người tiêu dùng mà bảo vệ cho chính quyền lợi của người sản xuất. Phát huy trách nhiệm của cộng đồng doanh nghiệp trong việc sản xuất, kinh doanh, cung ứng ra thị trường những sản phẩm thực phẩm sạch, an toàn.

Vấn đề an toàn thực phẩm nói chung và sử dụng chất cấm trong chăn nuôi không còn là vấn đề báo động nữa. Hiểm họa không phải sẽ đến, sắp đến, mà nó đã hiện hữu trong bữa ăn hàng ngày của mỗi gia đình, mỗi bếp ăn tập thể. Vì vậy, dù đứng trên góc độ nào, cần phải hành động và coi việc đó là của chính mình, chứ không phải của ai đó. Về phía cơ quan chức năng nên tránh đổ lỗi cho nhau. Đối với người tiêu dùng, họ chỉ biết nhà nước, còn trách nhiệm thuộc Bộ, ngành nào là việc phân công của Nhà nước. Các cơ quan chức năng vừa qua đã vào cuộc, đem lại những kết quả tích cực. Đứng ở góc độ bảo vệ quyền lợi người tiêu dùng, Hội chúng tôi rất mong các cơ quan chức năng duy trì thường xuyên công tác thanh, kiểm tra và xử lý nghiêm các hành vi vi phạm. Vụ nào vi phạm hình sự thì kịp thời truy tố để không chỉ bảo đảm sự nghiêm minh của pháp luật mà còn có tác dụng ngăn ngừa tội phạm.

Mong các tổ chức đoàn thể, tổ chức nghề nghiệp, tổ chức xã hội phát huy vai trò trong việc tuyên truyền, phổ biến, giáo dục, vận động, giám sát, phát hiện, kiến nghị, tố cáo hành vi vi phạm.

Người tiêu dùng, vừa là nạn nhân nhưng cũng vừa là người quyết định sự sống còn của nhà sản xuất. Việc chọn mua những thực phẩm sạch, an toàn không chỉ bảo vệ sức khỏe cho mình và gia đình mà còn góp phần khuyến khích sản xuất thực phẩm an toàn, đẩy lùi sản xuất phẩm bẩn.

Xin cảm ơn ông!

Theo Báo Lao Động