Người Việt khó yêu hàng Việt: Đừng đòi yêu mù quáng!

Minh Thái

08:47 18/09/2015

Phải nhìn thẳng vào sự thật rằng năng lực cạnh tranh của hàng Việt còn yếu để cải tiến từ sản xuất đến phân phối, cơ chế chính sách.

Người Việt khó yêu hàng Việt: Đừng đòi yêu mù quáng!

Ảnh minh họa.

Ông Vũ Vinh Phú, Chủ tịch Hiệp hội Siêu thị Hà Nội bày tỏ ý kiến như vậy khi trao đổi về chuyện tình yêu của người Việt với hàng Việt.

Dùng tăm bông Thái đã 10 năm

Nhắc đến câu chuyện rất nhỏ là chiếc tăm bông Thái Lan, ông Vũ Vinh Phú cho biết, bản thân ông đã dùng, đã thích tăm bông Thái cả chục năm nay và sẽ tiếp tục mua tăm bông Thái. Lý do ông đưa ra rất đơn giản, đó là tăm bông Thái có "thâm niên" tốt, giá cả hợp lý, êm tai và đảm bảo vô trùng.

"Tôi đi du lịch Thái Lan và thích tăm bông Thái từ cách đây hơn chục năm. Người ta vẫn nói: Trăm nghe không bằng một thấy, trăm thấy không bằng một sử dụng, phải thử nghiệm, khảo sát hàng năm mới đánh giá được. Mà điều đáng lưu ý là khi dùng thì người nọ lan truyền người kia, tính lan tỏa phải để hữu xạ tự nhiên hương, chứ nói vống lên chưa chắc đã tốt.

Nhưng câu chuyện tăm bông chỉ là rất nhỏ, hàng tiêu dùng Việt Nam không cẩn thận sẽ thua hàng Thái. Tôi cho rằng, không làm được cái nhỏ thì đừng làm cái lớn. Trong miền Nam có những cửa hàng hoàn hảo chuyên bán hàng liên doanh và hàng Thái, chiết khấu, trợ giá, bán hàng không hết có thể đổi lại. Hàng Trung Quốc cũng thâm nhập Việt Nam kiểu như thế, thậm chí còn có lợi thế là giá rẻ", ông Phú nói.

Cũng theo ông Phú, Việt Nam đã phát động phong trào người Việt dùng hàng Việt từ dăm bảy năm nay nhưng vì chưa đạt yêu cầu nên người Việt vẫn khó yêu hàng Việt. Ông chỉ rõ nguyên nhân:

"Thứ nhất, sự chuyển mình của nền sản xuất Việt Nam chậm, từ cải tiến mẫu mã, hạ giá thành, tiếp thị, quảng cáo..., kể cả mối liên kết giữa sản xuất và phân phối để tổ chức tốt phân phối hàng Việt còn nhiều vấn đề.

Thứ hai, năng lực cạnh tranh của hàng Việt chưa bằng các hàng các nước, nhất là hàng Thái Lan. Hàng Thái Lan chỉ đắt hơn hàng Việt 5-10% nhưng giá trị sử dụng lại gấp 1,5 lần. Trong nhà của các gia đình Việt Nam nào chẳng có một mặt hàng Thái Lan nào đó, không điện máy thì mỹ phẩm, chậu nhựa, đôi dép... Tôi cũng đang đi dép Thái Lan. Vì thế, đừng bắt người dân yêu hàng Việt một cách mù quáng, duy ý chí mà phải bằng năng lực cạnh tranh, mẫu mã đẹp, bằng tiếp thị tốt. Chính người Việt phải tự nâng hàng Việt lên chứ đừng hạ xuống".

Chủ tịch Hiệp hội siêu thị Hà Nội cho rằng, người Thái có cách tiếp cận thị trường Việt Nam rất nhẹ nhàng, từ hội chợ, du lịch đến hàng trăm cửa hàng Thái trên đất Việt... Tất cả những cái đó là tại Việt Nam kém.

"Kinh phí xúc tiến thương mại của nội địa khoảng 100 tỷ đồng thì giải quyết được gì? Sắp tới không chỉ hàng Thái mà hàng Hàn Quốc, hàng Đài Loan (Trung Quốc), châu Âu... theo vào. Miếng bánh chỉ có thế, bây giờ hàng Việt lớn lên thì hàng Thái kém đi, ngược lại, nếu hàng Thái, hàng Hàn lớn lên thì hàng Việt đi xuống.

Đừng tưởng 80% hàng Việt trong siêu thị là ghê gớm, tỷ lệ đó có thể tụt xuống. 80% hàng Việt trong siêu thị chủ yếu là hàng nông sản thực phẩm chứ không phải hàng công nghiệp tiêu dùng. Hàng công nghiệp tiêu dùng Việt Nam thua Hàn Quốc, hàng Thái, các nước châu Âu..., nếu lại thêm hàng lậu, hàng giả thì hàng Việt sẽ bị mất chỗ đứng luôn. Bởi thế, đừng tự "ru ngủ" rằng con số 80% kia là thắng to, phải cảnh giác, đừng chủ quan", ông cảnh báo.

Tự mình làm yếu mình

Trong câu chuyện của mình, ông Vũ Vinh Phú thẳng thắn chỉ ra vấn đề hệ thống phân phối đang làm hàng Việt yếu đi. Cụ thể, hàng Việt phải qua quá nhiều tầng lớp trung gian, chiết khấu cao, đến khi vào các cửa hàng lẻ, siêu thị thì "chết" bởi giá thành sản phẩm đã bị đẩy lên, khi đó hàng Thái, hàng Hàn... chắc chắn thắng thế.

"Đã có thống kê về việc một con gà phải "cõng" 14 loại phí hay có tới 500 loại thuế, phí trong chăn nuôi của Bộ NN&PTNT, từ phí kiểm dịch, phí đối với quả trứng, đến di chuyển cũng đánh phí... Một con số khác được các nhà kinh tế đưa ra, đó là ở Việt Nam, trung bình 1 đồng lợi nhuận doanh nghiệp phải mất 1,02 đồng để bôi trơn. VCCI cũng đã thống kê có tới 32% doanh nghiệp phải trả phí "bôi trơn" cho cán bộ thuế... Tất cả những thứ ấy sẽ chui vào giá thành sản phẩm. Mọi thứ của Việt Nam đều đang lép vế so với hàng ngoại, kể cả cơ chế chính sách nhà nước, chi phí tiêu cực, hệ thống phân phối, cách tiếp cận... Chúng ta đang tự hại chúng ta là chính, còn bên ngoài cũng chỉ là một phần.

Tỷ phú người Thái của tập đoàn BJC (Thái Lan) từng tuyên bố, khi hoàn thành thương vụ Metro sẽ bán 60% hàng Thái, còn 40% hàng Việt và các nước khác. Đó là thách thức! Lotte của Hàn Quốc đang có các gian hàng bán hàng Hàn Quốc, Việt Nam làm gì được?! Sự quyết định cuối cùng thuộc về người tiêu dùng. Bởi thế Việt Nam đừng làm theo phong trào, chúng ta đang theo kiểu "phong trào lắng xuống, phong trào lại lên". Cả địa bàn nông thôn như thế mà mấy tháng mới đưa hàng Việt về phục vụ bà con một lần thì giải quyết được gì? Phải tổ chức tốt hệ thống phân phối nông thôn mới hiệu quả".

 

Một lần nữa, Chủ tịch Hiệp hội Siêu thị Hà Nội nhắc nhở, Việt Nam phải nhìn thẳng vào sự thật để cải tiến, từ sản xuất đến phân phối, cơ chế chính sách.

"Giá rẻ thôi chưa đủ, chất lượng mới quan trọng. Điều cơ bản là hàng Việt có đáp ứng được nhu cầu tiêu dùng của thị trường hay không, từ giá cả, chất lượng đến tiếp thị, trách nhiệm khi hàng hoá có vấn đề. Nếu không đáp ứng được thì lập tức sẽ bị loại bỏ khỏi thị trường", ông Phú nhấn mạnh.

Theo Báo Đất Việt

BizLIVE - Gặp gỡ