Doanh nghiệp đặt dấu hỏi rất lớn tới chính phủ

Lan Anh

16:28 29/09/2016

BizLIVE -

Không chỉ là 'chính phủ kiến tạo' mà phải là một 'chính phủ hành động' và làm sao giảm thủ tục hành chính, giúp doanh nghiệp có vốn là câu hỏi mà nhiều doanh nghiệp mong đợi.

Doanh nghiệp đặt dấu hỏi rất lớn tới chính phủ

Ảnh minh họa

Không chỉ là 'kiến tạo' mà phải 'hành động'

Tại Diễn đàn kinh doanh lần thứ 3 với chủ đề “Vượt qua thách thức” do Tạp chí Forbes Việt Nam đã tổ chức tại TP.HCM ngày 29/9, Thứ trưởng Bộ Công thương, Trần Quốc Khánh, đầu tư công phải tuân thủ quy định về đầu tư công, giải phóng tiềm năng của doanh nghiệp bằng cách tạo điều kiện cho họ. Hiện đang có 247 ngành kinh doanh có điều kiện và 447 thủ tục hành chính, duy nhất kinh doanh khí hóa lỏng đang có bất cập.

Bộ trưởng Bộ Công Thương đã quyết tâm cải cách thủ tục hành chính để cải thiện môi trường kinh doanh. Nếu chúng ta có đầu tư công hiệu quả và môi trường đầu tư cải thiện thì không nhất thiết phải có chính sách tiền tệ nới lỏng.

Ông Mai Hữu Tín, Chủ tịch tập đoàn UNI, chúng ta xác định một 'chính phủ kiến tạo' là đúng, nhưng chính phủ không làm những điều đó thì thế nào? Doanh nghiệp đặt dấu hỏi rất lớn vào hành động của chính phủ. Điều chúng tôi đang lo lắng là những tiến bộ chúng ta đạt được vẫn còn chưa đủ để xoay chuyển tình huống. Tuy nhiên làm thế nào để thông điệp của chính phủ có thể truyền đạt đến các cơ quan quản lý và họ thực hiện tốt thì mới đáng mừng cho doanh nghiệp Việt.

Theo ông Dominic Sriven, Chủ tịch công ty Quản lý quỹ Dragon Capital, tuần rồi tôi đi hội thảo ở Hồng Kông có 300 doanh nghiệp tham dự, tôi thấy số lượng doanh nghiệp tham dự tìm hiểu Việt Nam gấp 4 lần số đăng ký. Điều này cho thấy Việt Nam có nhiều ưu điểm trong con mắt nhà đầu tư nước ngoài dù vẫn còn những thách thức đang đặt ra. Điều này cũng thể hiện sự tăng trưởng của thị trường chứng khoán từ 2012 đến nay, năm nào cũng tăng phù hợp với sự phục hồi của nền kinh tế Việt Nam.

Đây là cơ hội khai thác sự quan tâm của các nhà đầu tư nước ngoài vào thị trường vốn (cổ phiếu và trái phiếu). Trong số doanh nghiệp muốn đầu tư vào thị trường Việt Nam khi tham gia tại hội thảo ở Hồng Kông trên thì điều họ quan tâm chính là làm sao đầu tư được tại Việt Nam. Vì nhìn từ con mắt của nhà đầu tư nước ngoài thì họ cho rằng Việt Nam là môi trường không thể đầu tư được (về thị trường tài chính). Ở Việt Nam có câu: “Hai bà già một con vịt thành cái chợ”, nhưng hầu như hiện nay chỉ có một con vịt thôi.

Nhà nước làm những gì doanh nghiệp không làm, còn lại để doanh nghiệp làm. Đây chính là câu “chính phủ phục vụ”, tạo điều kiện cho doanh nghiệp hoạt động.

Vấn đề nhà nước thoái vốn khỏi các doanh nghiệp nhà nước, các nhà đầu tư nước ngoài rất quan tâm đến việc này. Trong các tài liệu nghiên cứu của Dragon Capital đã viết hơn chục năm nay, một tinh thần của nhà đầu tư nước ngoài là không muốn nghe nữa. Đây có thể không công bằng với Chính phủ Việt Nam, chúng ta hiểu cho nhà đầu tư nước ngoài vì họ nghe nói “cổ phần hóa” chỉ có 3 từ nhưng thực tế chúng ta làm thì vô cùng phức tạp.

Chẳng hạn, 10 năm cổ phần hóa Mobile phone, một ngân hàng đầu tư nước ngoài là nhà tư vấn cổ phần hóa đã phải đưa ra 5 con số về giá trị của Mobile phone. Giá thấp nhất là 500 triệu USD, cao nhất là 3,2 tỷ USD. Với những con số như vậy thử hỏi nhà đầu tư nước ngoài nhẩy vào làm sao?

TPP không thông qua, Chính phủ Việt Nam vẫn thực hiện cải cách

Theo ông Trần Quốc Khánh, Thứ trưởng Bộ Công thương, nếu Hoa Kỳ không thông qua Hiệp định đối tác chiến lược xuyên Thái Bình Dương (TPP) thì nó không thể nào có hiệu lực. Tôi hy vọng chính phủ của ông Obama có thể thông qua TPP đúng thời điểm.

Tuy nhiên, vấn đề quan trọng hơn là không phải vì không có TPP mà chúng ta dừng cải cách của mình. Khi tôi nhận lệnh tham gia đàm phán TPP Thủ tướng nói rằng tham gia TPP vì chính chúng ta, xem chúng ta có đáp ứng được điều kiện trong TPP không, nếu không thì dừng. Chúng tôi cho rằng các quy định của TPP là đồng chiều với tái cơ cấu và cải cách của Việt Nam. Họ yêu cầu chúng ta đàm phán về môi trường, đảm bảo sự lao động cho người dân, trong quá trình tăng trưởng không hy sinh môi trường, áp dụng các chuẩn mực minh bạch trong đầu tư công… Những điều kiện này cũng nằm trong sự thay đổi và cải cách của Việt Nam.

Nếu không có TPP thì các chủ trương đó vẫn tiếp tục vì nó có trước khi chúng ta tham gia TPP. Liệu Chính phủ có tiếp tục một mô hình đổi mới từ năm 1986 hay không?  Đến nay, Chính phủ vẫn quyết tâm với những mục tiêu đó.

Về sự kiện Brexit của nước Anh có làm ảnh hưởng đến Hiệp định song phương Việt Nam – EU thì chúng ta chưa biết người dân Anh bao giờ mới hoàn tất? Tuy nhiên, chúng tôi vẫn hết sức nỗ lực thông qua đúng theo lộ trình để Hiệp định này có hiệu lực vào năm 2018.

Về phía doanh nghiệp đã chuẩn bị gia nhập TPP chưa? Ông Mai Hữu Tín, Chủ tịch tập đoàn đầu tư UNI, hầu hết những doanh nghiệp Việt Nam chưa nghiên cứu TPP cho đến khi TPP được thông qua thì doanh nghiệp chúng ta mới “chạy”.

Chúng tôi cũng không kỳ vọng TPP sẽ được thông qua sớm. Hiện giờ tinh thần doanh nghiệp ở trong tư thế làm việc chắc và không mơ hồ, không chạy trước đón đầu việc này. Củng cố hoạt động và tăng cường năng lực của mình. Chúng tôi mong Chính phủ Việt Nam không ngừng cải cách dù TPP có diễn ra hay không. Nếu chúng ta lùi thì sẽ không còn cơ hội.

Hiện Việt Nam đứng thứ 90 trong hơn 180 quốc gia trên thế giới. Cuối năm nay, nếu Việt Nam tăng hạng thì mới chính thức thấy được nỗ lực của Chính phủ Việt Nam.

Vốn xã hội thì nhiều mà doanh nghiệp Việt rất thiếu vốn

Bức xúc về vấn đề vốn cho doanh nghiệp, Chủ tịch kiêm Tổng giám đốc công ty cổ phần Dầu khí Alpha, cho rằng trọng tâm cải cách của chúng ta là về doanh nghiệp và doanh nghiệp Việt vẫn đang thiếu vốn. Nếu TPP đưa những nhà đầu tư nước ngoài đến đây thì nếu doanh nghiệp Việt không làm thì doanh nghiệp nước ngoài sẽ làm.

Về vốn cho doanh nghiệp thì không có căn cơ nào và chưa giải quyết được. Vốn không đến được doanh nghiệp mà đi ra các kênh khác, vốn ngân hàng mua trái phiếu Chính phủ rồi lại vào đầu tư công. Vậy doanh nghiệp lấy đâu ra tiền để kinh doanh? Hiện nay chúng tôi rất thiếu vốn mà ngân hàng đòi tài sản đảm bảo, đòi bảo lãnh…

Nhà nước làm sao để vốn vào doanh nghiệp, vì vốn trong xã hội nhiều nhưng không vào doanh nghiệp.

Trả lời những băn khoăn của Chủ tịch công ty cổ phần Dầu khí Alpha, Thứ trưởng Bộ Công Thương, Trần Quốc Khánh cho rằng, doanh nghiệp vay vốn ngân hàng không phải là phương án tốt, doanh nghiệp nếu tốt có thể phát hành trái phiếu, lên sàn chứng khoán huy động vốn, gọi vốn đầu tư từ các quỹ đầu tư… Không nhất thiết Nhà nước đứng ra lo vốn cho doanh nghiệp. Nhà nước đã làm việc của mình là giữ cho lãi suất ổn định.

Đại diện một doanh nghiệp cho biết, hiện chúng ta có tới 247 ngành kinh doanh có điều kiện, làm sao giảm lại. Vốn và thuế cho doanh nghiệp khởi nghiệp thế nào? Thuế ở Việt Nam chung nhất từ Trung ương và địa phương, áp như nhau từ doanh nghiệp lớn lẫn nhỏ và khởi nghiệp. Chúng tôi có hy vọng gì vì tới hiện tại chúng tôi chưa thấy một thực thi hiệu quả?

Thứ trưởng Khánh cho biết, một doanh nghiệp Việt mua một thị trấn Buford ở Mỹ thì thấy nếu một doanh nghiệp muốn mở một quán cà phê ở thị trấn này phải mất 9 tháng, nhưng mở tại Việt Nam chỉ mất 02 ngày. Thủ tục hành chính không có tội. Chỉ còn cách đảm bảo thủ tục hành chính phải minh bạch, đơn giản… Bộ Công Thương không đặt ra mỗi năm cắt giảm bao nhiêu thủ tục hành chính mà những thủ tục có lý do tồn tại thì vẫn đảm bảo nó tuân thủ nguyên tắc, minh bạch, đơn giản…

Còn theo ông Dominic Scriven, Chủ tịch, công ty Quản lý quỹ Dragon Capital, doanh nghiệp đừng sợ không có vốn nhưng phải làm thế nào để lấy được vốn. Doanh nghiệp khởi nghiệp (start up) lấy vốn ở đâu? Hiện ở Việt Nam có hơn 20 chương trình hỗ trợ về khởi nghiệp. Theo ý kiến cá nhân tôi thì không cần phải ưu đãi về thuế.

LAN ANH

Bảng giáThị trường

VN-Index 722.14 ▲ 2.58 (0.36%)

 
VN-Index 722.14 2.58 0.36%
HNX-Index 91.37 1.47 1.61%
UPCOM 57.52 -0.14 -0.25%
DJIA 16,038.48 11.43 0.07%
Nasdaq 4,286.74 2.99 0.07%
Nikkei 225 16,122.71 -881.59 -5.47%
FTSE 100 5,632.19 -57.17 -1.02%

BizLIVE - Gặp gỡ