Thảm họa chứng khoán thách thức “giấc mơ Trung hoa”

Ngọc Hà

16:13 17/07/2015

Những ngày qua, cả thế giới đã nín thở khi thị trường chứng khoán Trung Quốc bất ngờ lao dốc, với tổng giá trị thiệt hại bằng 14 lần Tổng sản phẩm quốc nội (GDP) của Hy Lạp (khoảng 3.200 tỷ USD).

Thảm họa chứng khoán thách thức “giấc mơ Trung hoa”

Sắc đỏ bao phủ thị trường chứng khoán Trung Quốc làm sụp đổ hy vọng của các nhà đầu tư

Sắc đỏ bao phủ thị trường chứng khoán Trung Quốc làm sụp đổ hy vọng của các nhà đầu tư

Mặc dù những biện pháp cứu thị trường mạnh mẽ của Chính phủ Trung Quốc đã dần hạn chế cuộc khủng hoảng kinh tế do thảm họa chứng khoán gây ra cho nước này, song những tác động mà nó gây ra chắc chắn còn lâu dài. 

Sau một thời kỳ dài gần 7 năm đi ngang và tích lũy, thị trường chứng khoán Trung Quốc đã chứng kiến một đợt sóng tăng cực kỳ mạnh mẽ bắt đầu từ tháng 6/2014 và kéo dài liên tục đến nửa đầu năm 2015. Cụ thể, các chỉ số chứng khoán Shanghai Composite Index và Shenzhen Composite Index đã tăng tới 190%.

Bên cạnh việc tăng giá, thanh khoản thị trường cũng đã tăng trưởng đột biến. Giá trị giao dịch trong giai đoạn gần đây đạt gần 400 tỷ USD tăng gấp 10 lần so 12 tháng trước đó, đồng thời đã vượt qua thị trường chứng khoán Mỹ.

Tuy nhiên, đà tăng điểm kéo dài suốt 1 năm qua đã xuất hiện những dấu hiệu đổ vỡ đầu tiên khi thị trường chứng khoán Trung Quốc bất ngờ quay đầu sụt giảm mạnh kể từ ngày 15/6/2015, với tổng mức giảm lên tới hơn 30%, tương đương với mức “bốc hơi” của khoảng 3.200 tỷ USD. Đây là mức suy giảm nghiêm trọng nhất của thị trường chứng khoán Trung Quốc kể từ năm 1992.

Giới phân tích khẳng định chính “thị trường con bò” (thị trường xu thế tăng) được Chính phủ Trung Quốc ủng hộ giữa chừng đã biến thành “thị trường con gấu” (thị trường xu thế giảm), khiến Chính phủ Trung Quốc đứng trước thách thức về uy tín chưa từng có. Nếu không xử lý kịp thời có thể sẽ làm nhạt màu “giấc mơ Trung Hoa”.

Chính mức tăng trưởng của thị trường chứng khoán không đi kèm với tăng trưởng kinh tế là một trong những nguyên nhân khiến “bong bóng” trên thị trường chứng khoán Trung Quốc bị vỡ.

Trong khi kinh tế Trung Quốc đang rơi vào trạng thái suy giảm kéo dài, với tốc độ tăng trưởng hiện GDP chỉ đạt 7%, thì giá cổ phiếu lại tăng cao mà không đi kèm với sự cải thiện trong kết quả kinh doanh của doanh nghiệp đã khiến chỉ số mức định giá (P/E) thị trường bị đẩy lên quá cao.

Bên cạnh đó, việc Ngân hàng Nhân dân Trung Quốc (PBOC) đã liên tiếp giảm lãi suất và giảm tỷ lệ dự trữ bắt buộc kể từ cuối năm 2014 đã tạo ra niềm tin về việc nới lỏng tiền tệ giúp giá cổ phiếu ở Trung Quốc tăng cao nhanh chóng và thu hút các nhà đầu tư trên thị trường chứng khoán. Ước tính có khoảng 348 tỷ USD tiền vay mượn từ ngân hàng đã được các nhà đầu tư nhỏ lẻ của Trung Quốc đặt cược vào chứng khoán.

Thêm vào đó, giá vàng, giá bất động sản giảm và lãi suất tiền gửi ngân hàng ở mức thấp khiến dòng tiền của người dân Trung Quốc đổ dồn sang thị trường thay thế là đầu tư cổ phiếu. Sự hấp dẫn về lợi nhuận từ xu thế tăng điểm liên tục của thị trường chứng khoán Trung Quốc đã khiến nhiều nhà đầu tư đổ xô tham gia vào thị trường, tạo thành một làn sóng đầu tư theo phong trào lan rộng khắp cả nước.

Tại thời điểm đó, đã có những cảnh báo rằng “bong bóng” chứng khoán đang được bơm căng này của Trung Quốc sẽ không thể trụ vững trong 6 tháng. Thế nhưng, những khoản lợi suất khổng lồ có lúc lên tới 77 lần chỉ trong 4 ngày đã khiến mọi lời cảnh báo đều bị bỏ ngoài tai.

Thực tế, chính quyền của Chủ tịch Tập Cận Bình và Thủ tướng Lý Khắc Cường đã coi “thị trường con bò” là một trong những biện pháp để thực hiện “giấc mơ Trung Hoa”. Do đó, khi "bong bóng" vỡ, chính quyền trung ương đã huy động bộ máy nhà nước khổng lồ để “cứu thị trường không giới hạn”, với biện pháp đầu tiên là chi 19 tỷ USD để cứu thị trường chứng khoán.

Dẫu đây là hành động “mất bò mới lo làm chuồng”, nhưng muộn còn hơn không. Vào phút cuối, những biện pháp “cứu thị trường” đã chống lại được cơn “giảm điên cuồng”. Tuy nhiên, việc “cơn bão đỏ” vẫn hoành hành trên thị trường đã tạo ra vết thương không thể lành về tâm lý của các nhà đầu tư chứng khoán. Nếu trong tương lai, giới quyết sách Trung Quốc không thể ổn định được thị trường chứng khoán, nền tảng chính trị thực hiện “giấc mơ Trung Hoa” chắc chắn sẽ bị xói mòn.

Theo Báo Hải Quan

Bảng giáThị trường

VN-Index 924.4 ▼ -2.85 (-0.31%)

 
VN-Index 924.4 -2.85 -0.31%
HNX-Index 110.45 -0.46 -0.42%
UPCOM 54.1 0.04 0.07%
DJIA 24,504.8 118.77 0.48%
Nasdaq 6,862.32 -12.76 -0.19%
Nikkei 225 22,758.07 -108.1 -0.47%
FTSE 100 7,503.13 2.72 0.04%
Thăm dò ý kiến
Năm 2018, kênh đầu tư nào sẽ sinh lợi nhất?

Emagazine