Đề nghị đặt Sở Giao dịch Chứng khoán Việt Nam ở Hà Nội: Nên cẩn trọng!

Lê Trọng Nhi

12:34 20/04/2015

BizLIVE - Tôi nghĩ rằng còn chưa nhiều người biết đến hai sự việc trùng hợp ngẫu nhiên 40 năm trước, ít nhiều có liên quan đến thị trường chứng khoán Việt Nam và Sở Giao dịch Chứng khoán TP.HCM (HOSE).

Đề nghị đặt Sở Giao dịch Chứng khoán Việt Nam ở Hà Nội: Nên cẩn trọng!

Ông Lê Trọng Nhi.

Tôi nghĩ rằng còn chưa nhiều người biết đến hai sự việc trùng hợp ngẫu nhiên 40 năm trước, ít nhiều có liên quan đến thị trường chứng khoán Việt Nam và Sở Giao dịch Chứng khoán TP.HCM (HOSE).

Câu chuyện dang dở

Trùng hợp ngẫu nhiên tại TP.HCM, trong công việc của tôi với một nhánh ngân hàng đầu tư của ngân hàng lớn nhất nước Pháp lúc bấy giờ (1991-1993), với nhiệm vụ nghiên cứu thành lập một quỹ đầu tư tại Việt Nam.

Khi thực hiện công việc này, tôi đã tìm lại một tài liệu của Ngân hàng Quốc gia - tức Ngân hàng Trung ương của chính quyền miền Nam trước 30/4/1975 - soạn thảo có sự trợ giúp của Ngân hàng Thế giới (World Bank) mà tôi tình cờ có được từ năm 1989, nay đã thất lạc đâu đó, về một kế hoạch chuẩn bị thành lập thị trường chứng khoán tại Sài Gòn.

Theo tập tài liệu đó và nếu không nhầm, thì ngày mở cửa hoạt động đã được dự định là ngày 30/4/1975. Dĩ nhiên, ngày 30/4/1975 đã không đến với Sở Giao dịch Chứng khoán Sài Gòn, mà lại là một ngày thay đổi rất lớn và rất quan trọng khác - ngày thống nhất hai miền Nam Bắc.

Trùng hợp ngẫu nhiên tại Bangkok: sáng cùng ngày 30/4/1975, thị trường chứng khoán Thái Lan - Sở Giao dịch Chứng khoán Thái Lan (tiền thân của Sở Giao dịch Chứng khoán Bangkok ngày nay) chính thức mở cửa hoạt động.

Nếu cũng không nhầm thì nhóm chuyên gia của World Bank đã nghiên cứu, soạn thảo kế hoạch thành lập hai thị trường chứng khoán của Thái Lan và miền Nam Việt Nam cùng chung thời gian đó...

Đó là một khoảng của 40 năm trước, và một góc câu chuyện dang dở về thị trường chứng khoán và Sở Giao dịch Chứng khoán Sài Gòn.

40 năm sau, tháng 4/2015, Bộ Tài chính trình Chính phủ đề án Sở Giao dịch Chứng khoán Việt Nam, trụ sở đặt ở Hà Nội.

Nếu đề nghị này được chấp thuận, TP.HCM sẽ phải giã từ một định chế tài chính - một loại hoạt động kinh tế tiền tệ mang nhiều ý nghĩa trong một nền kinh tế đang cần sức sống năng động từ những cộng đồng doanh nhân, chuyên gia, chuyên viên cũng rất năng động.

Người “đỡ đẻ” thị trường chứng khoán Việt Nam

Thiết nghĩ cần nhắc lại cái thuở ban đầu đó của HOSE. Cho dù thị trường chứng khoán Việt Nam và HOSE chỉ mới 15 năm hoạt động, còn quá ngắn, nhưng là một sự kiện không những có dấu ấn đột phá lớn về chính sách kinh tế tiền tệ của nền kinh tế lúc bấy giờ, mà còn là dấu mốc trong lịch sử phát triển kinh tế của Việt Nam và TP.HCM.

Từ cuối năm 1991 đến 1993, trong công việc có liên quan đến kế hoạch thành lập đầu tư vào chương trình cổ phần hóa, tôi có một thời gian hơn 4 năm với nhiều cơ hội làm việc trực tiếp - gián tiếp với nhóm chuyên gia đầu tiên trong Ban Phát triển thị trường vốn (Tiền thân của Ủy ban Chứng khoán Nhà nước Hiện Nay) của Ngân hàng Nhà nước.

Căn cứ theo một kiến nghị trong giấy phép thành lập qũy đầu tư đầu tiên do Ngân hàng Nhà nước cấp cho ngân hàng mà tôi đang làm việc, nhóm chuyên viên và chuyên gia đầu tiên của Ban Phát triển thị trường vốn đã được hình thành qua một quyết định nội bộ của Ngân hàng Nhà nước.

Theo hiểu biết và trí nhớ của tôi và vài tư liệu còn sót lại, thị trường chứng khoán Việt Nam và HOSE hiện nay có điểm xuất phát từ Ban Phát triển thị trường vốn này. TP.HCM đã hiển nhiên được các bộ ngành liên quan chọn là nơi thành lập sở giao dịch chứng khoán chính và đầu tiên.

Những sự kiện và sự việc nêu trên sẽ không thể hiện được nếu không có những cái gật đầu rất tinh tế và bút phê rất tử tế của nguyên Thủ tướng Võ Văn Kiệt, mà tôi đã có dịp nêu trong bài viết trên một tờ báo vào ngày 14/6/2010, nhân ngày giỗ năm thứ hai của ông. Có thể xem ông chính là người “đỡ đẻ” cho thị trường chứng khoán Việt Nam.

Theo tôi, những tình tiết lịch sử và những so sánh định lượng - định hướng là những yếu tố đáng cân nhắc, nhưng dường như chưa đươc quan tâm đúng mức trong đề nghị đặt Sở Giao dịch Chứng khoán Việt Nam ở Hà Nội.

Đề nghị này, mặc dù mới chỉ là đề án trình Chính phủ, nên hết sức cẩn trọng. Lịch sử là lịch sử và lịch sử kinh tế cũng vậy, hãy cân nhắc lịch sử non trẻ của HOSE nhưng có gốc tích đứt đoạn từ 40 năm trước. Có lẽ không chỉ riêng tôi mà nhiều lãnh đạo công ty niêm yết, nhiều nhà đầu tư chứng khoán sẽ cảm thấy day dứt nếu trung tâm của thị trường chứng khoán bị "bứt" khỏi lịch sử hình thành và mảnh đất nó đã sinh ra.

LÊ TRỌNG NHI

Tin liên quan

Cùng dòng sự kiện

Bảng giáThị trường

VN-Index 686.26 ▲ 3.95 (0.58%)

 
VN-Index 686.26 3.95 0.58%
HNX-Index 83.24 0.36 0.44%
UPCOM 53.33 0.07 0.12%
DJIA 16,038.48 11.43 0.07%
Nasdaq 4,286.74 2.99 0.07%
Nikkei 225 16,122.71 -881.59 -5.47%
FTSE 100 5,632.19 -57.17 -1.02%

BizLIVE - Gặp gỡ