TS Nguyễn Văn Lạng: “Tôi rất buồn về chỉ số cải cách hành chính năm 2014”

Duyên Duyên

06:47 05/09/2015

"Tôi rất buồn về chỉ số cải cách hành chính năm 2014", đó là tâm sự của TS Nguyễn Văn Lạng sau khi dự hội nghị công bố chỉ số Cải cách hành chính năm 2014 do Bộ Nội vụ tổ chức.

TS Nguyễn Văn Lạng: “Tôi rất buồn về chỉ số cải cách hành chính năm 2014”

Ảnh minh họa.

Ngày 4/9, Bộ Nội vụ đã tổ chức hội nghị công bố chỉ số cải cách hành chính (CCHC) năm 2014. Theo đó, giá trị trung bình chỉ số CCHC của 19 Bộ, cơ quan ngang Bộ là 76,99%, thấp hơn 0,26% so với năm 2013.
5 Bộ có chỉ số CCHC cao nhất năm 2014 gồm có Bộ Giao thông Tận tải (GTVT), Bộ Tài chính, Ngân hàng Nhà nước, Bộ Ngoại giao và Bộ Nội vụ. Còn 3 Bộ đứng cuối cùng là Bộ Y tế, Bộ Giáo dục và Bộ Khoa học và Công nghệ.
Tỉnh có chỉ số CCHC đứng đầu là Đà Nẵng, còn Bắc Kạn là tỉnh có vị trí cuối cùng trong số 63 tỉnh, TP trực thuộc Trung ương.
Để làm rõ hơn nữa các chỉ số được công bố tại hội nghị này và thực trạng CCHC ở Việt Nam hiện nay, Một Thế Giới đã có cuộc trao đổi với TS. Nguyễn Văn Lạng - Chủ tịch Hội Thông tin Khoa học và Công nghệ Việt Nam, (nguyên Thứ trưởng Bộ Khoa học và Công nghệ).
- Giá trị trung bình chỉ số CCHC của 19 Bộ, cơ quan ngang Bộ năm 2014 là 76,99%, thấp hơn 0,26% so với năm 2013. Ông có đánh giá gì về con số này?
Con số thấp hơn 0,26% so với năm 2013 thì có thể là do sai số trong quá trình điều tra, thống kê, chứ không có vấn đề lắm. Tuy nhiên, con số này lại thể hiện là chúng ta không có tiến bộ gì về CCHC so với những năm trước, thậm chí còn có xu hướng tụt hơn so với năm 2013. Đây là điều đáng buồn.
Tôi cho rằng những con số này đã phản ánh tương đối đúng thực chất hiện nay là những tỉnh, thành phố có thủ tục hành chính tốt, CCHC tốt thì tạo ra những tiền đề tốt để phát triển kinh tế, xã hội, đặc biệt là chỉ số cạnh tranh.
Đà Nẵng là tỉnh có chỉ số cạnh tranh cao hàng đầu Việt Nam thì cũng là tỉnh có chỉ số CCHC dẫn đầu. Bắc Kạn là tỉnh có chỉ số cạnh tranh thấp, thu hút đầu tư kém thì cũng là tỉnh có chỉ số CCHC thấp nhất cả nước.
Đương nhiên, còn có nhiều yếu tố khác nữa, tuy nhiên để đánh giá sự phát triển của một tỉnh thì chỉ số cạnh tranh là rất quan trọng, trong đó chỉ tiêu không thể nào bỏ qua được là thủ tục hành chính và CCHC.
Có thể tỉnh này có lợi thế về vị trí địa lý, cơ sở hạ tầng, song cùng một chính sách chung của quốc gia nhưng mỗi tỉnh cũng có thể có những chính sách riêng và thủ tục hành chính sẽ ảnh hưởng đến những chính sách đó, từ đó ảnh hưởng đến chỉ số cạnh tranh.
Trong một nền hành chính của một quốc gia hay một địa phương được cấu thành bởi 3 yếu tố. Thứ nhất là thể chế hành chính, thứ hai là văn bản hành chính, bao gồm hiến pháp, luật, nghị định... và thứ ba là tổ chức hành chính, bao gồm tổ chức bộ máy và con người.
Tất cả những yếu tố này sẽ được phản ánh ở thủ tục hành chính. Làm thế nào để thủ tục hành chính được nhanh nhất, tốt nhất, hiệu quả nhất, đỡ phiền hà cho người dân, các nhà đầu tư... thì đều được thể hiện ở thủ tục hành chính.
Thủ tục hành chính tốt thì có nghĩa là quốc gia đó, tỉnh đó điều hành, quản lý tốt. Đây chính là đòn bẩy cho việc kêu gọi phát triển kinh tế, xã hội.
thu tuc hanh chinh, cai cach hanh chinh, Nguyen Van Lang, Bo KH-CN, bang xep hang, Da Nang
TS. Nguyễn Văn Lạng - Chủ tịch Hội Thông tin Khoa học và Công nghệ Việt Nam, Nguyên Thứ trưởng Bộ Khoa học và Công nghệ (bên phải)
- Theo bảng công bố chỉ số CCHC, Bộ Giao thông Vận tải (GTVT) là Bộ dẫn đầu, còn Bộ Khoa học và Công nghệ (KH-CN) lại xếp cuối cùng. Là người đã từng có nhiều năm công tác tại Bộ KH-CN, ông có đánh giá gì về kết quả này?
Tôi đã từng có 6 năm công tác tại Bộ KH-CN và cũng từng có thời gian làm Thứ trưởng tại đây. Tôi cho rằng kết này là điều rất đáng buồn, nhưng tôi không ngạc nhiên. Bởi trong thời gian công tác ở đây tôi cũng thấy rằng các thủ tục vẫn chưa tốt. Ba yếu tố mà tôi đã đề cập ở trên thì Bộ KH-CN đều vướng cả.
Ví dụ, các văn bản quy phạm pháp luật của Bộ, bộ máy hành chính, bộ máy tổ chức, các vụ, các cục... chưa đồng bộ, đôi khi còn chồng chéo lẫn nhau giữa đơn vị này với đơn vị khác.
Và đặc biệt, đội ngũ chuyên viên, cán bộ vừa thiếu, vừa yếu, vừa chậm, đã ảnh hưởng đến các thủ tục hành chính, gây phiền hà, khó khăn cho người dân, doanh nghiệp.
Một chương trình, đề tài, dự án triển khai từ khi có quyết định, có chủ trương, ý tưởng đến khi trở thành hiện thực là rất lâu. Đây là cái bị phàn nàn nhiều nhất, nên vừa qua Bộ KH-CN đã có cải cách về thủ tục tài chính cho các đề tài.
Tôi đánh giá đây là cải cách mạnh dạn của Bộ trưởng, tuy nhiên hiện nay vẫn chưa thấy được nhiều kết quả mà phải chờ đợi thêm.
Bên cạnh đó, Bộ KH-CN cũng có những cải cách như các đề tài, dự án, các chương trình thì đều thành lập các quỹ. Đây cũng là cải cách mà tôi cho là tốt về cơ bản, nhưng vẫn chưa đi vào cuộc sống nên tạo ra sự chậm trễ trong quá trình triển khai.
Từ những sự yếu kém đó đã dẫn đến chỉ số CCHC của Bộ KH-CN xếp cuối cùng. Ngoài ra, tôi còn nghe được thông tin cũng đáng buồn nữa là chỉ tiêu về công nghệ thông tin thì Bộ KH-CN cũng xếp cuối.
Bộ KH-CN đáng lẽ phải là đơn vị đi đầu, bởi trong Bộ có Tổng cục Đo lường chất lượng, mà Tổng cục này làm một nhiệm vụ rất quan trọng là xây dựng các chỉ số ISO cho cả nước, thay mặt Chính phủ để giải quyết, đôn đốc những công việc về ISO, nhưng chính bản thân của Bộ và các đơn vị của Bộ lại triển khai ISO rất chậm.
Tôi cũng là một trong những người khi còn làm lãnh đạo đã yêu cầu phải làm nhanh, đi trước, từ đó đôn đốc các đơn vị khác, các địa phương, bộ ngành khác, nhưng Bộ KH-CN vẫn làm rất chậm.
- Vậy theo ông, trong thời gian tới Bộ KH-CN nói riêng và các Bộ, ngành khác nói chung phải làm gì để cải thiện chỉ số CCHC trong những năm tới?
Như tôi đã nói, một nền hành chính được cấu thành bởi 3 yếu tố là thể chế hành chính, văn bản hành chính và tổ chức hành chính. Cả ba yếu tố này đều phải có sự cải cách, thay đổi, tái cơ cấu.
Thứ hai, ở đâu cũng vậy, cũng phải có bộ máy tổ chức một cách khoa học, rõ ràng và mạch lạc. Các bộ máy này phải tinh gọn.
Thứ ba, yếu tố quan trọng nhất là con người. Phải có con người có tâm huyết, có tầm, có trình độ, có điều kiện, có phương pháp tiếp cận tốt nhất trong công việc thì khi đó chúng ta mới có thể thực hiện được những nhiệm vụ đề ra, từ đó mới sản xuất ra được các thể chế, các thủ tục hành chính và đôn đốc thực hiện các thủ tục hành chính một cách phù hợp nhất.
Xin cảm ơn ông!

Theo Một Thế Giới

BizLIVE - Gặp gỡ